INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu
 Stanisław Suryn      Gen. Stanisław Suryn.
Biogram został opublikowany w XLVI tomie Polskiego Słownika Biograficznego w latach 2009-2010.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Suryn Stanisław (1858–1928), generał podporucznik armii rosyjskiej, generał dywizji Wojska Polskiego.

Ur. 31 XII w Warszawie, był synem Onufrego.

S. uczył się początkowo w Korpusie Kadetów w Niżnym Nowogrodzie, a następnie w Pawłowskiej Szkole Oficerskiej w Petersburgu, którą ukończył 22 V 1877. Dn. 10 VI t.r. rozpoczął służbę w armii rosyjskiej w stopniu chorążego w 14. Ołonieckim pp w Łomży. Następnie, już w stopniu kapitana, służył jako dowódca kompanii 21. Muromskiego pp. W r. 1900 ukończył Szkołę Strzelecką w Oranienbaumie. W r.n. wrócił do pułku i został dowódcą komp. karabinów maszynowych 6. DP. Przeniesiony w r. 1904 do 1. Wschodniej Dywizji Syberyjskiej, wziął z nią udział w wojnie z Japonią (1904–5); odznaczył się w wielu bitwach, m.in. nad rzeką Szache (mianowany na polu walki podpułkownikiem) i pod Laojanem (odznaczony Krzyżem św. Jerzego i Orderem św. Włodzimierza IV kl.). Po zakończeniu wojny, jeszcze w r. 1905, został dowódcą batalionu w 22. Niżegorodzkim pp. Równocześnie w l. 1905–8 był wykładowcą w szkole dla sztabsoficerów. W r. 1906 wszedł w skład komisji opracowującej podręcznik obsługi karabinów maszynowych dla Szkoły Strzelniczej w Oranienbaumie; w celu zapoznania oficerów z tą umiejętnością minister wojny delegował go wtedy do Warszawskiego Okręgu Wojskowego. Mianowany w r. 1907 pułkownikiem, dowodził S. kolejno 219. Juchnowskim baonem (od r. 1908), a następnie Taurydzkim Pułkiem Grenadierów (od 10 II 1910) w Moskwie.

W czasie pierwszej wojny światowej pułk S-a był wielokrotnie wyróżniany; on sam za obronę Puław i uratowanie nad Wisłą od zagłady korpusu grenadierów otrzymał stopień generała podporucznika (27 VII 1915), a także Order św. Włodzimierza III kl. z Mieczami. Sprawował w tym okresie nadzór nad Legionem Puławskim. Od 27 VIII 1915 był dowódcą 8. DP; zasłużył się w walkach pod Baranowiczami i na odcinku pozycji Postawy–Mikuliszki. Od 7 IX 1916 był także dowódcą 67. DP. Dn. 14 IX 1917 został członkiem sztabu III Armii Frontu Zachodniego, pełniąc jednocześnie obowiązki naczelnika ochrony cesarza Mikołaja II. W czasie służby w armii rosyjskiej był trzykrotnie ranny. Dn. 2 XII t.r. podał się do dymisji.

Dn. 6 XII 1917 z rozkazu Naczelnego Polskiego Komitetu Wojskowego (Naczpol) mianowany został S. naczelnikiem rezerwy oficerów WP (Legii Rycerskiej) w I Korpusie Polskim; dowódca Korpusu gen. Józef Dowbor-Muśnicki nie zatwierdził jednak tej nominacji. S. podjął wówczas służbę w Legionie Polskim w Finlandii. W Polsce niepodległej wstąpił do WP i od 26 III 1919 był członkiem komisji kontrolującej etaty we wszystkich okręgach generalnych. Dn. 15 V t.r. został dowódcą 8. DP. Pozostając od 8 IX w dyspozycji Naczelnego Dowództwa, prowadził na froncie specjalne inspekcje, przede wszystkim w formacjach taborowych. Dn. 4 II 1920 został zwolniony z czynnej służby i zweryfikowany ze starszeństwem z 1 VI 1919. Jako generał podporucznik w stanie spoczynku uzyskał 12 III 1921 prawo noszenia munduru. Dn. 26 X 1923 został mianowany generałem dywizji w stanie spoczynku. Na stałe zamieszkał w Łomży, gdzie zmarł 11 II 1928.

Brak informacji o rodzinie S-a.

 

Kosk H. P., Generalicja polska, Pruszków 2001 II; Kryska-Karski–Żurakowski, Generałowie; Stawecki, Słown. gen.; – Bagiński H., Wojsko Polskie na Wschodzie 1914–1920, W. 1921 s. 179; Łukomski G., Walka Rzeczypospolitej o Kresy północno-wschodnie 1918–1920. Polityka i działania militarne, P. 1994; Łukomski G., Polak B., W obronie Wilna, Grodna i Mińska. Front Litewsko-Białoruski wojny polsko-bolszewickiej 1918–1920, Koszalin–W. 1994; Łukomski G., Polak B., Wrzosek M., Wojna polsko-bolszewicka 1919–1920. Działania bojowe, Koszalin 1990 I 15; Olechowski G., Legia rycerska, W. 1919 s. 8; Wrzosek M., Polskie korpusy wojskowe w Rosji 1917–1918, W. 1969 s. 134; tenże, Wojny o granice Polski Odrodzonej 1918–1921, W. 1992; tenże, Wojsko Polskie i operacje wojenne lat 1918–1921, Białystok 1988; Zarys dziejów wojskowości polskiej w latach 1364–1939, W. 1990; – Dowbor-Muśnicki J., Moje wspomnienia, W. 2003; Rocznik oficerski, W. 1923, 1924, 1928; – „Dzien. Personalny MSWojsk.” 1921 nr 13 s. 61, 1923 nr 70 s. 738; – CAW: sygn. Ap. S–20076 mf. 586.

Jerzy Adam Radomski

 
 

Powiązane zdjęcia

   
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.