INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu
 Wincenty Pieńkowski     

Wincenty Pieńkowski  

 
 
Biogram został opublikowany w 1981 r. w XXVI tomie Polskiego Słownika Biograficznego


 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Pieńkowski Wincenty (1786–1863), biskup lubelski. Ur. 19 VII w Woli Modliborskiej (?) w woj. lubelskim, był synem Jana, właściciela majątku Woronne, i jego żony z domu Bystrzyckiej. Uczęszczał do szkół w Zamościu, a następnie do liceum we Lwowie, które ukończył w r. 1804. W r.n. wstąpił do Seminarium Duchownego w Lublinie, gdzie 30 VII 1809 uzyskał święcenia kapłańskie. W t.r. był krótko wikariuszem u swego wuja Jowina Fryderyka Bystrzyckiego (zob.) w Stężycy, jego też poparciu zawdzięczał dalszą swą karierę. Jeszcze w r. 1809 został w Lublinie wikariuszem w kolegiacie, promotorem Bractwa Trójcy Św. przy kaplicy na Zamku oraz nauczycielem religii i języka niemieckiego w szkole wojewódzkiej. W r. 1815 objął probostwo w Kurowie w pow. puławskim. W l. 1821 i 1826 brał udział w organizowaniu szkół w województwie lubelskim; w r. 1825 był sędzią pokoju powiatu kazimierskiego; przewodniczył jako marszałek na zgromadzeniu gminnym obwodu lubelskiego. W r. 1829 został kanonikiem honorowym katedry lubelskiej, w r. 1837 gremialnym, następnie prałatem dziekanem kapituły. Funkcję w konsystorzu lubelskim pełnił od r. 1830 najpierw jako surogat, następnie oficjał generalny.

Po śmierci w r. 1845 administratora diecezji bpa sufragana Mateusza Wojakowskiego P. został wikariuszem kapitulnym, a w r. 1846 administratorem diecezji. Na konsystorzu 27 IX 1852, mianowany przez Piusa IX biskupem lubelskim, otrzymał sakrę w Petersburgu i 8 X 1853 odbył ingres do katedry lubelskiej. W r. 1862 został delegatem apostolskim w drugiej instancji. Kierował diecezją w trudnych warunkach okresu międzypowstaniowego. Dokonał remontu katedry lubelskiej, urządził też rezydencję biskupią i pomieszczenia dla konsystorza. Jako biskup unikał działalności politycznej; do r. 1830 podtrzymywał przyjaźń z rodziną Czartoryskich, był częstym gościem w Puławach i długoletnim spowiednikiem. Wiele uwagi poświęcał pracy duszpasterskiej. Wobec manifestacji religijno-patriotycznych 1861 r. zachował pewien dystans, choć akcentował swą solidarność ze sprawą narodową i celebrował 6 III 1861, w katedrze lubelskiej, nabożeństwo żałobne za poległych w Warszawie. Wraz z bpem sandomierskim Józefem Juszyńskim wręczył 25 IX K. Lambertowi, p.o. namiestnika, memoriał biskupów z postulatami w sprawie sytuacji Kościoła w Królestwie. Nie dopuścił do zamknięcia kościołów w Lublinie, mimo że wywierano nań silny nacisk, grożąc w podrzucanych pismach «sądem boskim i ludzkim». Sprzeciwiał się nadużywaniu religii dla celów politycznych, namiestnikowi tłumaczył, iż wrzenie rewolucyjne jest przede wszystkim wynikiem tłumienia przez władze życia kościelnego i podrywania autorytetu kleru. Wybuch powstania uważał, jak wielu ludzi konserwatywnych przekonań, za nieszczęście narodowe.

P. zmarł 22 XI 1863 w Lublinie i pochowany został na tamtejszym cmentarzu parafialnym przy ul. Lipowej.

                                                                      

Portret (olej.) w rezydencji biskupiej w L.; Epitafium marmurowe, ufundowane przez bpa Walentego Baranowskiego w r. 1876, z portretem P-ego, olej, tondo na blasze, malowanym przez Jana Strzałeckiego, w prawej nawie katedry lubelskiej; – Enc. Kośc., XII 349; Podr. Enc. Kośc.; – Bender R., Chrześcijanie w polskich ruchach demokratycznych XIX stulecia, W. 1975; tenże, Ludność miejska Lubelskiego w akcji przedpowstaniowej w latach 1861–1862, L. 1961 s. 14, 48, 61; tenże, Manifestacje religijno-patriotyczne w Lublinie w r. 1861, „Roczniki Human.” T. 7: 1958 z. 2 s. 303–26; Komar J., Warszawskie manifestacje patriotyczne 1860–1861, W. 1970 s. 202; Ramotowska F., Rząd carski wobec manifestacji patriotycznych w Królestwie Polskim w latach 1860–1862, Wr. 1971 s. 205; Stopniak F., Ingres biskupa lubelskiego Wincentego Pieńkowskiego, „Wiad. Diec. Lub.” R. 33: 1959 s. 202–5; Tomczyk J., Lublin w okresie powstania styczniowego, „Roczn. Lub.” T. 4: 1961 (1962) s. 138–9; – Powstanie styczniowe. Materiały i dokumenty. Ruch rewolucyjny 1861 roku w Królestwie Polskim, Wr. 1968; Żmichowska N., Listy, Wr. 1966 II; – „Kur. Warsz.” 1863 nr 272–3; „Przegl. Katol.” 1863 nr 47 s. 747, nr 50; „Tyg. Katol.” 1864 nr 3 s. 31–2; – Informacja Michała Domańskiego z L.

Zygmunt Zieliński

 

 
 

Chmura tagów

TAGI

Za pomocą tagów oznaczamy powiązania tematyczne postaci. Pozwalają one eksplorować serwis wg wybranych przez redakcję najważniejszych tematów dla danej postaci.

 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 
 
 

Postaci z tego okresu

 

w biogramy.pl

 

Józef Dietl

1804-01-24 - 1878-01-18
prezydent Krakowa
 

Michał Bałucki

1837-09-29 - 1901-10-17
komediopisarz
 
więcej  

Postaci z tego okresu

 

w ipsb

 

Józef Semrau

1833-03-12 - 1904-09-05
ksiądz
 

Rajmund Nowicki

1735-09-12 - 1806-04-06
generał zakonu marianów
 
więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.