INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu

Andrzej Abramowicz  

 
 
brak danych - 1763
Biogram został opublikowany w 1935 r. w I tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Abramowicz Andrzej, (zm. 1763), kasztelan brześciański zajmuje poczesne miejsce w »Pamiętnikach« Matuszewicza, istotnie bowiem znaczył na Litwie dużo, ale tylko jako narzędzie wielkich panów, Radziwiłłów.

Z trzech synów Andrzeja (ok. r. 1700) i księżniczki Ogińskiej najmniejszą rolę odegrał Antoni, podstarości starodubowski; większą Andrzej i Jerzy, obaj chorążowie petyhorscy ok. r. 1736, obaj od młodości ślepo przywiązani do Michała Kazimierza Radziwiłła, hetmana w. lit. i wojewody wileńskiego, bo też materjalnie od niego zależni: Andrzej dzierżył w zastawie radziwiłłowskie Źuprany nad Oszmianką oraz Nowe Miasto pod Wilnem, Jerzy – Cytowiany na Żmudzi. A. około r. 1742 został stolnikiem wileńskim, w 1747 pisarzem ziemskim, w 1748 deputatem na trybunał, i na tych stanowiskach, jako członek sądu a zarazem ruchliwy ajent sejmikowy, znaczne protektorom oddawał usługi. Przez lat dwadzieścia pospołu z bratem, Jerzym, podwojewodzim wileńskim (od 1750), oraz Ignacym Bohuszem, pilnowali sejmików wileńskich, oraz odbywanych pod Wilnem egzulanckich smoleńskich i starodubowskich, tzn. forsowali na nich kandydatów radziwiłłowskich, a rwali zjazdy, gdzie przewagę mieli Czartoryscy. A. okazuje się w świetle korespondencji z Radziwiłłami zwolennikiem silnej ręki wielkopańskiej, zazdrosnym o swój urząd pisarski (nie chce reformy sądowej, któraby jego władzę ograniczyła), a niechętnym wobec demokracji szlacheckiej. Z oburzeniem pisze w jednym z listów, że bojarstwo we wsiach Markunach i Czechowie, »przyzwyczajone do częstych buntów i in ambitu szlachectwa a wybicia się z poddaństwa będące, edukują synów swoich w szkołach i domach przy sprowadzonych dyrektorach, ażeby zdolniejsi będąc do obrotów… w trybunale, mogli się kiedykolwiek pozbyć poddaństwa«, więc też A. »wstręt czynił« tej nauce. Do sejmu A. raz tylko uzyskał mandat w r. 1754, zaś bracia jego w 1758. Zato kiedy laskę trybunalską zdobył Karol Radziwiłł, Abramowiczowie trybunałem rządzili tak dalece, że sam hetman zarzucał im »dyktaturę«, następny zaś trybunał pod laską Jerzego Flemminga potępił A. i Bohusza za branie upominków i odsądził ich od urzędów. Sprawa ta wywołała silne wrzenie na Litwie. Odsądzeni znaleźli jawnego protektora w Jerzym Mniszchu, w sekrecie zaś zgłosili się jako klienci do poselstwa francuskiego. Pod naciskiem dworu zawarto kompromis z Czartoryskimi, który A. i Bohuszowi warował rehabilitację. Niedość na tem, 4 V 1757 r. otrzymał A. kasztelanię brzeską; przysięgę na nią złożył 11 XI; chcieli go Radziwiłłowie zrobić marszałkiem trybunału na r. 1758, ale »familja« zagroziła, że przemocą do tego nie dopuści. Zostawszy kasztelanem, mieszkał A. dalej w Wilnie, ani do Brześcia, ani na sejmy nie zaglądając, mimo to ozdobiony w r. 1761 orderem Orła Białego. Dopiero w VI 1762 r., wstrząśnięty śmiercią hetmana protektora, wybrał się do Warszawy, aby razem z innymi delegatami stronnictwa zalecić księcia Panie Kochanku do województwa wileńskiego. Jedyne wotum polityczne oddał na radzie senatu w II 1763 za utrzymaniem ks. Karola na księstwie kurlandzkiem. Umarł w drodze do Warszawy, koło Pobikrów, IX 1763. Jerzy A., sprawując wicemarszałkostwo w trybunale 1763 r., zasłużył sobie na starostwo starodubowskie; wybrany posłem na konwokację, nic już nie znaczył po banicji Radziwiłła; um. zimą 1766–7 r.

 

Konopczyński, Polska w dobie Wojny Siedmioletniej. W. 1909–11, t. 2; Matuszewicz, Pamiętniki. W. 1876, t. 4; Bartoszewicz, Ig. Bohusz, Szkice z czasów saskich. Kr. 1880. Paręset listów And. i Jerzego A. do Michała i Karola Radziwiłłów w Arch. Ord. Nieświeskiej. Diarjusze sejmów za Augusta III rkp. 597. Bibl. ks. Czartoryskich.

Władysław Konopczyński

 

 
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 
 
 

Postaci z tego okresu

 

w biogramy.pl

 

Józef Rufin Wybicki

1747-09-29 - 1822-03-10
działacz polityczny
 

Józef Zajączek h. Świnka

1752-11-01 - 1826-07-30
generał
 
więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.