INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu

Lucyna Krzemieniecka  

 
 
1907-05-11 - 1955-09-29
 
Biogram został opublikowany w 1970 r. w XV tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Krzemieniecka Lucyna (pierwotne nazwisko Wiera Zeidenberg), (1907–1955), poetka, pisarka dla dzieci. Ur. 11 V w Warszawie, w rodzinie żydowskiej, córka dentystów Michała (pierwotnie Zeidenberga) i Balbiny z domu Harkavi. Po ukończeniu gimnazjum Instytutu Pedagogicznego Wolnej Wszechnicy Polskiej studiowała przez trzy lata polonistykę i romanistykę na Wydziale Humanistycznym Uniw. Warsz. Zadebiutowała w r. 1926 wierszem pt. Szczęście w dodatku literackim „Głosu Prawdy”, redagowanym przez Juliusza Kadena-Bandrowskiego. Wkrótce też nawiązała – raczej luźny – kontakt z radykalną grupą literacką „Kwadryga”, z kręgiem młodych poetów i prozaików. Kilkakrotnie brała udział w spotkaniach autorskich organizowanych przez członków „Kwadrygi”. Tu prawdopodobnie poznała Andrzeja Wolicę, lewicowego poetę, który został jej mężem w r. 1927. W t. r. przeszła na katolicyzm i przyjęła imię chrzestne Lucyna. W r. 1928 podpisywała się nazwiskiem dwuczłonowym: Krzemieniecka-Wolicowa, drukowała utwory w tych samych, co Wolica pismach („Głos Prawdy”, „Głos Literacki”, „Bluszcz”). Znany jest również wiersz Wolicy z r. 1928 pt. „Mojej żonie”. Małżeństwo jednak nie trwało długo, już bowiem w lutym 1929 r. K. przestała używać drugiego członu nazwiska. Przyjaźniła się z Zizi Halamą.

Twórczość dla dorosłych była tylko krótkim epizodem w pisarstwie K-iej. Od r. 1928 coraz bardziej skłaniała się ku literaturze dla dzieci i młodzieży. K., stale mieszkając w Warszawie, drukowała wiele wierszy zarówno w oddzielnych tomikach, jak i w licznych czasopismach, w tym głównie dziecięcych i kobiecych („Bluszcz”, „Czyn Młodzieży PCK”, „Dziecko i Matka”, „Płomyk”, „Płomyczek”, „Słonko”). W latach trzydziestych wydała m. in. tomiki: Idzie Nowy Roczek (1930), Łap-cap (1930), Cztery bajdy ciotki Adelajdy (1932), Cudowne okulary (1932), Z przygód Krasnala Hałabały (1936), O Jasiu Kapeluszniku (1938), Historia cała o niebieskich migdałach (sztuka kukiełkowa, 1935). Do r. 1939 wyszło ponad dwadzieścia utworów drukowanych oddzielnie, często w serii Biblioteki Książek Różowych lub Biblioteki Najpiękniejszych Bajeczek i Powiastek. W r. 1937 K. została członkiem Związku Literatów Polskich.

Na rozwój K-iej, jako poetki dla dzieci, wielki wpływ wywarła Janina Porazińska pomagając jej w kształtowaniu stylu pisarskiego oraz umożliwiając początkującej autorce druk utworów w pismach dziecięcych, a zwłaszcza w „Płomyczku” i „Słonku”. K., z natury nieśmiała, nigdy nie wierząca we własne siły, dość szybko jednak przy życzliwej zachęcie znanych już autorek (Janina Porazińska, Maria Kownacka, Wanda Borudzka) odnalazła własny ton w twórczości dla dzieci, osiągając w kolejnych tomikach wierszy coraz wyższy poziom artystyczny. Była to poezja oparta na motywach piosenki, bajki, legendy, przysłowia, fantastyki pochodzenia ludowego. Stąd uprzywilejowane miejsce w twórczości K-iej zajmują bajeczki, drobne obrazki, komedyjki, upoetyzowane baśnie, powiastki pisane prozą przeplataną rymami (charakterystyczna dla K-iej forma), miniaturowe opowiadania z życia dzieci. W pełnej prostoty i bezpośredniości poezji K-iej widoczny jest zawsze zasadniczy ton postawy autorki: umiłowanie dziecka, zwłaszcza dziecka biednego, rozumienie jego różnorakich potrzeb i pragnień.

Wybuch drugiej wojny światowej przerwał na pewien czas drogę twórczą K-iej. Poetka nie opuściła Warszawy mimo niebezpieczeństw, na jakie była narażona ze względu na swe pochodzenie żydowskie. Przed samym powstaniem wynajęła mieszkanie pod Warszawą, a w r. 1945 przeniosła się do Łodzi. W r. 1948 powróciła do stolicy. Zaczęła na nowo pisać, współpracując czynnie z Teatrem „Baj”, Polskim Radiem i pismami dziecięcymi („Świerszczyk”, „Iskierki”, „Płomyczek”). Po wojnie wydała m. in. tomiki: Kariera Franka Żyrafy, O młynarzu Sylwestrze (1946), Pan Klet i jego klejnoty (1947), Lenin wśród dzieci (1952), Słomkowy łańcuszek (1952), Pan Szyszkowski (1954), Bajze baju po zwyczaju (1956), Leśne rachuneczki (1953). Akcenty społeczne, widoczne już w wierszach przedwojennych poetki, nabrały tu głębszego wyrazu, aczkolwiek nie zawsze K. potrafiła uniknąć pewnego schematyzmu, zwłaszcza w utworach z lat 1949–54. Najlepsze wyniki osiągnęła w wierszach czy powiastkach wyraźnie nawiązujących do jej ulubionych od dawna konwencji ludowo-fantastycznych i baśniowych, a także podkreślających elementy zabawowe, humorystyczne, pejzażowe i językowe. W r. 1950 K. otrzymała nagrodę literacką m. stołecznego Warszawy za twórczość dla dzieci (za tomik wierszy O wielkim Stalinie), a w r. 1952 – nagrodę Prezesa Rady Ministrów. K. zmarła nagle 29 IX 1955 r. Pogrzeb pisarki odbył się 3 X na cmentarzu wojskowym na Powązkach. Pośmiertnie została odznaczona Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski. Dn. 5 XI 1958 r. została wmurowana na jej grobie płyta pamiątkowa.

 

Nowy Korbut (Słow. Pisarzy), II; Mały słownik literatury dla dzieci i młodzieży, W. 1964 s. 178; – „Bluszcz” 1935 nr 50–1 (fot.); Grodzieńska W., L. K., „Nowa Kultura” 1955 nr 41; Podhorska-Okołów S., Wspomnienie o L. K-iej – ulubionej poetce dzieci (fot.), „Poradnik Bibliotekarza” 1955 nr 11–2; – Nekrologi z r. 1955 (fot.): „Express Wieczorny” nr 233, „Głos Nauczycielski” nr 41, „Radio i Świat” nr 41, „Twórczość” nr 11, „Życie Liter.” nr 41, „Życie Warsz.” nr 235; – Arch. Związku Literatów Pol. w W.

Józef Zbigniew Białek

 
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 
Partner ms-warszawa.png
 
 

Postaci z tego okresu

 

w biogramy.pl

 

Jan Kreczmar

1908-05-06 - 1972-08-29
pedagog
 

Aleksander Wacław Ładoś

1891-12-27 - 1963-12-23
dyplomata
 

Leon Niemczyk

1923-12-15 - 2006-11-29
aktor filmowy
 
więcej  

Postaci z tego okresu

 

w ipsb

 

Zbigniew August Miszke

1881-03-21 - 1944-11-09
dyplomata
 

Jerzy Skórnicki

1928-01-01 - 1980-10-30
wydawca
 
więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.