INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu
 Konstanty Święcicki      Konstanty Święcicki, wizerunek na podstawie miedziorytu z 1763 roku (TŚ).

Konstanty Święcicki  

 
 
ok. 1720 - koniec XVIII w.
Biogram został opublikowany w LI tomie Polskiego Słownika Biograficznego w latach 2016-2017.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Święcicki Konstanty (ur. ok. 1720), bernardyn, kanonista.

Ś. należał do prow. litewskiej bernardynów, był lektorem w studium zakonnym prawdopodobnie w Wilnie i definitorem prow. litewskiej. Przed r. 1760 wyjechał do Włoch. W Rzymie pełnił funkcję teologa G. F. Albaniego, kardynała protektora Polski. Wykładał filozofię na nieokreślonym bliżej studium zakonnym w prow. bolońskiej. Prawdopodobnie po powrocie do Polski otrzymał w r. 1760 tytuł nadw. teologa króla Augusta III. Związany z rodziną Potockich, może woj. kijowskiego Franciszka Salezego Potockiego, mieszkał podobno przez pewien czas na ich dworze. Ok. r. 1760 podjął pracę nad kompendium z dziedziny prawa natury i prawa narodów. Jesienią 1763 przebywał w Wiedniu, a następnie w Lukce i Rzymie.

W Lukce w r. 1763 wydał Ś. swoje dzieło De iure naturae et gentium in genere et de iure belli et pacis in specie. W pierwszej części, De iure naturae et gentium in genere, omówił pojęcie prawa natury, poczynając od filozofów greckich, następnie polemizował z filozofami protestanckimi S. Pufendorfem, Ch. Thomasiusem, T. Hobbesem, G. W. Leibnizem i Ch. Wolffem; zwalczał poglądy B. Spinozy, ambiwalentny stosunek wykazywał wobec H. Grotiusa. Pisał o właściwościach prawa natury i sposobach jego poznania, stosunku religii do prawa oraz mocy prawa ustanowionego przez ludzi. W drugiej części, De iure belli et pacis in specie, opowiadał się za słusznością wojny w obronie religii lub przeciw niewiernym, krytykował jednak przymusowe nawracanie Żydów, analizował istotę pokoju oraz jego konsekwencje. Wykazywał znajomość języków hebrajskiego i syryjskiego, podpierając polemikę oryginalnymi cytatami z Biblii, którą uważał za podstawę nauki o prawie naturalnym. Z pisarzy katolickich powoływał się często na F. Suareza i Ch. Besolda. Używał na ogół metody scholastycznej, przeciwstawiając się oświeceniowym poglądom filozoficznym. Dzieło Ś-ego, mimo swego charakteru raczej polemicznego niż konstruktywnego, było w ówczesnej nauce polskiej najpoważniejszą próbą ustosunkowania się do teorii prawa natury Grotiusa i jego uczniów. Liczne fragmenty książki Ś-ego, bez cytowania źródła, przepisał Antoni Święcicki w swojej pracy „Dissertatio ex iure gentium” (Kr. 1780). Drugie wydanie dzieła Ś-ego, w którym został on nazwany kanonikiem gnieźnieńskim, ukazało się w r. 1788 w Madrycie (unikalny egzemplarz w B. Pałacu Pokoju w Hadze). Tytuł kanonika skłonił Hieronima Eugeniusza Wyczawskiego do przypuszczenia, że Ś. pod koniec życia się sekularyzował. Jednak kanonik gnieźnieński o tym nazwisku nie jest znany, a madrycka edycja mogła powstać bez udziału Ś-ego.

Data i miejsce śmierci Ś-ego nie są znane.

 

Portret, miedzioryt z r. 1763, w pierwszym wyd. książki Ś-ego; — Bibliogr. filozofii pol., s. 151; Enc. katol.; Estreicher; Filoz. w Pol. Słown.; Hist. nauki pol., VI; Nowy Korbut, VI cz. l; Słown. pol. teologów katol.; Słownik polskich pisarzy franciszkańskich, W. 1981; — Barącz S., Pamiętnik Zakonu OO. Bernardynów w Polsce, Lw. 1874 s. 280; Bentkowski, Hist. liter., s. 34; Ehrlich L., Prawo narodów i zagadnienia międzynarodowe w piśmiennictwie polskim od XV do XVIII w., „Roczn. Prawa Międzynarodowego” 1949 s. 39—143; Golichowski N., Przed nową epoką. Materiały do historii OO. Bernardynów w Polsce, Kr. 1899 s. 218; tenże, Upominek dla czcigodnej zakonnej Braci OO. Bernardynów w Galicji i W. Ks. Krakowskim. Szereg lektorów zestawionych w chronologicznym i alfabetycznym porządku, Lw. 1895 cz. 2 s. 39; Hubert S., Poglądy na prawo narodów w Polsce za czasów Oświecenia, Wr. 1960; tenże, Stan i potrzeby badań polskiej nauki prawa międzynarodowego do końca XVIII w., „Spraw. Wrocł. Tow. Nauk.” 1948 dod. 4; Janasz T., K. Święcickiego „De iure naturae et gentium in genere et de iure belli et pacis in specie” z 1763 r., „Zesz. Nauk. Uniw. Wrocł.” T. 6: 1959, S. Prawo, nr 22; Kasparek F., Udział Polaków w uprawie prawa międzynarodowego, Lw. 1885 s. 10—14; Marchwiński A., Poglądy filozoficzno-prawne Hieronima Stroynowskiego, W. 1930 s. 7; Sitnik A. K., Księgozbiór konwentu we Lwowie odzwierciedleniem zainteresowań intelektualnych bernardynów lwowskich II poł. XV—XVIII wieku, „Archiwa, Biblioteki i Muzea Kośc.” T. 81: 2004 s. 241; Szymaniec P., Hieronim Stroynowski i Feliks Słotwiński — dwa sposoby postrzegania sprawiedliwości w prawie narodów na przełomie XVIII i XIX wieku, „Wrocł. Studia Erazmiańskie” 2012 z. 6 s. 41—66; Wyczawski H. E., Krótka historia Zakonu Braci Mniejszych (Dodatek), w: Klasztory bernardyńskie w Polsce w jej granicach historycznych, Red. tenże, Kalwaria Zebrzydowska 1985 s. 626; tenże, Święcicki Konstanty, w: Kantak K., Bernardyni polscy, 1573—1932, Lw. 1933 II 485—6; — „Kłosy” T. 29: 1879 nr 731 s. 14—15; — Arch. Prow. Bernardynów w Kr.: Akta Prow. Lit. św. Kazimierza Zakonu Braci Mniejszych bernardynów, 1754—1848, rkp. L—11 s. 275, 277—8, 281, 285—6, 417—18.

 

Aleksander Krzysztof Sitnik

 
 

Powiązane zdjęcia

   

Chmura tagów

TAGI

Za pomocą tagów oznaczamy powiązania tematyczne postaci. Pozwalają one eksplorować serwis wg wybranych przez redakcję najważniejszych tematów dla danej postaci.

 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.