INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu
 Stanisław Oktawiusz Małachowski     
Biogram został opublikowany w 1974 r. w XIX tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Małachowski Stanisław Oktawiusz (1882–1971), generał brygady. Ur. 1 I w Białozórce na Wołyniu. Po ukończeniu szkoły średniej i szkoły junkrów w Kazaniu poświęcił się zawodowej służbie wojskowej w armii rosyjskiej. W r. 1905 został mianowany podporucznikiem piechoty. Jako dowódca kompanii 2 p. strzelców finlandzkich w stopniu sztabskapitana wyruszył na pierwszą wojnę światową. W l. 1916–7 pełnił funkcję dowódcy batalionu i dowódcy tego pułku. W styczniu 1917 awansował do stopnia pułkownika. Brał czynny udział w Związkach Wojskowych Polaków w Rosji. We wrześniu 1918 wstąpił do tzw. Oddziału Polskiego, utworzonego na Kubaniu przy rosyjskiej Armii Ochotniczej gen. Aleksiejewa. Po przekształceniu w poł. października t. r. Oddziału Polskiego w 4 Dywizję Strzelców Polskich (4. DSP) M. wszedł w jej skład. W 2. poł. listopada dowodził samodzielną Brygadą Strzelców Polskich. Po przerzuceniu 4. DSP do Odessy w początku grudnia 1918 i dokonanej reorganizacji objął dowodzenie 14. p. piechoty biorąc udział w walkach z Ukraińcami w rejonie Odessy i Terespola. Wiosną 1919 przeszedł M., jako zastępca dowódcy 4. DSP (od marca 1919), poprzez Besarabię i Bukowinę do Galicji wschodniej w rejon rzeki Seret. W okresie od lipca 1919 do maja 1920 uczestniczył w wojnie polsko-radzieckiej, dowodząc XX brygadą piechoty 10. dyw. piechoty, przemianowanej z 4. DSP, oraz innymi związkami taktycznymi. W lecie 1920 dowodził odcinkiem obronnym Zegrze (w ramach armii rezerwowej). Wreszcie od września 1920 do lipca 1927 był dowódcą 10. dyw. piechoty. Na generała brygady M. awansował w kwietniu 1924. W maju 1926 poparł przewrót J. Piłsudskiego i pełnił (czasowo) obowiązki dowódcy Okręgu Korpusu (DOK) Łódź. W lipcu 1927 mianowany został dowódcą Okręgu Korpusu nr IV w Łodzi, na miejsce gen. W. Junga. Stanowisko to zajmował do września 1934, po czym 31 XII t. r. przeszedł w stan spoczynku. Zamieszkał w Łodzi.

Po wybuchu wojny polsko-niemieckiej 1939 r. M. zgłosił się 9 IX do dyspozycji gen. J. Rómmla w Warszawie, który mianował go dowódcą twierdzy Modlin. Dn. 13 IX, w związku z objęciem dowództwa nad wojskami znajdującymi się w rejonie Modlina przez gen. W. Thommée, M. został jego zastępcą. Uczestniczył aktywnie w obronie twierdzy. Był m. in. dowódcą przejściowego punktu zbornego w Kazuniu, zabezpieczającego dopływ rozbitków z armii «Poznań» i «Pomorze». Gdy 29 IX Modlin skapitulował, M. znalazł się w niewoli, m. in. w oflagach w Koenigstein i Murnau. Po zakończeniu wojny wyjechał do Francji, gdzie przebywał do r. 1947. Ostatnie lata życia spędził w Chile. Mimo podeszłego wieku brał czynny udział w życiu społecznym tamtejszej Polonii. Zmarł 3 XI 1971. Zgodnie z wolą zmarłego prochy jego zostały przewiezione do Polski i 15 II 1972 złożone w grobie na cmentarzu wojskowym w Warszawie. M. był odznaczony: Orderem Virtuti Militari 5 kl., Orderem Polonia Restituta 3 i 4 kl., Krzyżem Walecznych oraz medalami polskimi i zagranicznymi.

Był żonaty z Anną Lizą pochodzenia szwedzkiego, miał syna Raula, znanego w Chile malarza.

 

Enc. Wojsk.; Łoza, Czy wiesz, kto to jest?; Rocznik oficerski, W. 1923, 1924, 1928, 1932; – Bagiński H., Wojsko polskie na Wschodzie 1914–1920, W. 1921 s. 483–4, 491–2, 497, 514; Głowacki L., Obrona Warszawy i Modlina na tle kampanii wrześniowej, W. 1969 s. 213–4; – Rómmel J., Za honor i Ojczyznę, W. 1958 s. 177–8, 218; PSZ, I cz. 3 s. 170, 218; Wojna obronna Polski. 1939. Wybór źródeł, Wyd. M. Cieplewicz i in., W. 1968 s. 718, 785; – „Express Wieczorny” 1972 nr 32; „Pol. Zbrojna” 1926 nr 135; „Słowo Powsz.” 1972 nr 32; „Życie Warsz.” 1972 nr 19, 39.

Mieczysław Cieplewicz

 

 
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.