INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu
 Lesser Giełdziński     

Lesser Giełdziński  

 
 
1830-01-10 - 1910-05-25
Biogram został opublikowany w latach 1948-1958 w VII tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Giełdziński Lesser (1830–1910), kupiec gdański i zbieracz. Ur. 10 I we Włocławku, pochodził ze starej kupieckiej rodziny żydowskiej, osiadłej od r. 1759 we Włocławku. Ok. r. 1860, prawdopodobnie na skutek pomyślnej koniunktury handlowej, jaką w zakresie handlu zbożowego zapewniały Gdańskowi umowy handlowe prusko-rosyjskie, przeniósł się G. do Gdańska, zakładając tam firmę handlu zbożem pod własnym nazwiskiem. Już w najbliższych latach działalność gospodarcza G-ego zyskała duże uznanie w bałtyckim porcie, firma jego zajęła poczesne miejsce w obrotach portowych, a jej właściciel stał się znany i ceniony w kupieckich sferach Gdańska, na gdańskiej giełdzie, jak również w sferach kulturalnych miasta. Zebrawszy znaczny majątek, zaczął G. skupywać dzieła sztuki, głównie rzemiosła artystycznego, oraz dawne gdańskie zabytki cechowe. Zgromadził w ten sposób bogatą i wartościową kolekcję, zakupił w centrum Gdańska, przy ul. Długiej 29, dawną patrycjuszowską kamienicę Frederów, gdzie w siedmiu salach rozmieścił swe zbiory, udostępniając je nader chętnie badaczom i turystom. Niezależnie od tego, wyzyskując rozmaite okazje jubileuszowe, wzbogacał publiczne zbiory miasta cennymi darami, ofiarowując szereg zabytkowych przedmiotów do sal Ratusza Głównomiejskiego, Dworu Artusa, do zbiorów Muzeum Miejskiego, Towarzystwa Przyrodniczego, a nawet Zamku w Malborku. Zebrał też bogatą kolekcję zabytków izraelickiego kultu religijnego i przekazał ją żydowskiej synagodze w Gdańsku. Zbiór zabytków cechowych rzemiosła gdańskiego, umieszczony w Domu Ławników, oraz znajdujące się tam modele statków były również darem G-ego. Większość tych zabytków uległa zniszczeniu na skutek działań wojennych 1944–5.

Kulturalna działalność G-go zyskiwała duże uznanie tak sfer oficjalnych miasta, jak świata nauki, a nawet rządowych czynników, czego wyrazem było udzielenie G-emu wysokich niemieckich odznaczeń orderowych. Na starość G., rzuciwszy czynny udział w życiu gospodarczym, zajmował się już wyłącznie kolekcjonerstwem. Nadwątlone zdrowie leczył w Tyrolu, gdzie też zmarł w Gries-Bozen 25 V 1910. Pochowany na izraelickim cmentarzu w Gdańsku na górze Chełm (Stolzenberg). Zbiory jego zostały w dwa lata później (1912) sprzedane na publicznej licytacji berlińskiej firmy Rudolf Lepke, katalog aukcyjny obejmował ponad 2 300 pozycji.

G. stanowił typ zamiłowanego w przeszłości Gdańska mieszczanina-żyda polskiego pochodzenia. Narodowo raczej obojętny, nie zniemczył swego nazwiska i zachował w nim charakterystyczne dla polskiego języka spółgłoski.

 

«Danziger Zeitung» Danzig 1910, Jg. 52, Nr 240 (tamże fotografia G-ego); Sammlung Giełdzinski, Danzig, Berlin 1912.

Marian Pelczar

 
 

Chmura tagów

TAGI

Za pomocą tagów oznaczamy powiązania tematyczne postaci. Pozwalają one eksplorować serwis wg wybranych przez redakcję najważniejszych tematów dla danej postaci.

 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 
 
 

Postaci z tego okresu

 

w biogramy.pl

 

Maria Rodziewiczówna

1864-02-02 - 1944-11-06
pisarka
 

Rafał Hadziewicz

1805-10-13 - 1886-09-07
malarz
 

Edward Ropp

1851-12-02 - 1939-07-25
arcybiskup mohylewski
 
 
więcej  

Postaci z tego okresu

 

w ipsb

 

Leon Orłowski

1891-03-22 - 1976-03-19
dyplomata
 

Zygmunt Rościszewski

1847-03-19 - 1887-11-04
agrotechnik
 

Jan Harusewicz

styczeń 1863 - 1929-09-17
lekarz
 
więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.