INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu

Konstanty Kwilecki h. Śreniawa  

 
 
1713-06-12 - 1786-12-24
Biogram został opublikowany w 1971 r. w XVI tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Kwilecki Konstanty h. Śreniawa (1713–1786), konfederat barski, chorąży poznański. Ur. w Kwilczu 12 VI, był synem Łukasza, kasztelana lędzkiego (zm. 1743), i Eleonory Marszewskiej, kasztelanki przemęckiej, przyrodnim bratem Franciszka Antoniego (zob.). Posiadał dobra w woj. poznańskim, ponadto dzierżawił rozległy klucz rawicki Katarzyny Sapieżyny, łowczyny lit., a od r. 1749 był starostą mosińskim. Za młodu służył w wojsku saskim; odbył kampanie przeciwko Turkom i Prusakom. Do kraju wrócił w stopniu majora, który utwierdził w wojsku kor. Uchodził aż do śmierci Augusta III za «dobrego sługę domu saskiego». W r. 1764 posłował z woj. poznańskiego na sejm elekcyjny i podpisał wybór Stanisława Poniatowskiego, stając się stronnikiem nowego króla. Tegoż jeszcze roku otrzymał urząd chorążego wschowskiego. W jesieni 1768 r. był jednym z głównych organizatorów konfederacji barskiej w Poznańskiem. Z królem jednak nie zrywał, za co w r. n. otrzymał chorąstwo kaliskie, ale tytułu tego przez czas konfederacji nie używał. W początkach grudnia 1768 r. został członkiem czteroosobowej Rady Regimentarskiej, zmienionej 29 XII na Radę Marszałkowską i jako przewodniczący pracował w niej do końca lipca 1769 r. W dn. od 5 do 21 VIII brał udział w zjeździe poznańskim. Powołano go tam 6 VIII na członka wielkopolskiej Izby Konsyliarskiej, w której jako jeden z najaktywniejszych konsyliarzy zasiadał aż do upadku konfederacji. Na zjeździe marszałków prowincji wielkopolskiej w Poznaniu 23 X wysunięto K-ego na stanowisko regimentarza. Funkcji tej jednak mimo nacisku nie przyjął.
Dn. 26 X Izba Konsyliarska wybrała K-ego do Generalności, ale po zredukowaniu przedstawicieli Wielkopolski do czterech osób Izba odwołała ten wybór na posiedzeniu swym w Rawiczu 15 I 1770 r. W końcu stycznia t. r. spowodował K. wielkie poruszenie w całej Wielkopolsce manifestem oblatowanym w grodzie wschowskim, w którym napiętnował politykę Izby, gdy decydująca w niej większość odmówiła Ignacemu Malczewskiemu funduszów na organizowaną wyprawę warszawską, a ok. 500 000 złp. rozdzieliła jako honoraria między siebie. K., podobnie jak kilku innych konsyliarzy, swe uposażenie w sumie 26 000 złp. oddał na zaległy żołd wojsku. W połowie marca rozdźwięki w Izbie i społeczeństwie pogłębiły się, gdy skompromitowani prywatą konsyliarze dokonali zamachu na życie K-ego. Wprawdzie K. wyszedł z niego bez szwanku, ale przeciwnicy tym gorliwiej oczerniali go przed Generalnością, T. Wesslem i A. Krasińskim o czynienie «scysji» w województwach. Na Kole wojskowym w Dolsku (12–15 III) ponownie wysunięto K-ego na stanowisko regimentarza, ale gdy tym razem K. wahał się z przyjęciem tej funkcji, okrzyknięto komendantem Antoniego Sieroszewskiego. Rozdwojenie w wojsku, które nastąpiło z tego powodu, starał się zażegnać Franciszek Rostworowski, poseł konfederacki w Dreźnie, proponując Generalności mianowanie regimentarzem K-ego, jako wśród wszystkich kandydatów «najsposobniejszego».
Generalność 14 V poleciła K-emu zwołanie zdekompletowanej Izby Konsyliarskiej celem zaprowadzenia jakiegoś ładu w zdezorganizowanych, po upadku Poznania, województwach wielkopolskich. Odtąd K., po wyjeździe do Preszowa marszałka I. Malczewskiego oraz najstarszego urzędem konsyliarza Antoniego Gorzeńskiego, kierował pracami Izby, która, ze względu na bezpieczeństwo, zbierała się w nadgranicznym Rawiczu, Lesznie, Lginiu, czy wreszcie w śląskim Tscheplau (Krzepielowie). Z uznaniem przyjął K. (w maju) nominację na komendanta prowincji wielkopolskiej Józefa Zaremby i poparł go w konflikcie, jaki wybuchł na przełomie r. 1770/1 z marszałkiem Malczewskim. Dn. 7 XII 1771 r. dopomógł J. Zarembie w uzyskaniu stanowiska marszałka wielkopolskiego. Zabiegał o złagodzenie skutków okupacji pruskiej, a w styczniu 1772 r. interweniował u Zaremby o pozostawienie oddziałów konfederackich w południowej Wielkopolsce i niedopuszczanie tam wojsk pruskich. W r. 1773 został K. chorążym poznańskim. Starostwo mosińskie scedował na rzecz zięcia K. Kęszyckiego. Z ramienia sejmu rozbiorowego brał udział w kilkunastu komisjach do rozsądzenia spornych spraw majątkowych. W r. 1778 kandydował na województwo gnieźnieńskie i inflanckie, ale król wybrał innych kandydatów. Zmarł K. w Mosinie 24 XII 1786 r., pochowany 3 I 1787 r. w Kwilczu. Z małżeństwa z Jadwigą Ponińską, stolniczanką poznańską, zostawił dwie córki: Ludwikę, pierwszą żonę Ksawerego Kęszyckiego, wojewody gnieźnieńskiego (zob.), i Barbarę, drugą żonę tegoż, a po owdowieniu żonę Antoniego Czarneckiego, krajczego kor., oraz syna Ksawerego, chorążego wojsk kor.

Podobizna na pomniku w kościele kwileckim; – PSB, (Kęszycki Ksawery); Słow. Geogr., V 33, VI 703; Boniecki; Uruski; Żychliński, I, VI, VII; – Konopczyński, Konfederacja barska, I, II 217 (tu pomylony z bratem Franciszkiem); Szczygielski W., Konfederacja barska w Wielkopolsce 1768–1770, W. 1970; – Elektorów poczet, Wyd. O. Pietruski, Lw. 1845; [Lipski J.], Notaty generała Brygady Wielkopolskiej Kawalerii Narodowej z lat 1775–1778, Wyd. J. I. Kraszewski, Drezno 1871 s. 15–6, 56, 80, 98; Płata wojska…, 1771 s. 41; Vol. leg., VII 107, VIII 140, 224, 242–3, 294; – AGAD: Arch. Roskie XI/40; Arch. Państw. w P.: Kalisz Grodz. 197 k. 696, Kościan Grodz. 204 k. 148, 179, 343, Poznań Grodz. nr 559 k. 141, 148, 151, 160, 181–2, 229–30, 245, nr 564 k. 184, Swarzędz B 2, Wałcz Grodz. 76 k. 216–7, Wschowa Grodz. 188 k. 272, 314; B. Czart.: rkp. nr 703, nr 941 s. 17, nr 942 s. 377–8, 451–6, 647, nr 948 s. 91, 107–10, 343–4; B. Jag.: rkp. 266; B. Kórn.: Arch. Zaremby I 117, IV 301, 313, V 344, 377, 2116, 2117, 2119; B. Narod.: Col. aut. 157/2 k. 35–6; B. Ossol.: rkp. 3038; B. PAN w Kr.: rkp. 319 k. 23–4; B. Pol. w Paryżu: rkp. 1087 k. 7, 25, 48, 56, 58–9; B. Pozn. Tow. Przyj. Nauk: fasc. „Dokumenty”, Arch. Sułkowskich nr X A 5, nr X B 19 c; B. Tow. Przyj. Nauk w Wil.: rkp. 94; Księgi chrztów i zgonów parafii kwileckiej; – Informacje ks. Jana Kasiewicza z Kwilcza.
                                                                                                                                                                                                                                Wacław Szczygielski

 

 
 

Powiązane artykuły

 

Powstanie Kościuszkowskie

Insurekcja kościuszkowska rozpoczęta 24 marca 1794 roku, zakończona 16 listopada 1794 roku, to powstanie narodowe początkowo przeciwko Rosji, później także skierowane przeciwko Prusom. Jedno z najbardziej......

Bitwa Pod Racławicami, 4 kwietnia 1794 r.

24 marca 1794 roku na rynku krakowskim ogłoszony został „Akt powstania obywatelów mieszkańców województwa krakowskiego”, dający początek powstaniu kościuszkowskiemu, jednemu z przełomowych......
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 

Postaci powiązane

   
 

Postaci z tego okresu

 

w ipsb

 

Abraham Jakub Stern

1762/1769 - 1842-02-02
zegarmistrz
 
więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.