INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu

Julian Sutowicz  

 
 
1842-02-24 - 1900-03-30
Biogram został opublikowany w XLVI tomie Polskiego Słownika Biograficznego w latach 2009-2010.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Sutowicz Julian, pseud. Jan Leśniewski (1842–1900), historyk, literat, nauczyciel.

Ur. 24 II w Kościukowiczach (pow. klimowicki) w gub. mohylewskiej, w rodzinie szlacheckiej, był synem Józefa (zm. 1871); matka była z domu Arciszewska.

S. uczęszczał do gimnazjum w Mohylewie, gdzie w r. 1860 zdał maturę. W l. 1860–2 studiował na Wydz. Historyczno-Filologicznym uniw. w Moskwie. Uczestniczył w polskim życiu studenckim; jesienią 1861 znalazł się wśród 51 Polaków zatrzymanych podczas wystąpień studenckich na uniwersytecie. W l. 1863–4 był na Uniw. Moskiewskim studentem Wydz. Lekarskiego. Wg Henryka Barycza i wspomnień uczniów S-a wspomagał on powstanie styczniowe.

Ok. r. 1872 przybył S. nielegalnie do Galicji i zajął się działalnością publicystyczno-literacką. W krakowskim „Kraju” opublikował w r. 1871 antyrosyjskie artykuły Obrazy rządu i społeczeństwa w Rosji (R. 3 nr 216, 219–221, 223, 231, 234, 237) oraz Kwestia nadbałtycka (nr 290–297, osobno pod pseud. Jan Leśniewski, Kr. 1872). Pod pseudonimem tym wydał również własnym nakładem zbiór poezji Próbki (Kr. 1871) oraz tom Dramata (Kr. 1872), składający się z utworów Maria i Niedołężna ciekawość. Dn. 1 X 1872 wznowił studia historyczne na Wydz. Filozoficznym UJ; uczęszczał na seminaria Józefa Szujskiego i Wincentego Zakrzewskiego. Studia ukończył w r. 1875, po czym kontynuował w Krakowie badania historyczne. Współpracując z „Przeglądem Polskim”, opublikował na jego łamach napisane pod kierunkiem Szujskiego prace: Sprawa Zborowskich na sejmie roku 1585 (R. 10: 1875 t. 1, osobno, Kr. 1875), Zjazd łucki (t. 2, osobno jako Zjazd łucki 1429, Kr. 1876) i Walka Kazimierza Jagiellończyka z Maciejem Korwinem o koronę czeską (R. 10: 1876 t. 4, R. 11: 1876 t. 1–2, osobno, Kr. 1877). Dn. 11 V 1877 zdał w Krakowie egzamin nauczycielski podstawowy, uprawniający do nauczania w gimnazjach historii i geografii. W l. 1877–82 uczył tych przedmiotów, a także języków polskiego, francuskiego i angielskiego w wyższym gimnazjum w Tarnowie. Opublikował kolejne prace Stosunek Władysława Jagiełły do husytów czeskich („Bibl. Warsz.” 1879 t. 2–3) oraz Przejście Prus Książęcych w dom elektorów brandenburskich („Sprawozdanie dyrektora Wyższego Gimnazjum w Tarnowie za r. 1881”, Tarnów 1881, wg K. Estreichera plagiat pracy Johana G. Droysena). Uczestniczył w dn. 19–21 V 1880 w Krakowie w I Zjeździe Historycznym Polskim im. Jana Długosza. Po otrzymaniu 17 VIII 1882 nominacji na nauczyciela rzeczywistego pracował do r. 1889 jako nauczyciel historii i geografii w wyższym gimnazjum w Złoczowie. W l. 1883–4 był tłumaczem języka rosyjskiego w sądzie obwodowym w Tarnowie (wg „Szematyzmów Król. Galicji” za l. 1883–4). Wspólnie z Alojzym Szarłowskim opublikował w r. 1886 Krótki rys dziejów powszechnych. Przerobienie Karola Ploetza (Kr.). Dn. 28 VIII 1890 otrzymał posadę nauczyciela historii i geografii w Wyższym Gimnazjum w Rzeszowie. Jego uczniami byli tam m.in. Wacław Sobieski, Edward Dubanowicz, Władysław Sikorski i Stanisław Kot. W l. 1894–6 był S. członkiem rzeszowskich komisji egzaminacyjnych na nauczycieli i nauczycielki szkół ludowych pospolitych, a w l. 1895–6 tłumaczem języków rosyjskiego, francuskiego i angielskiego w rzeszowskim sądzie obwodowym. W lutym 1897 bezskutecznie ubiegał się o posadę nauczyciela historii i geografii w Wyższej Szkole Realnej we Lwowie. W r. 1899 przeszedł na emeryturę. Zmarł 30 III 1900 w Rzeszowie, został pochowany na cmentarzu starym przy obecnej ul. Targowej.

S. rodziny nie założył.

 

Bibliogr. dramatu pol., II; Enc. Org., XIV; Encyklopedia Rzeszowa, Rzeszów 2007; Estreicher w. XIX, IV; Finkel, Bibliogr.; Helwin W., Stary cmentarz w Rzeszowie 1792–1909, Rzeszów 2002; Kołodziejczyk E., Bibliografia słowianoznawstwa polskiego, Kr. 1911; Słown. pseudonimów, IV; Słownik historyków polskich, W. 1994; Stankiewicz M., Spis przedmiotów zawartych w stu tomach „Przeglądu Polskiego” 1866–1891, Kr. 1891; – Barycz H., Historyk gniewny i niepokorny. Rzecz o Wacławie Sobieskim, Kr. 1978 s. 39–41; Fiedosowa T. F., Polskie organizacje patriotyczne w Moskwie 1857–1866, W. 1984; Historiografia polska w dobie pozytywizmu (1865–1900). Kompendium dokumentacyjne, Red. R. Przelaskowski, W. 1968; Perkowska U., Profesor Józef Szujski i jego uczniowie, „Roczn. Krak.” T. 60: 1994; Puszka A., Nauczyciele historii i geografii państwowych szkół średnich w Galicji w okresie autonomii, L. 1999; Szkoła charakterów. Księga jubileuszowa I Gimnazjum i Liceum w Rzeszowie, Oprac. J. Świeboda, Rzeszów 1985 s. 57–8; – Hertz, Zbiór poetów pol., IV; Pamiętnik Pierwszego Zjazdu Historycznego Polskiego imienia Jana Długosza, w: Script. Rer. Pol., VI 154; Sprawozdanie dyrekcji wyższego gimnazjum w Złoczowie za l. 1883–9, Złoczów 1883–9; Sprawozdanie dyrektora Wyższego Gimnazjum w Rzeszowie za l. 1890–9, Rzeszów 1890–9; Szematyzmy Król. Galicji za l. 1877–90; – Kalendarz „Szkoły” na rok 1894, Lw.; – Nekrologi i wspomnienia pośmiertne z r. 1900: „Czas” nr 84, „Kwart. Hist.” R. 14 s. 352, Spraw. dyrektora Wyższego Gimnazjum w Rzeszowie za r. szk. 1900, Rzeszów s. 69–70, „Tyg. Ilustr.” nr 17 s. 338; – AP w Rzeszowie: I Gimnazjum w Rzeszowie; Arch. UJ: Rodowody, sygn. S II 461 k. 77, sygn. Z III/29 (rozpr. seminaryjne S-a); Muz. Okręgowe w Rzeszowie: Arch. Społ.-Hist. IV/15.

Zbigniew K. Wójcik

 
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 
 
 

Postaci z tego okresu

 

w ipsb

 

Żegota Krówczyński

1848-07-17 - 1893-02-01
lekarz
 

Władysław Jan Stoma

1888-06-03 - 1968-09-21
aktor
 
więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.