INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu

Maksymilian Ossoliński h. Topór  

 
 
Biogram został opublikowany w 1979 r. w XXIV tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Ossoliński Maksymilian h. Topór (1588–1655), podskarbi nadworny koronny, kasztelan czerski. Ur. w grudniu 1588, był synem Zbigniewa (zob.) i jego pierwszej żony Katarzyny z Sienieńskich, bratem Krzysztofa (zob.) i przyrodnim bratem Jerzego (zob.). W r. 1596, wraz z bratem Krzysztofem, został oddany do szkoły jezuickiej w Lublinie i tam pobierał naukę przez kilka lat. W lutym 1604 wyjechał razem z bratem na studia do Niemiec (Würzburg), gdzie przebywał do r. 1607. W tym okresie zwiedził także Włochy i Niderlandy. Po powrocie do kraju został dworzaninem Marcina Szyszkowskiego, bpa płockiego. Stamtąd przeszedł do służby na dworze królewskim. Działalność publiczną rozpoczął O. u boku ojca i w r. 1616 na sejmiku w Opatowie został wybrany na deputata na Trybunał Kor. W l. 1618 i 1619 był posłem woj. sandomierskiego na sejmy. Brał następnie udział w wyprawie chocimskiej, gdzie podobno dowodził oddziałem husarii, który zaciągnął na własny koszt. W r. 1624 został chorążym sandomierskim. Posłował na sejm zwycz. w Warszawie w r. 1626. W l. 1626–9 brał udział w wojnie szwedzkiej w Prusach. Był posłem sandomierskim na sejm 1631 r., który wyznaczył go do rewizji zamku w Szydłowcu. Posłował też na sejm koronacyjny Władysława IV w r. 1633. Dn. 8 V t. r. otrzymał po bracie Krzysztofie urząd podkomorzego sandomierskiego. Wziął także udział w wyprawie smoleńskiej. W r. 1635 O., razem z Aleksandrem Ogińskim, towarzyszył poselstwu rosyjskiemu na czele z Aleksiejem Lwowem, które przybyło do Warszawy. W r. 1636 objął po bracie Jerzym urząd podskarbiego nadwornego, w r. n. posłował na sejm zwycz. w Warszawie. W r. 1640 był nieobecny na otwarciu sejmu warszawskiego, kiedy posłowie żądali skontrolowania rachunków podskarbińskich. Na konwokacji 1648 r. został O. wyznaczony do grupy senatorów i urzędników, którzy mieli czuwać przy zwłokach króla Władysława IV. Jako podskarbi nadworny podpisał wraz z woj. sandomierskim elekcję Jana Kazimierza. Posłował następnie z woj. sandomierskiego na sejm koronacyjny Jana Kazimierza w r. 1649 i na sejm 1649/50 r. Prawdopodobnie w r. 1650 został mianowany kasztelanem czerskim. Był deputatem na Trybunał Radomski z sejmu 1654 r.

Po zawarciu związku małżeńskiego (1611) z Heleną (zm. przed r. 1636), córką podkomorzego nadwornego Zygmunta Kazanowskiego (zob.), O. objął odstąpioną mu przez ojca dzierżawę stanisławowską. W r. 1615 dał mu ojciec Ciepielów, a z pocz. 1619 r. dobra mieleckie, tj. Mielec (wykupiony już wówczas w całości) z folwarkiem Św. Anny oraz wsiami Chorzelów i Przyłęk. Trzymał O. nadto starostwa: stopnickie (1619), bieckie (1637) i malborskie (1638). W r. 1652 został spadkobiercą części dóbr, które pozostały po Jerzym Ossolińskim, kanclerzu kor. Wtedy również podzielił cały swój majątek pomiędzy żonę i niektóre dzieci. W końcu jego życia wszystkie jego dobra (Ossolin, Klimontów, Krzelów, Mielec, Zgórsk, Sadowice, Przyłęk i inne pomniejsze) były szacowane na 200 000 złp., z których połowę stanowiły różne zadłużenia, gdyż np. spore sumy pochłonęło dokończenie budowy ufundowanego przez ojca klasztoru Dominikanów w Klimontowie, któremu również zapisał na utrzymanie roczną sumę 4000 fl. O. najczęściej rezydował w Zgórsku koło Mielca i w Warszawie, głównie z powodu pełnienia urzędu podskarbiego w l. 1636–48. Zmarł prawdopodobnie w początkach stycznia 1655 i został pochowany 28 I t. r. w Klimontowie.

Drugą żoną O-ego (przed r. 1643) była Katarzyna z Głębockich (zm. 1683/4). Z pierwszego małżeństwa pochodzili: Jan (1612–ok. 1682), komandor maltański w Poznaniu, Stanisław (1615 – ok. 1643), kanonik krakowski, wybrany tuż przed śmiercią, Hieronim (1616–4651), dworzanin królewski, Jerzy (zm. 1651), star. lubelski, Zbigniew (zm. 1675), opat koprzywnicki, Władysław Krzysztof (zm. 1696), kanonik krakowski i płocki, Aleksander (zm. między r. 1691 a r. 1706) oraz prawdopodobnie Beniamin (zm. po r. 1664). Z drugiego małżeństwa – Maksymilian Hieronim (zm. 1710–12) i Michał (wg innych źródeł Franciszek) Sieciech (zm. po 1711). O. był także ojcem trzech córek: Katarzyny, klaryski w Krakowie, Maksymilianny, żony Jana Olbrachta Lipskiego, woj. rawskiego, i Zofii, żony Marcina Krasickiego, kaszt. przemyskiego. Ponadto kilkoro jego dzieci zmarło w pierwszych latach życia.

 

Portret O-ego w Muz. Narod. we Wr.; – Łętowski, Katalog bpów krak. III 430; Dworzaczek; Kossakowski S. K., Monografie historyczno-genealogiczne…, W. 1860 II 124–5; Niesiecki; Uruski; Żychliński; – Częścik Ł., Sejm warszawski w 1649/50 r., W r. 1978; Kukliński W., Opis historyczny kościołów klimuntowskich, „Kron. Diec. Sandomierskiej” 1910 s. 385– 400; – Aleksandrowicz A., Monopodii de tripode ruina seu columnae Ossolinianae…, Kr. 1655; Arch. nacji pol. w uniw. padewskim, I; Michałowski J., Księga pamiętnicza, Kr. 1864 s. 804; Ossoliński J., Pamiętnik, Oprac. W. Czapliński, W. 1976 s. 26–7, 31, 33–4, 90; Ossoliński Z., Pamiętnik, Wyd. W. Kętrzyński, Lw. 1879 s. 3, 13, 21, 29, 30, 33, 35, 47, 57, 59, 60, 85, 98, 99; Oświęcim, Diariusz 1643–51; Radziwiłł, Memoriale; Vol. leg., III 699, 783, IV 162, 212, 263, 444; – AGAD: Metryka Kor. t. 180 k. 200–201; B. Ossol.: rkp. 129/II, 290/II, 541/IV, 2345/III.

Józef Długosz

 

 
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 

Postaci powiązane

   
 

Postaci z tego okresu

 

w biogramy.pl

 
 

Jan Wężyk

1575 - 1638-05-27
prymas Polski
 
więcej  

Postaci z tego okresu

 

w ipsb

 

Maciej Konopacki

brak danych - 1613-11-01
wojewoda chełmiński
 

Fryderyk

1569-11-25 - 1642-08-16
książę kurlandzki
 
 
więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.