INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu

Aleksander Chodkiewicz  

 
 
XVI wiek
Biogram został opublikowany w 1937 r. w III tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Chodkiewicz Aleksander, h. Gryf z mieczem († 1626), woj. trocki. Starszy brat Jana Karola, wychowywał się z nim razem i wyjechał w r. 1586 do jezuickiej akademii w Ingolstadcie, gdzie studiował filozofię i prawo. W maju 1588 r. ogłosił drukiem i obronił dysputację De communibus naturalium rerum principiis. Jesienią 1589 r. wyjechał z Ingolstadtu na dalsze studia do Włoch. Był w Uniwersytecie Padewskim, lecz nie wiele mógł skorzystać, gdyż po kilku miesiącach zawieszono tam wykłady. Był też w Wenecji, skąd w pierwszej połowie 1590 r. wrócił na Litwę. 18 V 1592 dokonał z bratem podziału schedy, przy czym przypadła mu w udziale rezydencja w Myszy i hrabstwo Szkłów. Jako poseł brał udział w sejmie 1595 r., a w sierpniu 1596 był członkiem komisji do rokowań o przymierze z cesarzem. Na zjeździe słonimskim 1597 przemawiał w imieniu króla. W roku 1599 zapewne wziął udział w niedoszłej wojnie Chodkiewiczów z Radziwiłłami, w roku następnym towarzyszył bratu ze zbrojnym pocztem na wojnę wołoską, a niewątpliwie też poparł go w Inflantach w r. 1601. Towarzyszył mu w kampanii inflanckiej 1602/3 r. z rotą 150 usarzy. Rota jego znalazła się też pod Kircholmem 1605 r. 15 II 1605 wszedł do senatu jako wojewoda trocki. W przeciwieństwie do brata utrzymywał poprawne stosunki z Radziwiłłami birżańskimi. W czasie rokoszu wierny królowi, pod Janowcem gorliwie pracował nad ugodą i przyprowadził przywódców rokoszu do przeproszenia króla. Stosunki z bratem gruntownie popsuły się, gdy zbliżył się do najzaciętszego wroga hetmana – Janusza Radziwiłła, ostro występował przeciw jezuickim sympatiom hetmana i zraził go sobie ożenkiem z mieszczanką Katarzyną Korniaktówną (1609). Do antagonizmu przyczyniła się zapewne też ambicja starszego brata, urażona karierą młodszego, i nieporozumienia majątkowe. Dopiero pośrednictwo Hieronima Ch-cza musiało się przyczynić do załagodzenia sporów. W r. 1613 był A. Ch. deputatem do zaspokojenia skonfederowanego żołnierza. W życiu politycznym udziału już nie brał. Po śmierci brata (1621) zajął się jego pogrzebem i zaopiekował żoną. W l. 1624–5 ożywił nieco swą działalność, broniąc na sejmikach orszańskich zwalczanego przez dwór hetmana Krzysztofa II Radziwiłła. W r. następnym nie żył. Jedyny syn jego umarł młodo, córka Eufrozyna wniosła Szkłów i Mysz jako wiano Prokopowi Sieniawskiemu.

Boniecki; Uruski; Enc. Org.; Kossakowski, Monografie I, W. 1876; Estr.; Czaplewski P., Polacy na studiach w Ingolsztacie, P. 1914, 29, 64; Dobrowolska W., Młodość Zbaraskich, Przemyśl 1926; Korzon, Dzieje wojen, II; Strzelecki A., Sejm 1605, Kr. 1922; Czubek, Pisma polit. rokoszu Zebrzydowskiego, Kr. 1918; Script. rer. pol., VIII i XX; Korespondencje J. K. Chodkiewicza, wyd. W. Chomętowski, W. 1875, 61, 66, 90, 109, 123–41, 170; Vol. leg., III 18; Arch. Gł., Metryka Kor., 152, f. 90; 32 listy A. Ch. w Arch. ord. Nieświeskiej; listy otrzymane przez A. Ch. w B. Narod., Coll. Aut. 224 i n.; Arch. Skarb., Rachunki Sejm., 35.

 
Zawartość jest niedostępna w tej wersji językowej.
 
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.