Odcinek audycji cyklicznej Polskiego Radia. Profesor  Teresa Chynczewska-Hennel mówi o: pierwszych wzmiankach o kozakach, kształtowaniu się Zaporoża,  wpływie Tatarów na powstanie kozaczyzny, demokracji wojskowej kozaków,  utworzeniu pierwszego rejestru kozackiego w 1572 roku,  drugim rejestrze kozackim z 1581 roku, udziale kozaków w wojnie Stefana Batorego z Moskwą, powstaniu kozackim pod wodzą Krzysztofa Kosińskiego w latach 1591-1593, zaostrzeniu represji wobec kozaków,  powstaniu pod przewodnictwem Semena Nalewajki w 1594 roku.