INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu

Jan Chrzciciel Falconi  

 
 
XVII - XVII
 
Biogram został opublikowany w 1948 r. w VI tomie Polskiego Słownika Biograficznego.

 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Falconi Jan Chrzciciel, stiukator włoski, czynny w Małopolsce w drugiej ćwierci w. XVII. O życiu jego znamy tylko wzmianki, a mianowicie, że go w jesieni 1647 przywiózł z Klimontowa w Sandomierskiem do Krosna dworzanin królewski Stanisław Oświęcim i powierzył mu przyozdobienie ufundowanej przez siebie kaplicy rodzinnej przy kościele franciszkanów w Krośnie, oraz że w styczniu 1650 kanclerz w. kor. Jerzy Ossoliński oddał mu jako swemu stiukatorowi dwa młyny w okolicy Klimontowa w dzierżawę na dwa lata. Na podstawie porównania stiuków w kaplicy Oświęcimów w Krośnie, pochodzących z lat 1647–8, i stiuków w prezbiterium kolegiaty św. Józefa w Klimontowie, wykonanych na krótko przed stiukami krośnieńskimi, z szeregiem tego rodzaju dekoracji w Polsce z pierwszej połowy w. XVII należy Falconiemu i jego pomocnikom przypisać następujące dzieła: dekorację apsydy prezbiterialnej i kaplic bocznych kościoła śś. Piotra i Pawła w Krakowie (1630–40), szereg prac wykonanych na zlecenie wojewody krakowskiego Stanisława Lubomirskiego, jak dekorację kościoła niegdyś karmelitów bosych w Wiśniczu (1635–9), stiuki w baszcie i na chórze muzycznym kaplicy zamku wiśnickiego (mniej więcej współczesne z dekoracją tamtejszego kościoła), stiuki w baszcie zamku w Łańcucie (przed r. 1641), stiuki w kaplicach św. Sebastiana i św. Krzyża w spodzie wież kościoła kamedułów na Bielanach pod Krakowem (około r. 1642), dekorację kaplicy św. Karola Boromeusza przy kościele parafialnym w Niepołomicach (około r. 1640), dalej stiuki w ufundowanym przez wojewodę krakowskiego Jana Magnusa Tęczyńskiego kościele i eremie kamedułów w Rytwianach (przed r. 1637), dekorację sklepienia baszty w zamku wojewody brzesko-kujawskiego, potem dorpackiego, Andrzeja Leszczyńskiego w Baranowie, wreszcie dekorację kościoła niegdyś pijarów w Rzeszowie, ufundowanego przez Pudencjanę z Ligęzów Zasławską (przed r. 1649). Lubomirscy, Ossolińscy i Zasławscy byli ze sobą spokrewnieni lub blisko spowinowaceni, niewątpliwie więc F. przechodził od jednych do drugich dzięki ich stosunkom rodzinnym. F. należy do najwybitniejszych włoskich dekoratorów, jacy w Polsce w epoce wczesnego baroku pracowali. W rytmice, tektonice i umiarze jego prac dekoracyjnych, które podkreślają linie architektoniczne, nigdy ich nie zacierając, jak również w złotniczej niemal dokładności i subtelności wykonania splotów akantu, gęsto uwitych pęków owoców, poprzedzielanych lekkimi kokardami i ożywionych figlarnymi aniołkami przejawia się jeszcze duch renesansu, podczas gdy tchnienie baroku znać już w bogatych, ruchliwych i do pewnego stopnia na światłocień obliczonych, miękkich kartuszach, będących ważnym motywem dekoracyjnym prac F-go. Poza aniołkami motywy figuralne są u F-go rzadkie: ograniczają się tylko do wypełnienia pól w apsydzie kościoła śś. Piotra i Pawła w Krakowie epizodami z życia patronów tej świątyni oraz figurami i półpostaciami patronów Polski i zakonu jezuitów. Styl stiuków F-go wskazuje, że artysta ten kształcił się w swym zawodzie w Rzymie.

 

Stanisława Oświęcima Dyaryusz 1643–51 (Wydawnictwo Komisji Hist. Akad. Umiej. w Kr., t. 63, Kr. 1907, s. 207–8); Kukliński W. ks., Miasto prywatne Klimontów i jego dziedzice (dodatek do Kroniki diecezji sandomierskiej, IV, Sandomierz 1911, s. X–XII); Klein F., Kościół śś. Piotra i Pawła w Krakowie (»Rocznik Krakowski« XII, Kr. 1910, s. 38); Bochnak A., Giovanni Battista Falconi Kr. 1925; tenże, Kolegiata św. Józefa w Klimontowie (»Przegląd Powszechny«, 1925).

Adam Bochnak

 

 
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.