Audycja Polskiego Radia z 04.03.2004. Gawęda historyczna profesora Andrzeja Szwarca na temat rolnictwa w zaborze pruskim oraz walki o ziemię:
- obawa Niemców przed napływem ludności polskiej z Galicji i Królestwa Polskiego,
- wprowadzenie tzw. rugów pruskich,
- korzyści płynące z prowadzenia gospodarstwa rolnego,
- działalność polskich stowarzyszeń rolniczych na rzecz wspomagania rodaków,
- cele utworzenia w 1865 roku Centralnego Towarzystwa Gospodarczego,
- ekonomiczne, wychowawcze i narodowe cele chłopskich kółek rolniczych,
- utworzenie Związku Spółek Zarobkowych i Gospodarczych,
- wykupywanie ziem od polskich właścicieli przez niemiecką Komisję Kolonizacyjną,
- wprowadzenie w 1908 roku ustawy umożliwiającej przymusowy wykup majątków polskich,
- stosowanie przez władze niemieckie szykan administracyjnych w walce o ziemię,
- sprawa wielkopolskiego chłopa Michała Drzymały,
- działalność polskiego Towarzystwa Oświaty Ludowej i innych edukacyjnych stowarzyszeń,
- utworzenie sieci polskich bibliotek w zaborze pruskim,
- cele tworzenia Towarzystw Gimnastycznych „Sokół”.