Dobrzański Łukasz (1864–1909), artysta-fotograf. Syn Józefa, właściciela dóbr Smogorzewo, ur. w Warszawie 23 I. Egzamin dojrzałości złożył w gimnazjum św. Jacka w Krakowie. Na Wydział Lekarski Uniw. Jagiell. wstąpił w r. akad. 1886/7 i studiował z przerwami do r. 1893/4. Z powodu słabego zdrowia opuścił w r. 1893 piąty kurs i jako towarzysz i opiekun zamożnego chorego udał się do Egiptu. Na krótko przed wyjazdem nabył aparat i zaczął fotografować. Podczas wycieczki po Nilu zrobił 500 zdjęć i doszedł do dużej wprawy. Przez szereg lat następnych spędzał zimy w Egipcie, nad Adriatykiem, na Riwierze oraz w Algierze. Zapalony do pracy, zdołał zgromadzić wiele artystycznych, wyśmienitych zdjęć, za które otrzymał wyższe nagrody na wystawach w Aleksandrii, Paryżu (1897) i Hamburgu. Zagraniczne pisma fotograficzne reprodukowały jego zdjęcia. »Photographische Mitteilungen« poświęciło mu cały numer. Drugi tom powieści Louis Gastyne’a pt. »Filles d’Orient« był ilustrowany jego fotografiami. Gdy zaczęto w Polsce konkursy i wystawy fotograficzne, otrzymał w r. 1898 pierwszą nagrodę na konkursie »Tyg. Ilustrowanego«, złote medale na wystawach pocztówek i pierwszej fotograficznej w Warszawie, nagrodę II na konkursie etnograficznym pod egidą Tow. Fot. Warszawskiego oraz dyplom honorowy na wystawie sportowej w Warszawie. Po zamieszkaniu w Warszawie D. w l. 1901–8 stale zasilał swymi zdjęciami »Tyg. Il.«. Następnie wszedł do grona stałych współpracowników, jako ilustrator działu »Chwila bieżąca«. Sporo zdjęć pochodzi z czasów rewolucji r. 1905. Od r. 1906 zaczął umieszczać aktualne fotomontaże. Do Pol. Tow. Mił. Fotografii należał od r. 1901. W pierwszych rocznikach »Fotografa Warszawskiego« podano dużo jego zdjęć o wielkiej wartości artystycznej, jak wschody słońca, studia portretowe, fotografie kwiatów. Prace jego wyróżniały się pomysłowością ujęcia artystycznego i wyzyskaniem światłocienia. Zapoczątkował on u nas na szerszą skalę prawdziwy artyzm w dziedzinie fotografii. Zmarł w Krakowie 6 IX 1909. Cały swój dorobek fotograficzny w postaci 2000 negatywów oraz wspaniałych albumów ze zdjęciami ofiarował Pol. Towarzystwu Miłośników Fotografii w Warszawie.
Autoportret D-go: »Fot. Warszawski« 1906, nr 2, s 25.
Szalay St., Łukasz D., »Fot. Warsz.« 1906, nr 2, s. 24–8; Jaroszyński T., Łukasz D. Sylwetka, »Fot. Warsz.« 1908, nr 12, s. 135–67; Karoli A., Łukasz D. Wspomnienie pośmiertne, »Fot. Warsz.« 1908, nr 10, s. 146–7.
Aleksander Maciesza