INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu
 Konstanty Plisowski (Odrowąż-Plisowski)     

Konstanty Plisowski (Odrowąż-Plisowski)  

 
 
1890 - po 1939
 
Biogram został opublikowany w 1981 r. w XXVI tomie Polskiego Słownika Biograficznego
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Plisowski (Odrowąż-Plisowski) Konstanty (1890–po 1939), generał WP. Ur. 8 VI w Nowosiółce w pow. bałckim na Podolu, był synem Karola i Marii Ambrożyny z Hołubów, bratem Józefa (zob.) i Kazimierza (zob.). Uczył się początkowo w domu, a następnie w Korpusie Kadetów w Odessie, gdzie uzyskał świadectwo maturalne. Od sierpnia 1908 kształcił się w Nikołajewskiej Szkole Jazdy w Petersburgu. Po ukończeniu 2-letniego kursu uzyskał stopień podporucznika i w sierpniu 1910 rozpoczął służbę w jednym ze szwadronów 12 achtyrskiego p. huzarów. W sierpniu 1913 awansowany do stopnia porucznika, objął funkcje zastępcy komendanta szkoły podoficerskiej. Od kwietnia do czerwca 1914 był komendantem szkoły podoficerskiej, a następnie od czerwca do września 1914 służył jako pomocnik starszego oficera w jednym ze szwadronów 12 p. huzarów i w sierpniu t. r. wyróżnił się w bojach pod Tarnopolem i Rudą, a we wrześniu i październiku – pod Mamajowcami i Ewiną. Od września 1914 do marca 1915 służył jako dowódca pododdziału łączności w 12 p. huzarów i odznaczył się w walce pod Lutowiskami. Od kwietnia 1915 do 19 VI 1916 był czasowo pełniącym obowiązki dowódcy szwadronu; w dn. 15 IV 1916 awansował do stopnia sztabsrotmistrza. W okresie od 20 VI 1916 do 6 XII 1917 dowodził 2 szwadronem 12 p. huzarów, od 9 IX 1917 w stopniu rotmistrza (wg „Enc. Wojsk.” – od maja 1917). Zgłosił się do polskich formacji wojskowych, zorganizował w Odessie szwadron z Polaków, którzy służyli w 12 dywizji jazdy. Na czele tego szwadronu, zaliczonego do 3 p. ułanów I Korpusu Polskiego (KP), wyruszył w końcu grudnia 1917 z Odessy i, po przebyciu marszem ponad 1400 km przez kraj opanowany ruchem rewolucyjnym, dotarł w lutym 1918 w rejon Bobrujska, gdzie szwadron ten został włączony (jako 4) do 3 p. ułanów. P. od 8 IV do 2 VII t. r. był oficerem sztabowym i zastępcą dowódcy 3 p. ułanów.

Po rozbrojeniu I KP przez Niemców P. wyjechał 5 VII t. r. z Bobrujska, przedostał się na Kubań i 8 IX 1918 został przez gen. Lucjana Żeligowskiego mianowany majorem i dowódcą dywizjonu ułanów w jego 4 dywizji. Dn. 21 I 1919 gen. Żeligowski powołał go na stanowisko dowódcy pułku ułanów, który P. formował z podległego mu dywizjonu. Wraz z dywizją gen. Żeligowskiego wrócił do kraju, gdzie uczestniczył w działaniach wojennych polsko-ukraińskich na obszarze Wschodniej Galicji. W dn. 11 VII 1919 przeprowadził na czele swego pułku słynny atak pod Jazłowcem (od tej pory 14 p. ułanów nazywany był P. Ułanów Jazłowieckich): wziął do niewoli 1 000 jeńców, baterię artylerii (6 dział) i zdobył kilkanaście karabinów maszynowych. Na wniosek gen. Żeligowskiego został 23 VIII 1919 mianowany pułkownikiem z pominięciem jednego stopnia. W czasie wojny polsko-radzieckiej objął 1 VI 1920 dowództwo IV Brygady Kawalerii (BK) i walczył na jej czele w składzie wojsk Frontu Południowego (gen. Wacława Iwaszkiewicza). W tym okresie dowodził też czasowo (w zastępstwie) jedną z dywizji kawalerii, a następnie jesienią 1920 zaczął dowodzić VI BK.

W maju 1921 P. otrzymał stanowisko czasowo pełniącego obowiązki dowódcy 1 dywizji kawalerii, w sierpniu 1921 objął dowództwo VIII BK, a we wrześniu t. r. – dowództwo XI BK. Podczas przeglądu kadr oficerskich komisja weryfikacyjna, zajmując formalistyczne stanowisko, przyznała mu tylko stopień podpułkownika i wyraziła zgodę na używanie rangi pułkownika jako tytularnej. Przeciw tej decyzji odwoływał się skutecznie do komisji weryfikacyjnej gen. Władysława Sikorskiego. W listopadzie 1923 odkomenderowano go na kurs do Centrum Wyższych Studiów Wojskowych w Rembertowie, po którego ukończeniu P. wrócił na stanowisko dowódcy VI BK. W kwietniu 1926 przeniesiony został do Kadry Korpusu Oficerów Kawalerii przy Departamencie II Kawalerii Min. Spraw Wojskowych przy zachowaniu dotychczasowego stanowiska, a w grudniu 1927 na stanowisko dowódcy V Samodzielnej BK. Dn. 4 I 1929 otrzymał nominację na generała brygady. W dn. 31 XII 1930 przeniesiono go w stan spoczynku. Miał opinię wybitnego dowódcy jednostek taktycznych kawalerii, odznaczającego się wielką osobistą odwagą w walce.

W czasie wojny obronnej Polski 1939 r. P. 11 IX stanął na czele załogi miasta i twierdzy Brześć. W nocy z 16 na 17 IX t. r. przedarł się wraz z załogą przez pierścień wojsk niemieckich. Oddziały te pod dowództwem ppłka Alojzego Horaka ruszyły na Janów Lubelski, a P. udał się w kierunku Łucka. W dn. 24 IX t. r. objął z rozkazu gen. Władysława Andersa dowództwo Nowogródzkiej BK w rejonie Rudy Rożanieckiej. Następnie został internowany w Starobielsku. Był odznaczony m. in.: rosyjskimi orderami Św. Anny kl. IV, III i II, Św. Stanisława kl. III i II, Św. Włodzimierza kl. IV, Żołnierskim Krzyżem Św. Jerzego kl. IV, polskimi: Orderem Virtuti Militari V kl. i Krzyżem Walecznych czterokrotnie, francuskimi: Krzyżem Wojennym, Legią Honorową i Médaille Interalliée.

P. rodziny nie założył.

 

Enc. Wojsk., VI; Kryska-Karski T., Żurakowski S., Generałowie Polski Niepodległej, Londyn 1976 (fot.); Łoza, Czy wiesz, kto to jest?; Rocznik oficerski, W. 1923, 1924, 1928; – Bagiński H., Wojsko Polskie na Wschodzie 1914–1920, W. 1921 (pomiędzy s. 256–7 rysunek), 258, 260, 262, 265; Czaykowski W., Zarys historii wojennej 14-go Pułku Ułanów Jazłowieckich, W. 1928 s. 6, 8, 11–12, 14–17, 20, 25, 29–31, 39; Deruga A., Polityka wschodnia Polski wobec ziem Litwy, Białorusi i Ukrainy (1918–1919), W. 1969; Porwit M., Komentarze do historii polskich działań obronnych 1939 roku, W. 1978 cz. 3; Wojna obronna Polski 1939, W. 1979; Wrzosek M., Polskie korpusy wojskowe w Rosji w latach 1917–1918, W. 1969; – Kopański S., Wspomnienia wojenne 1939–1946, Londyn 1961; Kot S., Listy z Rosji do gen. Sikorskiego, Londyn 1955; Romeyko M., Przed i po maju, W. 1967 II; Wojna obronna Polski 1939. Wybór źródeł, W. 1968; – CAW: Akta personalne P-7567.

Mieczysław Wrzosek

 
 

Powiązane zdjęcia

   

Powiązane artykuły

 

Bój pod Jazłowcem, 11–13 lipca 1919 roku

Jazłowiec to małe miasteczko znajdujące się w południowo-zachodniej części Podola, 16 km na południe od Buczacza położone w otoczonej wzgórzami kotlinie, przez którą przepływają......

Bój pod Komarowem, 31 sierpnia 1920 roku

W ostatniej dekadzie sierpnia i pierwszych dniach września 1920 r. na północnym skraju centralnej części Roztocza została stoczona bitwa zamojska, która stanowiła fazę pośrednią pomiędzy zakończeniem......
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 

Postaci powiązane

 

Józef Plisowski

1877-03-31 - 1966-07-24 generał WP
 
 
 

Postaci z tego okresu

 

w biogramy.pl

 

Janusz Tazbir

1927-08-05 - 2016-05-03
historyk
 

Izydor Modelski

1889-05-10 - 1962-09-25
generał dywizji WP
 
więcej  

Postaci z tego okresu

 

w ipsb

 

Stanisław Jan Kanty Stadnicki

1848-02-28 - 1915-01-16
ziemianin
 

Fryderyk Papée

1856-04-04 - 1940-10-20
historyk
 

Władysław Jan Stoma

1888-06-03 - 1968-09-21
aktor
 

Karol Irzykowski

1873-01-27 - 1944-11-02
krytyk literacki
 
więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.