INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu
 Wilhelm Włodzimierz Sowiński (Szenwic)     

Wilhelm Włodzimierz Sowiński (Szenwic)  

 
 
Biogram został opublikowany w 2002 r. w XLI tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Sowiński (do drugiej wojny światowej Szenwic) Wilhelm Włodzimierz (1892–1955), lekarz ginekolog, profesor Uniw. Łódzkiego i Akademii Medycznych w Łodzi i Warszawie. Ur. 1 XII w Płocku, był synem Jakuba Szenwica, urzędnika, i Sabiny z Łabędzkich.

Po ukończeniu gimnazjum w Płocku w r. 1910, studiował S. medycynę na uniwersytetach w Heidelbergu (1910–12) i w Berlinie, gdzie uzyskał dyplom doktora medycyny w r. 1917 na podstawie rozprawy Ein Fall von Pyo-Haematometra infolge erworbener Atresie geheilt durch vaginale Operation (Berlin 1917). Już podczas studiów rozpoczął w r. 1914 specjalizację z zakresu chorób kobiecych i położnictwa w berlińskich klinikach położniczo-ginekologicznych (jego opiekunami naukowymi byli W. Nagel i K. Abel); po studiach nadal pracował tam jako lekarz. W r. 1918, po odzyskaniu przez Polskę niepodległości, powrócił do kraju i do r. 1922 pełnił służbę medyczną w WP. Aż do wybuchu drugiej wojny światowej pracował w warszawskich szpitalach, początkowo jako asystent wolontariusz u Zygmunta Monsiorskiego na oddziale położniczo-ginekologicznym Szpitala Miejskiego na Czystem (1922–9), potem jako lekarz w Szpitalu Przemienienia Pańskiego (1929–36) i w Szpitalu Dzieciątka Jezus (1936–8). Równocześnie w l. 1937–8 był ordynatorem Zakładu Położniczo-Ginekologicznego Tow. Pomocy Ubogim Matkom. W r. 1938 w wyniku konkursu został ordynatorem oddziału położniczo-ginekologicznego Szpitala Miejskiego na Czystem. W drugiej poł. l. trzydziestych był współwłaścicielem zakładu ginekologiczno-położniczego «Maternité» przy ul. Chmielnej 50. Mimo częstych zmian zatrudnienia i braku oparcia o klinikę pracował naukowo i opublikował ok. 30 artykułów, w których opisywał przypadki ze swojej praktyki lekarskiej, najczęściej na łamach „Ginekologii Polskiej”, „Polskiej Gazety Lekarskiej” i „Warszawskiego Czasopisma Lekarskiego”. Opracował też obszerną monografię Niepłodność i niemoc płciowa u kobiet (W. 1934, wyd. 2, Ł. 1946). Po wybuchu drugiej wojny światowej przerwał działalność lekarską i podczas okupacji ukrywał się przed Niemcami.

W sierpniu 1945 objął ordynaturę oddziału położniczo-ginekologicznego w szpitalu na Chojnach w Łodzi, ale już w listopadzie t.r. został mianowany profesorem nadzwycz. i kierownikiem Kliniki Położnictwa i Chorób Kobiecych nowo powołanego Wydz. Lekarskiego Uniw. Łódzkiego, od r. 1950 Akad. Medycznej. Zorganizował klinikę od podstaw w oparciu o położony za miastem Szpital oo. Bonifratrów, następnie po przeniesieniu w r. 1947 do gmachu przy ul. M. Curie-Skłodowskiej 15 rozwinął i przekształcił w placówkę naukową. Prowadził wykłady z zakresu klinicznych zagadnień ginekologii i położnictwa oraz fizjologii ciąży. Dn. 10 III 1946 wznowił działalność łódzkiego oddziału Polskiego Tow. Ginekologicznego (PTG) i został jego prezesem, t.r. był także współorganizatorem i przewodniczącym sekcji ginekologicznej Łódzkiego Naukowego Tow. Lekarskiego. Ponadto jako wojewódzki specjalista ds. położnictwa i ginekologii współorganizował społeczną służbę zdrowia, współpracując w tym zakresie z łódzką Polikliniką Chorób Zawodowych (od r. 1947). Zajmował się szczególnie wpływem pracy kobiet w przemyśle na stan ich zdrowotności; organizował wzorowe poradnie przyzakładowe i przeprowadził badania wśród 8 tys. ciężarnych kobiet zatrudnionych w łódzkim przemyśle włókienniczym (Praca zawodowa a czynność narządów płciowych, ciąża i poród, w: Pamiętnik XI Zjazdu Towarzystwa Ginekologów Polskich. Szczecin 28 V – 30 V 1950, W. 1951).

W styczniu 1951 został S. przeniesiony do Akad. Medycznej w Warszawie i objął kierownictwo nowo powołanej II Kliniki Położniczo-Ginekologicznej. Tę placówkę także zorganizował od podstaw, początkowo jako oddział położniczo-ginekologiczny w Miejskim Szpitalu Położniczym im. księżnej Anny Mazowieckiej przy ul. Karowej 2, następnie w Państwowym Szpitalu Klinicznym Akad. Medycznej, gdzie znacznie go rozbudował. Stworzył zespół współpracowników, zorganizował zaplecze do pracy naukowej i dydaktycznej oraz uruchomił poradnie przykliniczne. Kontynuował działalność naukową w zakresie stanów zapalnych i nowotworów narządu rodnego, ale szczególnie zajmował się diagnostyką gruźlicy narządu rodnego i był jednym z pierwszych w kraju, który potrafił rozpoznać to schorzenie na podstawie objawów klinicznych. Ponadto rozpowszechnił w Polsce badania cytologiczne u kobiet i systematyczne pobieranie rozmazów pochwowych w celu rozpoznania raka szyjki macicy. Po wojnie opublikował ponad 30 prac, najczęściej na łamach „Ginekologii Polskiej”, „Polskiego Tygodnika Lekarskiego”, „Przeglądu Lekarskiego” i „Wiadomości Lekarskich”, był też autorem skryptu Patologia ciąży, porodu i połogu (W. 1954, wyd. 2, W. 1955). Podobnie jak w Łodzi pełnił w Warszawie funkcję specjalisty wojewódzkiego ds. położnictwa i ginekologii, a także jako pierwszy został powołany na specjalistę krajowego. Był członkiem Rady Naukowej Inst. Matki i Dziecka w Warszawie oraz prezesem warszawskiego oddziału PTG (od r. 1952). S. miał opinię biegłego operatora wykonującego najtrudniejsze zabiegi operacyjne zarówno przez powłoki brzuszne, jak i przez pochwę. Przygotowywał podręcznik Operacje ginekologiczne, którego nie zdążył dokończyć. Zmarł nagle na serce 17 III 1955 w Warszawie. Odznaczony był Medalem X-lecia PRL.

Żona S-ego, Eugenia z Ettingerów (12 VIII 1907 – 9 III 1967), pochodziła ze znanej rodziny warszawskiej, była córką Salomona (Salezego), adwokata, i Klary z Symchowiczów. Wykształcenie otrzymała w Szwajcarii i Warszawie (gimnazjum Janiny Tymińskiej), w r. 1933 uzyskała doktorat na Uniw. Warsz. na podstawie rozprawy „Schiller bei seiner dichterischen Arbeit”, po czym podjęła pracę nauczycielską, którą kontynuowała w czasie drugiej wojny światowej na tajnych kompletach, w l. 1942–5 była zatrudniona w Domu Chłopców (sierocińcu) w Pruszkowie. W l. 1946–51 była kolejno asystentką i adiunktem w Katedrze Neofilologii Germańskiej Uniw. Łódzkiego (z przerwą w l. 1948–50, gdy była lektorką w Łódzkiej Akad. Medycznej). W l. 1951–3 była redaktorką, potem zastępcą kierownika działu w Państwowym Wydawnictwie Naukowym (PWN). Od r. 1953 pracowała na Uniw. Warsz. jako lektor, a od r. 1964 starszy wykładowca języka niemieckiego. Była również redaktorką wydawnictw filologicznych PWN, członkiem (a często też przewodniczącą) Państwowych Komisji Egzaminacyjnych i Komisji Programowych przy Min. Oświaty oraz Min. Szkolnictwa Wyższego, należała do grona współzałożycieli Ośrodka Metodycznego Nauczania Języków Obcych i Wyższego Studium Nauczania Języków Obcych. Była autorką ponad 40 podręczników szkolnych, skryptów, książek metodycznych dla nauczycieli oraz artykułów (m.in. na łamach „Języków obcych w szkole”) z zakresu nauczania języka niemieckiego.

Z małżeństwa tego miał S. córkę Iwonę (ur. 1929), anglistkę, zamieszkałą w Kanadzie.

 

Portret w B. II Kliniki Położniczo-Ginekologicznej Akad. Med. w W.; – Konopka S., Polska bibliografia lekarska 1946–1956, W. 1951–60; Łódzka bibliografia regionalna 1945–1970, Ł. 1976; Materiały do bibliografii 1945–1960, Ł. 1962; Uniwersytet Łódzki w pierwszym dziesięcioleciu 1945–1954. Materiały bibliograficzne, Wr. 1955; – Waszyński E., Obara M., Sylwetki zasłużonych ginekologów polskich, P. 1991 (fot.); – Słown. pol. tow. nauk., II cz. 1, 3; – Dzieje uczelni medycznych w Warszawie w latach 1944–1960, W. 1968; Roszkowski I., Prof. Wilhelm Włodzimierz Sowiński, „Kwart. Akad. Med. w W.” R. 7: 1975 nr 4 s. 355–7 (fot.); Schwarz S., Zarys dziejów Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego, „Ginekologia Pol.” T. 44: 1973 nr 7 s. 769; – Akademia Medyczna w Łodzi. Skład osobowy i spis wykładów na rok akademicki 1950–1951, Ł. 1951; Almanach lekarski na r. 1932, Lw. 1932 s. 288; Roczn. lek. RP 1933/4, 1936, 1938, 1948, W; Uniwersytet Łódzki. Skład osobowy i spis wykładów 1946/47–1949/50, Ł. 1946–50; Urzędowy spis lekarzy uprawnionych do wykonywania praktyki lekarskiej oraz aptek w Rzeczypospolitej Polskiej, W. 1924/5 s. 330; – Nekrologi i wspomnienia pośmiertne: „Ginekologia Pol.” T. 27: 1956 nr 1 s. 1–6 (J. Sieroszewski, bibliogr., fot.), „Służba Zdrowia” 1955 nr 13 s. 2 (J. Sieroszewski, fot.), „Tryb. Ludu” 1955 nr 77, „Życie Szkoły Wyższej” 1955 nr 5 s. 88–9 (I. Roszkowski); – Akad. Med. w W.: Dział Spraw Pracowniczych, akta osobowe S-ego; Arch. PAN: Zespół Minerwa; B. Narod.: Kartoteka biogr. S-ego.

Bibliogr. dot. żony S-ego, Eugenii: „Języki obce w szkole” R. 11: 1967 nr 5 s. 326–7 (A. Prejbisz, fot.); „Tyg. Powsz.” 1967 nr 25; – Informacje Krzysztofa Pileckiego na podstawie Arch. Uniw. Warsz.

Stanisław Tadeusz Sroka

 

 
 

Chmura tagów

 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.