INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu

Adam Sienkiewicz  

 
 
1836-12-25 - 1898-10-10
Biogram został opublikowany w latach 1996-1997 w XXXVII tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Sienkiewicz Adam (1836–1898), dyplomata francuski, działacz społeczny. Ur. 25 XII w Paryżu, był najmłodszym synem Karola (zob.) i Świętosławy z Borzęckich, bratem Roberta (zob.) i Artura (zob.).

W czasie nauki w gimnazjum S. pomagał ojcu w pracach kancelaryjnych (m.in. we wrześniu 1848 przepisywał petycje Adama Jerzego Czartoryskiego), a od r. 1852 bywał z bratem Arturem na wieczorkach i balach w Hotelu Lambert u Czartoryskich. Po ukończeniu nauki ojciec zaczął wciągać go do swych prac naukowo-wydawniczych. S. przyjaźnił się z synami Michała Czajkowskiego – Władysławem i Michałem, występował nawet do Czartoryskich o pomoc finansową dla nich w r. 1860. Po śmierci ojca wraz z bratem Arturem porządkował jego papiery i bibliotekę.

Dzięki rekomendacji ks. A. J. Czartoryskiego i budowniczego kanału sueskiego F. Lessepsa rozpoczął S. w listopadzie 1859 pracę w Min. Spraw Zagranicznych (MSZ) we Francji mianowany przez ministra Aleksandra Walewskiego attaché surnuméraire Dyrekcji Konsulatów w Ministerstwie. Dopiero od 1 VIII 1863 zaczął otrzymywać pensję, a w następnych sześciu miesiącach przygotowywał się do pracy w służbie konsularnej (élève-consul, 6 II 1864). Dn. 4 XII 1865 został skierowany na praktykę we francuskim konsulacie w Smyrnie; objął tu wkrótce faktycznie obowiązki wicekonsula. Następnie mianowano go p.o. konsulem w Jerozolimie (18 VI 1868), konsulem II kl. w Panamie (14 III 1870 – prawdopodobnie nie podjął tych obowiązków) i Hongkongu (21 IV 1873); od wiosny 1872 do końca kwietnia 1873 przebywał na urlopie w Paryżu. W Jerozolimie odznaczył się «świetną służbą w trudnych okolicznościach», za co otrzymał Krzyż Kowalewski Legii Honorowej w maju 1874. Dn. 13 III 1877 powołany został na konsula na Malcie (od 9 XI w randze konsula I kl.) jako «dobrze znający język i obyczaje angielskie», z poleceniem natychmiastowego objęcia stanowiska. Natomiast uchylił się faktycznie od przyjęcia następnej nominacji na konsula w Aleksandrii (27 XII 1879).

Zaproponowano S-owi wówczas konsulat I kl. w Bejrucie (9 III 1880) z podkreśleniem, że «ma pełne zaufanie w Ministerstwie». Wbrew wyraźnemu sprzeciwowi ówczesnego ambasadora w Turcji, powołującego się na jakieś «śmieszne konflikty z powodu jego małżeństwa» i ryzyko «konfliktu z Rosją», otrzymał to stanowisko (ostateczna nominacja – 18 IX na konsula generalnego). Od początku (w liście z 1 VIII 1880) skarżył się na wrogość ambasady i złe oddziaływanie niektórych jej pracowników na maronitów oraz brak zrozumienia w Ministerstwie, przytaczał nieprzyjazne mu plotki, że jest całkowicie pod wpływem tureckiego dragomana (tłumacza) i «ojców» (jezuitów?), które powtórzono w artykule na łamach „Débats”. Rozgoryczony deklarował, że zapobiega manifestacjom maronitów przeciw władzom i stara się kontynuować aktywną i niezależną politykę Francji, zachęcając zarazem francuskie spółki do zainicjowania tu wielkich robót publicznych. Jesienią t. r. został usunięty z tego stanowiska. Wkrótce minister spraw zagranicznych (J. Barthélemy-Saint-Hilaire) mianował go «agentem konsularnym i konsulem generalnym Francji w Egipcie» (29 III 1881), wzywając do szybkiego przyjazdu do Paryża po instrukcje. Tu S. natychmiast popadł w konflikty z F. Lessepsem. W liście do zaprzyjaźnionego dyplomaty francuskiego J. Herbette’a utrzymywał, że polityka Francji w Egipcie jest zbyt niezdecydowana i bojaźliwa, ale podjęcie koniecznej energicznej interwencji (chyba w sprawie kanału?) «wymagałoby zgody mocarstw», toteż opowiadał się za współpracą z Wielką Brytanią.

Zgodnie z własnymi przewidywaniami S. już 23 VI t. r. został odwołany i w «nagrodę za pracę w Egipcie» mianowany przez prezydenta J. Grévy’ego na ministra pełnomocnego II kl. i ambasadora w Chile (5 VIII 1881, formalnie – 11 XI 1882). Nie darząca go sympatią prasa przypominała, że nowa nominacja łamie zasadę o trzyletnim okresie, jaki powinien minąć od poprzedniego awansu. Również rząd sprzeciwił się objęciu przez S-a tego stanowiska. Dopiero dekret prezydenta J. Grévy’ego z 20 VII 1883, mianujący S-a ministrem pełnomocnym II kl. i wysłannikiem nadzwycz. w Japonii z poleceniem natychmiastowego objęcia ambasady , zakończyły okres jego bezczynności. S. dotarł do Tokio w początkach października t. r., lecz nie był zadowolony z placówki tak bardzo oddalonej od Europy. Zorganizował ambasadę pod względem personalnym, ale szybko zniechęcił się do tej placówki, na co istotny wpływ miały zapewne kłopoty ze zdrowiem. W początkach 1887 r. poprosił S. o urlop w Paryżu i kilkakrotnie go przedłużał, motywując to względami zdrowotnymi i rodzinnymi. W tym okresie uzyskał również nominację na ministra pełnomocnego I kl. (20 VII 1887). Przy pomocy przyjaciół ze sfer politycznych (senatorów A. Cordiera, ministra edukacji w r. 1888, i G. de Guay’a, ministra wojny w r. 1890) bezskutecznie starał się uzyskać stanowisko ambasadora w Lizbonie albo Rzymie lub konsula generalnego w jednym z państw europejskich. Rozgoryczony, obwiniając Ministerstwo o złą wolę, poprosił o urlop ze względu na zdrowie żony i edukację dzieci. Wyjechał z Japonii na urlop 8 VIII 1891 i przedłużył go do końca r. 1892. Po powrocie do Tokio został dziekanem korpusu dyplomatycznego. Wreszcie 19 IV 1894 prezydent S. Carnot mianował go członkiem Europejskiej Komisji Dunajskiej w Paryżu. Nowe obowiązki podjął w 2. poł. 1894 r., lecz już z końcem marca 1896 przeszedł na emeryturę. Dn. 27 XI 1888 otrzymał krzyż oficerski Legii Honorowej, natomiast wstępny wniosek ministra o komandorię Legii Honorowej nie doczekał się realizacji.

Pod koniec życia S. wzmocnił swe kontakty z Polonią paryską. Był członkiem honorowym Rady Szkoły Polskiej w Batignolles (1895–8). Ofiarował swe bogate archiwum Bibliotece Polskiej w Paryżu, ale faktycznie pozostało ono w rękach jego żony i dzieci i po kilkudziesięciu latach uległo zniszczeniu. S. zmarł 10 X 1898 w Paryżu, pochowany został w grobie rodzinnym na cmentarzu w Montmorency.

Z małżeństwa z Rozalią ze Szczeniowskich (zm. 1903), siostrą Ignacego Szczeniowskiego (zob.), miał S. czworo dzieci: Marię (ur. 1876 w Hongkongu), której mężem był muzyk kubański Florent Odéro, Joannę (Janinę) (ur. 1879 w Hongkongu, zm. 1909), żonę Gałczyńskiego, Karola (ur. 1881 w Bejrucie), właściciela magazynu ubrań «Petrone» w Paryżu, który używał tytułu «prince Sienko Sieniuta Sienkiewicz», i Jana (ur. 1883 w Paryżu).

 

Kolesnyk V., Vidomi Polaky v istoriï Vinnyčyny. Biohrafičnyj slovnyk, Vinnycja 2007 s. 851 (dot. żony Rozalii); Lorentowicz J., La Pologne en France, Paris 1938 II; Cmentarz Polski w Montmorency, Pod red. J. Skowronka, W. 1986; Rederowa D., Janczewski B., Rozbicki W., Polska Stacja Naukowa w Paryżu w latach 1893–1978, Wr. 1982 s. 105; Skowronek J., Między Hotelem Lambert a karierami rodziny. Papiery rodziny Sienkiewiczów w Bibliotece Polskiej w Paryżu, ,,Miscellanea Historico-Archivistica” T. 4: 1994 s. 79–81 i n.; – „Bulletin Polonais Littéraire, Scientifique et Artistique” 1898 nr 124 s. 324; „Czas” 1898 nr 243; „Kraj” (Pet.) 1898 nr 42; „Roczn. Tow. Pol. Liter.-Artyst. w Paryżu” R. 1: 1911–12 s. 85, 87, 245, 262; B. Czart.: Ew. rkp. 1220, 5656 s. 289–295; B. Pol. w Paryżu: rkp. 531 (Arch. Sienkiewiczów); Ministère des Affaires Etrangères de France w Paryżu: Archives Diplomatiques, Documents Historiques, Fonds Personnels, série 1, carton no 293 – Adam Sienkiewicz.

Jerzy Skowronek

 
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 

Postaci powiązane

 

Karol Kazimierz Sienkiewicz

1793-01-20 - 1860-02-07 bibliotekarz
 
 

Ignacy Szczeniowski

1853-06-14 - 1932-10-29 działacz gospodarczy
 
 
 

Postaci z tego okresu

 

w biogramy.pl

 

Wacław Grzybowski

1887-04-04 - 1959-09-30
dyplomata
 

Ludwik Stefan Fritsche

1872-08-17 - 1940-09-04
aktor teatralny
 
więcej  

Postaci z tego okresu

 

w ipsb

 

Leon Sapieha

1883-12-19 - 1944-09-27
ziemianin
 

Kazimierz Natanson

1853-08-22 - 1935-06-10
prawnik
 

Władysław Jabłonowski

1865-09-22 - 1956-06-21
krytyk literacki
 

Leon Nowotarski

1878-05-09 - 1957-10-18
inżynier lądowo-wodny
 
więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.