Gawęda Władysława Czaplińskiego, historyka, na temat tła historycznego pierwszej części trylogii Henryka Sienkiewicza "Ogniem i mieczem", odcinek 2. Omawiane tematy:
-niemożliwość realizacji planów ataku na Turcję;
-obrady sejmu w 1646 roku;
-plany króla dotyczące wojny z Tatarami oraz sojuszu z Kozakami;
-porozumienie króla z magnatami ukraińskimi;
-nieudana wyprawa wojsk Aleksandra Koniecpolskiego oraz Jeremiego Wiśniowieckiego na Krym w 1647 roku;
-sytuacja gospodarcza na Ukrainie;
-wyzysk ludności ukraińskiej przez magnatów polskich;
-życiorys Bohdana Chmielnickiego;
-znajomość Chmielnickiego kultury Turków;
-pozory lojalności Chmielnickiego wobec państwa polskiego;
-skutki konfliktu Bohdana Chmielnickiego z podstarościm czechryńskim Danielem Czaplińskim;
-ucieczka Chmielnickiego z aresztu na Dzikie Pola;
-posługiwanie się przez Chmielnickiego rzekomymi listami od króla Władysława IV.|
Audycja z 1972 roku.