INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu

Wacław Ossowski h. Abszac  

 
 
1584 - 1642
 
Biogram został opublikowany w 1979 r. w XXIV tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Ossowski Wacław h. Abszac (1584–1642), kasztelan nakielski. Był synem Stanisława z Rakoniewic i Barbary z Gułtowskich. Uczestniczył w r. 1601 w wojnie inflanckiej, a potem w r. 1605 w wyprawie moskiewskiej mającej wprowadzić na tron carski Dymitra Samozwańca. Brał też udział w kampanii Stanisława Żółkiewskiego w r. 1609. Do Wielkopolski wrócił w r. 1612 i wówczas dokonał z bratem podziału ojcowizny. Gdy po klęsce cecorskiej sejm 1620 r. uchwalił zaciągi dla obrony przed Turkami, sejmik średzki 9 I 1621 zlecił O-emu, jako porucznikowi, dowództwo chorągwi złożonej z 200 arkabuzerów lub husarzy w pułku dowodzonym przez rotmistrza Zygmunta Grudzińskiego, kaszt. międzyrzeckiego. Zanim jednak do tego doszło, posłował O. na sejm obradujący w sierpniu i wrześniu 1621. Składał potem sprawozdanie z uchwał sejmowych dotyczących pospolitego ruszenia 13 IX na sejmiku deputackim w Środzie, będącym jednocześnie zjazdem na pospolite ruszenie. Po odbyciu pod Kościanem popisu ruszył z częścią powiatu kościańskiego, ale już 23 X t. r. w Jaślanach nad Wisłą doszła O-ego wieść o zawarciu pokoju chocimskiego i nakaz powrotu. Sejmik przedsejmowy 15 XII 1622 wyznaczył go na jednego ze słanych do lisowczyków posłów, którzy mieli ich nakłaniać do omijania Wielkopolski, kiedy będą «rozjeżdżali się z kupy». Wobec zagrożenia tej dzielnicy przez żołnierzy cesarskich, został wyznaczony z sejmiku 13 I 1624 na jednego z deputatów dla dokonania zaciągów, zaś z sejmiku posejmowego 19 III t. r. mianowany jednym z rotmistrzów, mających dowodzić chorągwią husarską. Obrany w r. 1627 kandydatem na podsędka wschowskiego, nie został mianowany przez króla, który zrekompensował to O-emu roczną pensją na cle kościańskim. «Za praktyką prywatnej osoby» skazany został w r. 1632 za niezapłacenie kwarty, mimo iż nie trzymał żadnych dóbr królewskich. Sejmik przedsejmowy 19 II t. r. zalecił posłom starać się o uwolnienie go od tej kondemnaty.

W okresie bezkrólewia 1632 r. wyznaczono O-ego na jednego z deputatów do boku starosty generalnego wielkopolskiego dla odbycia popisu województwa poznańskiego. Posłował na sejm koronacyjny 1633 r., podczas którego mianowany został 28 II kasztelanem nakielskim i wszedł do komisji dla granic Wielkopolski ze Śląskiem, Marchią i Pomorzem. Wedle Krzysztofa Opalińskiego, wyraźnie mu niechętnego, torował drogę do kariery bratankom (własnych dzieci nie miał) i w r. 1641 wypromował jednego z nich «zdradzieckim sposobem i fakcjami» na deputata trybunalskiego, ale ów bratanek został z Trybunału relegowany dekretem. Chcąc sobie zjednać Opalińskiego, obiecywał mu O. w r. 1642 poparcie na listopadowym sejmiku przedsejmowym, którego chyba już nie dożył.

Po ojcu dostały mu się wsie Śniaty i Kotusz. Od stryja Piotra otrzymał wsie: Trzebaw, Łodzia, Górka, Niwka, pół Sowińca i lasy w Będlewie. Nabył sam połowę Gorzycka. To wszystko w pow. poznańskim. W pow. kościańskim skupił częściami całe Sokołowo. Zginął tragicznie w końcu listopada lub w początkach grudnia 1642 w czasie pożaru dworu (w Śniatach?). Pochowany został w Kościanie u Bernardynów.

Żoną O-ego była (ślub przed r. 1618) Jadwiga z Modrzewskich, córka Marcina. Po śmierci O-ego jego bratankowie i spadkobiercy: Stanisław, star. kcyński, i Jan, usiłowali ją wyzuć z oprawy, ale obaj niemal jednocześnie pomarli na ospę. Wdowa żyła jeszcze w r. 1645.

 

Estreicher; Niesiecki; Uruski; – Akta sejmikowe woj. pozn., I cz. 2; Listy Krzysztofa Opalińskiego do brata Łukasza, Red. R. Pollak, Wr. 1957; Radziwiłł A. S., Memoriale rerum gestarum in Polonia, Oprac. A. Przyboś, R. Żelewski, Wr. 1972 III; Różycki J., Obrona doświadczona z Boga przytomnego abo kazanie na pogrzebie Wielmożnego Pana, Jego Mości Pana Wacława Ossowskiego z Ossowa-Sien, kasztelana nakielskiego, P. 1643; Vol. leg., III 371, 381; – Arch. Państw. w P.: Kościan Grodz. 74 k. 839v., Poznań Grodz. 25 k. 183, 32 k. 123, 33 k. 389v., 472v., 34 k. 91v., 37 k. 281v., 339, 39 k. 298, 43 k. 750, 677 k. 324v., 737, Wschowa Grodz. 11 k. 218v., 356v., 400, 38 k. 343v., 56 k. 78v.

Włodzimierz Dworzaczek

 

 
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 
 
 

Postaci z tego okresu

 

w biogramy.pl

 

Jan III Sobieski

1629-08-17 - 1696-06-17
król Polski
 

Władysław IV Waza

1595-06-09 - 1648-05-20
król Polski
 

Jan Zamoyski

1542-03-20 - 1605-06-03
kanclerz wielki koronny
 
więcej  

Postaci z tego okresu

 

w ipsb

 

Grzegorz Knapiusz

ok. 1564 - 1639-11-10
filolog-leksykograf
 
więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.