INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu
 Tytus Pilecki      Tytus Pilecki, frag. autoportretu z ok. 1895 r.

Tytus Pilecki  

 
 
1840-01-04 - 1906-06-11
Biogram został opublikowany w 1981 r. w XXVI tomie Polskiego Słownika Biograficznego
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Pilecki Tytus (1840–1906), malarz. Ur. 4 I w miejscowości Stara Ves pod Kieżmarkiem na ziemi spiskiej (Słowacja), był synem Karola i Anny z domu Kostka. Uczył się w Wadowicach, następnie ukończył Instytut Techniczny w Krakowie. W l. 1859/60–1869/70 studiował w Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie pod kierunkiem Jana Matejki. Otrzymał stypendium na dalsze studia i w akademii monachijskiej był uczniem S. Wagnera i H. Anschütza. Na konkursach akademickich przyznano mu medale srebrne i brązowe. Po raz pierwszy wystawił w r. 1865 obraz Wieczorna modlitwa w krakowskim Tow. Przyjaciół Sztuk Pięknych (TPSP). Tam też eksponował swe prace w l. 1866 (Wieśniacy niosący pomoc rannym), 1867, (Rybacy nadwiślańscy), 1870 i 1871 (studia portretowe i kwiaty), i w r. 1879 (Arab inaczej Beduin, odznaczony na konkursie akademii monachijskiej, pokazany również w warszawskim Tow. Zachęty Sztuk Pięknych w r. 1880). Największą popularność zyskał jednak P-emu obraz Przebudzenie się Goplany, wystawiony w TZSP w r. 1879, zakupiony przez Michała Hulewicza do zbiorów w Warszewicach koło Chełmży i szeroko omawiany przez współczesną krytykę, która podkreślała «idealne traktowanie» postaci Goplany. Obraz był kilkakrotnie reprodukowany w czasopismach; jego drzeworytnicza odbitka znalazła się m. in. w II zeszycie „Albumu malarzy polskich” (Wiedeń 1884). Również w TZSP pokazał w r. 1889 Krakowską szynkareczkę miodu z XVII w. Już w latach siedemdziesiątych nawiązał P. kontakty w środowisku ziemiańskim Poznańskiego, Pomorza i Prus Zachodnich, zaczął malować na zamówienie portrety i inne obrazy. W galerii Sierakowskich w Waplewie znajdowały się w r. 1879 jego prace z tego wczesnego okresu. W r. 1882 artysta wziął udział w wystawie dzieł sztuki w Kijowie. W latach osiemdziesiątych i dziewięćdziesiątych przebywał P. na dworach ziemiańskich Poznańskiego i Pomorza, gdzie zyskał duży rozgłos jako portrecista. W r. 1891 podróżował po Włoszech i Afryce północnej. W r. 1895 wystawiał w Poznaniu. Od r. 1896 do śmierci mieszkał w Warszawie. P. zmarł 11 VI 1906 i został pochowany na cmentarzu Powązkowskim.

P. żonaty był z Heleną z Sumińskich 1. v. Thilenius. O potomstwie brak informacji.

W Muzeum Narodowym w Warszawie znajdują się obrazy P-ego: Autoportret, 2 portrety starszych mężczyzn, Portret młodej kobiety, scena historyczna: Kozacy na stepie, studium głowy chłopca z butlą (sygn., Capri 1891) oraz rysunek węglem i kredką Alegoria niepodległości Polski (pokazany na wystawie Sztuka Warszawska w Muz. Narod. w W. w r. 1962). Muzeum Narodowe w Poznaniu posiada 5 szkicowników artysty i obrazy olejne ofiarowane w r. 1908 przez żonę artysty do zbiorów Poznańskiego Tow. Przyjaciół Nauk: Autoportret, Portret Michała Hulewicza, Portret mężczyzny i Portret młodej kobiety. Muzeum Narodowe w Krakowie ma Studium głowy męskiej z Tunisu (sygn. 1891) i Studium śpiącej dziewczyny. W wileńskim Muzeum Sztuk Pięknych jest Dziewczyna z książką, w Galerii lwowskiej – Portret rzeźbiarza Tadeusza Barącza. Wiele prac P-ego, zwłaszcza portretów, było własnością prywatną.

 

Autoportrety (olej.): w Muz. Narod. w W., i Muz. Narod. w P.; Fot. w: „Tyg. Ilustr.” 1906 półr. 1 s. 511; – Grajewski, Bibliografia ilustracji, (mylnie: Pilecki Gustaw); Pol. Bibliogr. Sztuki, I cz. 2; Swieykowski, Pam. Tow. Przyj. Sztuk Pięknych; Thieme–Becker, Lexikon d. Künstler; Katalog galerii obrazów w Muz. im. Mielżyńskich Tow. Przyjaciół Nauk w Poznaniu, P. 1912 poz. 481–3; Muzeum Narodowe polskie w Rapperswilu, Kr. 1906 s. 100; Piątkowski H., Katalog zbiorów Tow. Zachęty Sztuk Pięknych w Warszawie, W. 1925 (z błędami); Rodziewicz K., Katalog zbioru hr. Sierakowskich w Waplewie, P. 1879; Sztuka warsz., Katalog; Tow. Zachęty Sztuk Pięknych w Warszawie, Katalog tymczasowy zbiorów, W. 1901; toż, Katalog zbiorów, W. 1938; – Matejko J., Listy do żony Teodory 1863–1881, Wyd. Maciej Szukiewicz, Kr. 1927; Mater. do dziej. Akad. Sztuk Pięknych, II; – Kalendarz Warszawski popularno-naukowy Józefa Ungra, W. 1907; „Kłosy” 1871 t. 1 s. 331, 1877 t. 1 s. 320, 336, 1880 t. 1 s. 63 (H. Struve); „Kur. Liter.-Nauk.” 1938 nr 31 s. XI–XII (J. Eckhardt); „Kur. Warsz.” 1911 nr 58 s. 4; „Nauka Pol.” 1934 s. 146 (Polonica w Niemczech); „Spraw. Komitetu Tow. Zachęty Sztuk Pięknych” za r. 1880 s. 11; „Świat” 1906 nr 28 s. 24 (F. Cichocki); „Tyg. Illustr.” 1866 t. 1 s. 293 (M. Bałucki), 1880 t. 1 s. 27, t. 2 s. 267–8, 1895 t. 2 s. 15, 1896 t. 1 s. 476, 1906 t. 1 s. 511 (wspomnienie pośmiertne, fot.); „Wędrowiec” 1871 t. 2 s. 363, 1882 t. 2 s. 350; – Arch. Paraf. Św. Aleksandra w W.: Księgi metrykalne, poz. 319/1906; IS PAN: Materiały Słownika Artystów Pol.

Elżbieta Szczawińska

 
 

Chmura tagów

 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.