INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu
 Izaak Mikołaj Isakowicz     

Izaak Mikołaj Isakowicz  

 
 
Biogram został opublikowany w latach 1962-1964 w X tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Isakowicz Izaak Mikołaj (1824–1901), arcybiskup-metropolita ormiański. Ur. 6 VI w Łyścu w pow. bohorodczańskim; syn Samuela i Rypsymy ze Słowackich. Pierwotne nazwisko tej drobnomieszczańskiej rodziny Huybab zmienione zostało w drugiej połowie XVIII w. jak u większości Ormian polskich. Gimnazjum ukończył I. w Stanisławowie, studia teologiczne we Lwowie. Dn. 6 VIII 1848 r. został wyświęcony i otrzymał pierwszą parafię w Tyśmienicy. Jako kapelan (1863–5) w Suczawie (Bukowina) wezwał listem otwartym w języku ormiańskim tamtejszych gregorian do unii. W polemice o zniesienie obrządku ormiańskiego wystąpił jako jego obrońca (1861). Jego działalność w tym kierunku zmierzała wyraźnie do powstrzymania widocznego od początku XIX w. zaniku obrządku ormiańskiego w Galicji na skutek polonizacji i latynizacji nielicznych tamtejszych Ormian. Był łącznikiem między cerkwią greckokatolicką a obrządkiem łacińskim. W r. 1865 objął parafię ormiańską w Stanisławowie. Tu założył bursę dla młodzieży męskiej oraz ochronkę dla dziewcząt. Był prezesem miejscowej kasy oszczędności, a od r. 1867 członkiem Rady Miejskiej Stanisławowa. Jednomyślnie przedstawiony jako kandydat na opróżnione arcybiskupstwo został I. konsekrowany 27 VIII 1882 r. i rozwinął aktywną działalność w celu umocnienia obrządku ormiańskiego przez zakładanie parafii, kształcenie kadr duchownych oraz opiekę nad instytucjami charytatywnymi (bursa im. J. Torosiewicza, bank zastawniczy «Mons Pius»). Jako wirylista zasiadał w sejmie galicyjskim i w Izbie Panów. Nie mając jednak żadnych aspiracji politycznych, był raczej obserwatorem walk na terenie samego sejmu, choć usiłował łagodzić starcia konserwatystów z socjalistami i stojałowczykami. Jego wystąpienia reprezentowały tendencję zgody społecznej oraz dążyły w duchu humanitaryzmu do porozumienia narodowego w Galicji wschodniej. I. popierał także kółka rolnicze i Macierz Polską. Znany z krasomówstwa, wydawał pisma treści religijnej z wyraźnym wydźwiękiem społecznego solidaryzmu (kazania, listy pasterskie). W l. 1877–8 wydał wspólnie z ks. T. Dąbrowskim antologię kaznodziejstwa polskiego w 4 tomach. W r. 1898 został doktorem teologii honoris causa UJ. Zmarł we Lwowie 29 IV 1901.

 

Marmurowe popiersie w katedrze ormiańskiej we Lwowie; – Estreicher; W. Enc. Ilustr.; Podr. Enc. Kośc.; – Bruchnalski W., Rozwój wymowy w Polsce, Enc. Pol. PAU, II 398; Lechicki C., Kościół ormiański w Polsce, Lw. 1928 s. 136–43 (portret); Lwów w okresie samorządu, Lw. 1896; Pelczar J., Zarys dziejów kaznodziejstwa w Polsce, Kr. 1917 s. 384–6; – Korespondencja I-a z W. Polem, „Przedświt” 1901 nr 267 i nn.; Teodorowicz J., Mowa na pogrzebie arcbpa I-a, Lw. 1905; – „Biesiada Liter.” 1901/1; „Bonus Pastor” 1882 nr 10; „Gaz. Kośc.” 1901 nr 18; „Gaz. Narod.” 1901 nr 119 i nn.; „Kłosy” 1882/II; „Opiekun Domowy” 1885; „Przedświt” 1901 nr 99; „Słowo Pol.” 1901 nr 199 i nn.; „Tyg. Ilustr.” 1901/I; „Wiad. Kośc.” 1882 nr 18; – Na podstawie materiałów zebranych przez Cz. Lechickiego opracowała

Red.

 
 

Chmura tagów

 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.