INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu

Jerzy Merkiel  

 
 
XIV w. - po 1437
Biogram został opublikowany w 1975 r. w XX tomie Polskiego Słownika Biograficznego.


 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Merkiel (Merkel, Merkil, Merckil, Markel Jurge, Georgius) Jerzy (zm. po 1437), mieszczanin poznański, kupiec. Ojciec jego miał jatkę mięsną w Poznaniu. M. przez blisko pół wieku należał do osób najbardziej wpływowych w mieście. Był rajcą (1390, 1394, 1398, 1408, 1411, 1417, 1431), burmistrzem (1396, 1401, 1403, 1404, 1422, 1437), ławnikiem (1409, 1412, 1418, 1429, 1436), wreszcie wójtem sądowym (1419, 1434). Stał też na czele kancelarii miejskiej: jako pisarz poznański potwierdzony jest w l. 1422, 1427–9. Posiadał dom w południowej pierzei rynku poznańskiego, plac, browar, ogród na przedmieściu Piaski i folwark na przedmieściu Św. Marcina, który sprzedał przed r. 1414. Utrzymywał kontakty z kupcami legnickimi (1405, 1429), liczne interesy łączyły go z Żydami poznańskimi. W r. 1422 jako świadek w procesie polsko-krzyżackim złożył obszerne zeznania przed legatem papieskim Antonim Zeno: był «nacione Polonus», znał historię Polski ostatniego stulecia, powoływał się m. in. na lekturę kronik, dokumentów oraz wiadomości z inskrypcji grobowej Bolesława Chrobrego w katedrze poznańskiej. Wiele informacji zawdzięczał swemu ojcu, który był «familiaris» Władysława Łokietka i Kazimierza Wielkiego. M. wspominał o swych kontaktach z woj. kaliskim Sędziwojem z Szubina, z licznymi kupcami gdańskimi (z którymi bawił m. in. na Helu), wykazał się też dobrą znajomością Pomorza Gdańskiego.
M. uczestniczył w wypłacie Krzyżakom wykupu za ziemię dobrzyńską (wg postanowień pokoju raciąskiego 1404 r.), który delegacja polska przekazywała na ręce rajców toruńskich. Podczas wielkiej wojny krzyżackiej 1410 r. zarządzał przeprawą na Wiśle w Toruniu, był ranny w czasie najazdu krzyżackiego na ziemię dobrzyńską. Ta działalność zbliżyła go zapewne do Władysława Jagiełły, który protegował go jeszcze w r. 1428. Jesienią 1437 wybrano M-a ponownie burmistrzem poznańskim. Wiosną n. r. został uwięziony w Krakowie pod zarzutem fałszowania polskiej monety półgroszowej. Fałszywe sztuki znaleziono wśród monet jego syna oraz wśród sum wypłacanych przez M-a różnym kontrahentom. Zwolniony dla zdobycia dowodów swej niewinności za poręczeniem trzech mieszczan krakowskich, nie stanął więcej na terminie. Jego sprawę rozpatrywał w r. 1438 sąd miejski w Poznaniu, postanawiając relegowanie M-a z miasta i ziemi poznańskiej. O jego dalszych losach brak wiadomości. W r. 1440 poręczyciele M-a w Krakowie wpłacili królowi wadium 200 grzywien. Nie żył już w r. 1455.
Ożeniony przed r. 1409 z Katarzyną (zm. po r. 1456), miał M. w r. 1410 dzieci, dla których ustanawiał wówczas opiekuna na wypadek swej śmierci. Syn jego Mikołaj wstąpił w r. 1450 na Uniw. Krak.; w r. 1457 występował w Poznaniu jako bakałarz artes.

Chłopocka H., Tradycja o Pomorzu Gdańskim w zeznaniach świadków na procesach polsko-krzyżackich w XIV i XV wieku, „Roczniki Hist.” R. 25: 1959 s. 99–100, 125; Gansiniec R., Nagrobek Bolesława Wielkiego, „Przegl. Zach.” R. 7: 1951 nr 7/8 s. 375–6; Grodecki R., O fałszerzach monet w Polsce średniowiecznej, „Wiad. Numizm.-Archeol.” T. 8: 1919 s. 44, 131; Kubiak S., Monety pierwszych Jagiellonów, Wr. 1970 s. 203; – Akta radzieckie poznańskie, P. 1925 I; Album stud. Univ. Crac., I. 127; Kod. Wpol., V; Lites ac res gestae inter Polonos Ordinemque Cruciferorum, P. 1855 II 137–49; Magdeburger Schöffensprüche für die Hansestadt Posen und andere Städte des Warthelandes, Bearb. v. Th. Goerlitz, Stuttgart 1944 s. 74–6; Stadtbuch von Posen, Posen 1892.
Antoni Gąsiorowski

 

 
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 
 
 

Postaci z tego okresu

 

w biogramy.pl

 
 
więcej  

Postaci z tego okresu

 

w ipsb

 

Stanisław ze Skarbimierza

ok. 1365 - 1431-01-09
teolog
 
 
 
więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.