INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu
 Stanisław Skotnicki (Grzmot-Skotnicki)     
Biogram został opublikowany w latach 1997-1998 w XXXVIII tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Skotnicki (Grzmot-Skotnicki) Stanisław (1894–1939), generał brygady WP. Ur. 13 I w majątku Skotniki, w pow. sandomierskim, był synem Maksymiliana, właściciela majątku Skotniki, i Wandy z Russockich.

Od r. 1906 S. uczęszczał do średniej, siedmioletniej szkoły handlowej w Radomiu. Ukończył ją w r. 1912. Należał do Związku Strzeleckiego (ZS) i w sierpniu 1913 był uczestnikiem zajęć letniej szkoły ZS w Stróży nad Rabą. Następnie udał się do Szwajcarii i przez dwa semestry był słuchaczem Akad. Handlowej w St. Gallen, gdzie działał również jako komendant istniejącego tam oddziału ZS. W końcu lipca 1914 stawił się w krakowskich Oleandrach, a 2 VIII jako ochotnik, pseud. Grzmot, uzyskał przydział do siedmioosobowego patrolu kawaleryjskiego Władysława Beliny-Prażmowskiego, tzw. Siódemki. Od 18 VIII pełnił funkcję jego adiutanta i uczestniczył w akcjach bojowych na Kielecczyźnie oraz pod Nowym Korczynem (19–24 IX). W dn. 9 X 1914 został mianowany podporucznikiem i komendantem plutonu w oddziale kawalerii Beliny-Prażmowskiego. Pod jego komendą w październiku 1914 walczył na wschodnich przedpolach Łodzi, w dn. 9–11 XI t. r. uczestniczył w przemarszu oddziałów Piłsudskiego przez Ulinę Małą, a potem w walkach na Podhalu i pod Nowym Sączem. W dn. 1 I 1915 był awansowany na porucznika i zaczął dowodzić 2. szwadronem I dywizjonu ułanów. Na czele swego pododdziału uczestniczył w bojach legionowych nad Nidą (maj–czerwiec 1915). Dn. 1 VI 1915 został dowódcą 1. szwadronu w I dywizjonie ułanów, 30 VII 1915 uczestniczył w zajęciu Lublina przez kawalerię I Brygady Legionów, a potem do 6 X 1916 walczył na Wołyniu. W dn. 7 X t. r. odjechał na czele swego pododdziału do Baranowicz, od 29 XI t. r. kwaterował w Ostrołęce. S. po wydarzeniach tzw. kryzysu przysięgowego w lipcu 1917, najpierw był internowany w Szczypiornie, a od 20 VII w obozach Hawelberg, Rastatt i Werl.

Zwolniony 14 X 1918, S. wrócił do kraju, został mianowany rotmistrzem i skierowany do Chełma, gdzie w formowanym 1. p. szwoleżerów WP był zastępcą dowódcy. Od grudnia 1918 do 21 III 1919 uczestniczył w walkach z Ukraińcami, najpierw pod Sokalem i Dołhobyczowem, a potem (28 I 1919) pod Krystynopolem. Od 22 III do 1 VIII 1919 S. był kursantem Oficerskiej Szkoły Jazdy w Warszawie, potem wyjeżdżał do Francji jako członek misji zakupów uzbrojenia. Wczesną jesienią wrócił do 1. p. szwoleżerów. Walczył potem na obszarach operacyjnych wojsk Frontu Litewsko-Białoruskiego. Od 28 X 1919 do 10 VIII 1920 przebywał we Francji jako słuchacz Aplikacyjnej Szkoły Jazdy w Saumur. W dn. 18 VIII 1920 został mianowany podpułkownikiem ze starszeństwem od 1 VI t. r. i dowódcą VIII Brygady Jazdy (BJ). Na jej czele walczył z cofającymi się oddziałami kawalerii S. M. Budionnego (wrzesień 1920). Po zawarciu polsko-sowieckiego układu rozejmowego, obowiązującego od 18 X 1920, był nadal dowódcą VIII BJ rozlokowanej na linii demarkacyjnej, a jednocześnie zastępczo pełnił obowiązki dowódcy 2. Dyw. Kawalerii. Od 1 V do 1 VII 1921 był uczestnikiem Kursu Wyższych Dowódców w Warszawie. Następnie zaczął prowadzić zajęcia w Centrum Wyszkolenia Kawalerii w Grudziądzu, najpierw jako instruktor, a od 1 X 1922 jako główny instruktor wyszkolenia wojskowego. W dn. 2 IV 1924 awansował na pułkownika ze starszeństwem od 1 VII 1923, 5 VI t.r. został dowódcą 15. P. Ułanów Poznańskich. Od 11 IV do 31 VII 1925 pełnił ponadto zastępczo obowiązki dowódcy VII Brygady Kawalerii (BK). Od kwietnia do czerwca 1926 uczestniczył w kursie dla oficerów sztabowych kawalerii w Grudziądzu. Od 10 VIII do 14 IX 1926 pełnił zastępczo obowiązki dowódcy VII BK. Następnie zarządzeniem z 15 VII 1927 został mianowany dowódcą IX BK «Baranowicze» («Nowogródzka»). Rozkazem z r. 1929 otrzymał awans na generała brygady ze starszeństwem od 1 I 1930. Jako dowódca IX BK S. mieszkał w l. 1927–37 w Baranowiczach. Działał zarazem jako prezes Związku Legionistów Polskich, Polskiej Macierzy Szkolnej, Wschodnio-Kresowego Klubu Jazdy, Wojskowego Klubu Sportowego. Od r. 1937 do września 1939 dowodził Pomorską BK.

Podczas polsko-niemieckiej kampanii wojennej 1939 r. S. najpierw dowodził Pomorską BK i Grupą Operacyjną «Czersk» w Armii «Pomorze», a od 3 IX przez kilka dni stał na czele Grupy Operacyjnej (GO) swojego imienia i kierował głównie działaniami obronnymi nad Wisłą od strony Prus Wschodnich. Po ustąpieniu wojsk polskich z obszarów Pomorza dowodził GO Kawalerii swojego imienia i cofał się z nią najpierw w kierunku Łodzi, walcząc m. in. pod Parzęczewem. Od 14 IX osłaniał odwrót Armii «Pomorze», która podejmowała próby ustąpienia przez Bzurę na Warszawę lub Modlin. W dn. 18 IX S. ciężko raniony pod Tułowicami, przeniesiony do pobliskiej leśniczówki, zmarł tam nad ranem 19 IX. Został pochowany wraz z kilkoma innymi żołnierzami we wspólnej mogile. W r. 1952 jego prochy przewieziono do Warszawy i złożono w kwaterze 29 A-6-25 cmentarza Wojskowego na Powązkach. S. był odznaczony m. in. Krzyżem Virtuti Militari V kl., Orderem Komandorskim Polonia Restituta, Krzyżem Kawalerskim i Komandorskim francuskiej Legii Honorowej, francuskim Krzyżem Legii Honorowej, Krzyżem Walecznych (czterokrotnie), Krzyżem Niepodległości, Złotym Krzyżem Zasługi.

W Tułowicach nad Bzurą postawiono głaz kamienny ku czci S-ego.

Ożeniony po raz pierwszy ze Stefanią Calvas (zm. 1932), Polką wyznania kalwińskiego (sam był wyznania rzymskokatolickiego), z którą miał S. dwoje dzieci: syna Stanisława (ur. 1920), uczestnika kampanii wrześniowej, i córkę Stefanię (ur. 1921). Drugą żoną była Maria z Karczewskich (ur. 1895), 1. v. Podlewska, 2. v. Grodzieńska, 3. v. Sliźniowa, 4. v. Skotnicka, 5. v. Ferie.

 

Kryska-Karski–Żurakowski, Generałowie, [Wyd. 2], W. 1991 (fot.); Enc. Wojsk., VII; Cmentarz Komunalny dawny Wojskowy w Warszawie, Wr. 1989; Jasiewicz K., Lista strat ziemiaństwa polskiego 1939–1956, W. 1995 s. 443 (pod Karczewski Witold); Mierzwiński Z., Generałowie II Rzeczypospolitej, W. 1990; Stawecki P., Słownik biograficzny generałów Wojska Polskiego 1918–1939, W. 1994; Dzien. Personalny MSWojsk., W. 1922 nr 13, 1924 nr 32, 53, 1927 nr 19, 1929 nr 21; Rocznik oficerski, W. 1923, 1924, 1928, 1932; – Cygan W. K., Kampania kielecka grupy Piłsudskiego, ,,Wojsk. Przegl. Hist.” 1994 nr 3 s. 45–77; Hupert W., Walki o Lwów, W. 1933; Księga Jazdy Polskiej, W. 1938 s. 218; Wojna obronna Polski 1939, W. 1979; Wrzosek M., Polski czyn zbrojny podczas pierwszej wojny światowej 1914–1918, W. 1990; – Wojna obronna Polski 1939. Wybór źródeł, W. 1968; – „Stolica” 1959 nr 37 s. 14 (R. Rogowski), s. 15 (J. Wróblewski, fot.), 1977 nr 38 (R. Rogowski, fot.), 1982 (Z. Mierzwiński, fot.); „Tyg. Powsz.” 1983 nr 46 (Z. Begnarowa); – CAW: Akta personalne, S 106, (2 fot.).

Mieczysław Wrzosek

 
 

Powiązane zdjęcia

   

Powiązane artykuły

 

Polski czyn zbrojny lat 1914–1918

W II połowie XIX i na początku XX wieku powstały w Europie dwa bloki militarne: Trójprzymierze i Trójporozumienie.  Sprzeczności między nimi w każdej chwili groziły wybuchem konfliktu zbrojnego.......
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.
biogramy.pl

Media

 
wojna z bolszewikami 1920 kampania wrześniowa 1939 pochodzenie ziemiańskie kariera wojskowa dzieci - 2 (w tym syn) małżeństwa - 2 Order Polonia Restituta Związek Strzelecki Order Virtuti Militari wojna I światowa służba w Wojsku Polskim Legia Honorowa (francuska) walka o niepodległość wojna II światowa Krzyż Zasługi (Złoty) Związek Legionistów Polskich Krzyż Niepodległości Krzyż Walecznych x4 szkoła handlowa w Radomiu pobyt w Szwajcarii kawaleria Legionów służba w Legionach Polskich kryzys przysięgowy 1917 obozy niemieckie walki z Ukraińcami 1918 Oficerska Szkoła Jazdy w Warszawie pułk szwoleżerów WP Szkoła Jazdy w Saumur Kurs Wyższych Dowódców w Warszawie dowodzenie pułkiem ułanów Brygada Kawalerii "Baranowicze" Polska Macierz Szkolna dowodzenie brygadą kawalerii Brygada Kawalerii (Pomorska) dowodzenie grupą operacyjną Grupa Operacyjna "Czersk" Armia "Pomorze" grób wspólny z żołnierzami cmentarz wojskowy na Powązkach w Warszawie zakup broni śmierć od ran wojennych ośrodki szkolenia wojska internowanie w Szczypiornie NIEPODLEGŁA armia Wojskowy Klub Sportowy generał brygady WP legionista Piłsudskiego żołnierz I Brygady Legionów Polskich uczestnik wojny polsko-bolszewickiej uczestnik wojny polsko-ukraińskiej dowódca pułku ułanów internowany przez Austriaków dowódca brygady jazdy prezes Związku Legionistów Polskich prezes Wojskowego Klubu Sportowego prezes Polskiej Macierzy Szkolnej uczestnik kampanii wrześniowej dowódca Grupy Operacyjnej
 
 

Postaci z tego okresu

 

w biogramy.pl

 
 

Jan Machulski

1928-07-03 - 2008-11-20
aktor filmowy
 
więcej  

Postaci z tego okresu

 

w ipsb

 

Józef Szamota

1859-09-18 - 1942
generał-major
 

Józef Tadeusz Makowski

1882-01-29 - 1932-11-01
malarz
 
więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.