INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu
 Adam Arcimowicz     
Biogram został opublikowany w 1935 r. w I tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Arcimowicz Adam (1829–1893), kurator okręgu naukowego odeskiego. Ur. 28 XII 1829 przypuszczalnie w Białymstoku, tam bowiem ojciec jego Antoni był asesorem izby kryminalnej, a potem rządu gubernjalnego. Drobnoszlachecka rodzina A., herbu Prawdzic, pochodziła z powiatu brasławskiego. Ojciec ur. w r. 1789, wychowanek uniwersytetu wileńskiego, pod koniec życia zajął wybitne stanowisko w ministerstwie dóbr państwowych, jako rewizor czynny w gubernjach mińskiej, grodzieńskiej, permskiej, i pskowskiej, za co otrzymał w r. 1852 majątek niezagospodarowany obszaru 2000 dziesięcin. Wychowanie domowe pod okiem matki Eufrozyny z Wróblów ugruntowało w rodzeństwie przywiązanie do katolicyzmu, zato polskość dzieci narażona została na szwank, odkąd Antoni A., pociągnięty swą pomyślną karjerą urzędniczą, pooddawał synów, Wiktora i Adama do nowozałożonej w Petersburgu (w r. 1835) szkoły prawoznawstwa (»prawowiedienja«) a najmłodszego Antoniego do liceum carsko-sielskiego. Adam wytrwał w polskości nawet wówczas, gdy został gubernatorem samarskim (1860), a potem kuratorem okręgu naukowego odeskiego (1862). Jako gubernator pracował głównie nad uwłaszczeniem włościan; wykonanie tej reformy, mimo oporu czynników zachowawczych, w swoim zarządzie przeprowadził. W r. 1861 powołano go do Petersburga na członka komisji opracowującej tzw. »ustawne gramoty«. W kołach petersburskich, w których się A. obracał, zbliżonych do W. ks. Heleny Pawłówny, powstała myśl założenia uniwersytetu specjalnego dla młodzieży z ziem słowiańskich i wogóle chrześcijańskich półwyspu bałkańskiego, dla przeciwdziałania uniwersytetowi w Zagrzebiu. Na realizatora tego planu powołano A., który też 12 IV 1862 objął stanowisko kuratora okręgu naukowego odeskiego. Dawne liceum odeskie przekształcił w uniwersytet, brał udział w założeniu gimnazjum mikołajewskiego i szkoły handlowej w Odessie. Czy działalność ta harmonizowała zupełnie z polskiemi i katolickiemi przekonaniami A., niewiadomo. Pewnem jest to, że rok 1863/4 naraził rodzinę A-czów na ciężkie przejścia moralne. Adam 17 VI 1866 pożegnał się z kuratorstwem i odtąd, o ile wiadomo, poświęcił się tylko pracy gospodarczej i wychowaniu dzieci, któremi go obdarzyła żona Emilja z domu Kożuchowska. Był jakiś czas plenipotentem Branickich w Białej Cerkwi. Starość spędzał w majątku Adamówce niedaleko Rybnicy nad Dniestrem, gdzie prowadził ogrody przemysłowe (winnice). Że do ostatka był Polakiem, okazał to dobitnie, gdy jedna z jego córek, ku strapieniu całej rodziny, wyszła za Rosjanina. Umarł 15 I 1893, przypuszczalnie w Adamówce.

 

Spasowicz Wł., Dwa lata z życia Wiktora Arcimowicza, Pisma, Petersburg 1893, VIII 149–257; Markiewicz, Dwadcatipiatilietje Imper. Noworossijskago Uniwiersitieta, Odessa 1890; »Kraj« 1893, nr 5 z 10 II.      

Red.

 
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 

Postaci powiązane

   
 

Postaci z tego okresu

 

w biogramy.pl

 

Leon Henryk Kapliński

1826-05-04 - 1873-03-01
malarz
 
więcej  

Postaci z tego okresu

 

w ipsb

 

Wincenty Smoczyński

1842-11-07 - 1903-08-10
ksiądz
 

Antoni Czerwiński

1870-05-27 - 1932-09-24
przedsiębiorca
 
więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.