INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu

Wojciech Mieliński (Mieleński) h. Wczele  

 
 
XVI w. - przed 5 czerwca 1621
 
Biogram został opublikowany w 1975 r. w XX tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Mieliński (Mieleński) Wojciech h. Wczele (zm. 1621), opat trzemeszeński. Był synem Krzysztofa (zob.) i Reginy Kotwiczówny. Za młodu uczestnik wypraw moskiewskich Batorego, przywdział potem suknię duchowną i został sekretarzem królewskim. Stryj Aleksander, opat trzemeszeński (zob.), po swej nominacji na biskupstwo wendeńskie wyznaczył go w r. 1583 na swego koadiutora. Po śmierci stryja M. w r. 1584 został opatem. Przejął po swym poprzedniku wlokący się od lat kilkunastu spór z J. Kościeleckim, kasztelanem międzyrzeckim. Sejmiki z l. 1589–1600 zalecały posłom popieranie na sejmach sprawy Kościeleckiego przeciw opatowi. M. pozostawał w bliskich stosunkach z jezuitami poznańskimi i kiedy w r. 1599 musieli oni z powodu grasującej w Poznaniu zarazy zamknąć swe tamtejsze szkoły, udzielił w swych dobrach prywatnych schronienia profesorom i uczniom. Umożliwił tymczasowe prowadzenie nauk, a uboższych spośród studentów sam utrzymywał. Od króla Zygmunta III uzyskał dla dóbr klasztornych w r. 1596 potwierdzenie wolności od ceł. Był w r. 1597 deputatem na Trybunał Kor.

Dn. 24 VIII 1601 otrzymał M. zgodę arcybiskupa gnieźnieńskiego na odbycie podróży do Włoch. Wyjechał w towarzystwie brata Aleksandra i obaj wpisali się w końcu r. 1601 na uniwersytet padewski, gdzie M. przez miesiąc (22 II – 22 III 1602) pobierał lekcje z zakresu geometrii u Galileusza. Nabył M. także od Galileusza egzemplarz wynalezionego przezeń cyrkla podziałowego. Dn. 7 III był M. świadkiem doktoratu lekarza Erazma Syksta. Z Padwy udał się M. t. r. do Rzymu, skąd przywiózł sporządzony na swoje zamówienie kopiariusz przywilejów wydanych konwentowi w Trzemesznie w l. 1143–1512, dla których uzyskał potwierdzenie papieża Klemensa VIII. Przywiózł też wiele rozmaitych relikwii, m. in. głowę św. Maurycego, zabraną ongiś z Płocka przez W. Baranowskiego. Z ramienia króla odprawiał w r. 1611 legację na sejmik średzki obradujący 23 VIII. Dla swego klasztoru nabył w r. 1619 od proboszcza kościoła Św. Jana w Gnieźnie grunta na Grzybowie, położone już za murami miejskimi.

Nazwany w anonimowym panegiryku «bonarum artium maecenatus optimus», swoim szerokim zainteresowaniom kulturalnym dał M. wyraz gromadząc pokaźny księgozbiór, który przekazał bibliotece klasztornej. Z zachowanych (w B. Kórn. PAN) 23 tomów tej biblioteki większość stanowią dzieła prawnicze, a wśród innych wymienić należy wydawnictwa o treści encyklopedycznej, historiograficznej (np. Ksenofont), kompendia epigraficzne (m. in. L. Schrederusa „Monumentorum Italiae… libri quatuor”, wyd. z r. 1592, którym M. posługiwał się najpewniej podczas podróży po Włoszech). Szczególne miejsce zajmuje w tym zespole traktat Witruwiusza „De architectura libri decem” z komentarzem Daniele Barbo (wyd. weneckie 1567). Egzemplarz ten zawiera zapiski M-ego wskazujące, iż szukał on w nim wiadomości technicznych dotyczących budownictwa. Być może studia te wiązały się z rozpoczętą przez M-ego budową siedziby opackiej w Gąsawie. M. był dziedzicem, po matce, Skiereszewa w pow. gnieźnieńskim, a miał po niej również udziały w trzech kamienicach w rynku Gniezna. Swemu stryjowi i poprzednikowi Aleksandrowi Mielińskiemu wystawił pomnik w kościele trzemeszeńskim. Zmarł M. w r. 1621 (przed 5 VI).

 

Korytkowski, Prałaci gnieźn., II 619; Niesiecki; Paprocki; Uruski; – Kowalczyk J., Jak czytał Witruwiusza Wojciech Mieliński opat z Trzemeszna, w: Muzeum i Twórca. Studia z historii sztuki i kultury ku czci prof. dr Stanisława Lorentza, W. 1969 s. 357–63; Łukowski J., Archiwum trzemeszeńskie, „Roczniki Pozn. Tow. Przyj. Nauk” T. 11: 1881 s. 367, 399, 406, 407; – Akta sejmikowe woj. pozn. I cz. 1; Archiwum nacji polskiej w uniwersytecie padewskim, I; Korespondencja H. Rozrażewskiego, Tor. 1947 II; Uchańsciana, II; – Arch. Państw. w P.: Gniezno Grodz. 68 k. 27, Gniezno Ziem. 26 k. 411v., Nakło Grodz. 34 k. 390, Poznań Grodz. 29 k. 597, 133 k. 507v.

Włodzimierz Dworzaczek

 

 
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 
 
 

Postaci z tego okresu

 

w biogramy.pl

 

Zygmunt II August

1520-08-01 - 1572-07-07
król Polski
 

Zygmunt III Waza

1566-06-20 - 1632-04-30
król Polski
 
więcej  

Postaci z tego okresu

 

w ipsb

 

Jan Jerzy Radziwiłł h. Trąby

1588-01-08 - 1625-12-18
kasztelan
 

Iwan Sulima

2 poł. XVI w. - 1635-12-12
hetman Kozaków nierejestrowych
 
więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.