INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu

Stanisław Kożuchowski  

 
 
ok. 1712 - 1776
Biogram został opublikowany w 1970 r. w XV tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Kożuchowski  Stanisław h. Doliwa (ok. 1712–1776), konfederat barski, poseł sejmowy. Syn Stanisława (zob.) i Konstancji Pienickiej, łowczanki różańskiej; używał przydomka Dzik, a pisał się z Kożuchowa. W pow. orłowskim woj. łęczyckiego posiadał Żeronice i Wolę Kałkową. W październiku 1732 r. przedłożył w Warszawie królowi pierwszy egzemplarz „Constytucyi” swego ojca. W r. 1748 łęczycki sejmik boni ordinis mianował go komisarzem do przeprowadzenia kalkulacji czopowego i szelężnego za okres kilku ostatnich lat. Jako podczaszy orłowski (od 1762 r.) był we wrześniu 1765 r. asesorem łęczyckiego sejmiku gospodarskiego. Dn. 12 I 1769 r. poparł wybór regalisty Jana Szczawińskiego na marszałka łęczyckiego konfederacji barskiej. Odegrał poważną rolę, usiłując wprowadzić ład w skłóconym i rozdartym politycznie województwie, gdy część Łęczycan wybrała (29 V) marszałkiem bardziej oddanego hasłom barskim Andrzeja Cieleckiego. W Łęczycy 24 VII wziął udział w zjeździe 18 urzędników i miejscowej szlachty, gdzie zastanawiano się nad sposobami zapobieżenia nieporządkom, zlikwidowania rozdwojenia i umocnienia władzy Szczawińskiego. Gdy spór obu marszałków zaczął przybierać gorszące formy i doprowadził nawet do krwawych walk między zwaśnionymi stronami, K. na zjeździe ziemiańskim w Łęczycy 21 VII 1770 r. został delegowany z łowczym łęczyckim Wincentym Zawiszą do Preszowa z propozycją usunięcia obu rywalizujących z sobą marszałków i uzyskania zezwolenia na wybór trzeciego. Generalność przychyliła się do tych petycji i na zjeździe w Parzęczewie 18 V 1771 r., po usunięciu skłóconych marszałków, wybrano Teodora Dzierzbickiego.
Z woj. łęczyckiego posłował K. na sejm 1773–5 r., na którym z nieliczną grupą posłów występował śmiało przeciw rozbiorowi. Razem z dwoma innymi posłami swego województwa, Franciszkiem Jerzmanowskim i Rupertem Duninem, należał do kierowanej przez Tadeusza Rejtana opozycji przeciw wiązaniu sejmu w konfederację. We wrześniu próbował z kolegami łęczyckimi oblatować w grodzie warszawskim manifest przeciw ratyfikacji traktatów podziałowych, ale gród, związany zakazem Generalności, manifestu nie przyjął. Sejm ten ponowił i rozszerzył niezrealizowaną uchwałę sejmu konwokacyjnego 1764 r., powiększając kwotę z 10 na 20 tys. zł jako wynagrodzenie dla K-ego tytułem zwrotu kosztów wydanej przez jego ojca „Constytucyi”. Dn. 11 IV 1775 r. został sędzią sejmowym na okres aż do następnej kadencji. W l. 1768 i 1775 był z ramienia sejmu członkiem komisji do rozsądzenia kilku spornych spraw majątkowych. Zostawił syna Jana. Zmarł w r. 1776.
W czternaście lat później łęczycki sejmik przedsejmowy 16 XI 1790 r. w instrukcji takie dał polecenie swym posłom: «Głośna sława Rejtana powinna być porównana z sławą Ruperta Dunina, Jerzmanowskiego, Kożuchowskiego posłów woj. łęczyckiego, mężnie przeciwko rozbiorowi kraju i wszystkim tego sejmu bezprawnym czynnościom obstających. Niechaj ci mężowie, w księgi wiekopomne wpisani, powodem będą do naśladowania innym…»

PSB, XI 180; Boniecki; Uruski; – Konczyńska W., Reytan, Korsak i Bohusiewicz na sejmie warszawskim, Wil. 1935 s. 8; Konopczyński W., Krwawe dni nad górną Wartą, Ł. 1930; Szujski J., Tadeusz Rejtan na sejmie 1773 r., W. 1917 s. 19, 21, 24; Wegner L., Tadeusz Rejtan, P. 1873 s. 21, 25, 35, 37, 44, 48, 50–2; – Vol. leg., VII 49, 365, VIII 82, 133, 239, 251; – Arch. Państw. w Ł.: Teki Wessla rkp. 297; B. Czart.: rkp. nr 825, 831, 3372; Zbiory Zakł. Dok. IH PAN w Kr.: Lauda łęczyckie.
 Wacław Szczygielski

 

 
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.