Burłaj, pułkownik kozacki z 1 poł. w. XVII, nieznanego imienia, kozak »z dziada pradziada«, znany dziś z sienkiewiczowskiego »Ogniem i Mieczem«, wywodził się prawdopodobnie z rodu kozacko-szlacheckiego, pochodzenia turgskiego. Kochowski w swych »Annales« poświęcił mu ledwo kilka wierszy. W pierwszych latach w. XVII odznaczył się w wyprawach kozackich na morze Czarne, a w jednej z nich, z r. 1614, zakończonej zdobyciem ważnego punktu handlowego Synopy, miał nawet przewodzić. Ponownie pojawił się na widowni dopiero w szeregach dowódców Chmielnickiego. Jako pułkownik hadziacki uczestniczył w bitwie pod Piławcami, a niewątpliwie brał także udział w oblężeniach Lwowa i Zamościa (1648). Pod Zbarażem (1649) dnia 13 VII, podczas walnego szturmu na obóz polski, dając dowody wielkiego męstwa i odwagi, zginął po bohaterskiej walce, otoczony przeważającymi siłami polskimi nad rzeczką Łubianką. Nie wiadomo, w jakim stopniu pokrewieństwa do niego pozostawali inni Kozacy tegoż nazwiska. I tak spotykamy w r. 1653 na Ukrainie Konrada B. setnika medwedowskiego, posła Chmielnickiego do Moskwy; w początkach w. XVIII pojawił się na widowni jego syn Gabriel, pułkownik kozaków-serdiuków, wreszcie w drugiej poł. w. XVIII znanym był syn tego ostatniego Karp B., perejasławski sędzia pułkowy.

Kochowski W., Annalium Climacter I, Kr. 1683 81, 115, 120–2; Kubala, Szkice, wyd. 4, I 123–4; Z dziejów Ukrainy, Kijów 1912, 268, 429; Hruszewskyj M., Ist. Ukr.-Rusi, IX, indeks.

Red.

Powyższy tekst różni się w pewnych szczegółach od biogramu opublikowanego pierwotnie w Polskim Słowniku Biograficznym. Jest to wersja zaktualizowana, uwzględniająca opublikowane w późniejszych tomach PSB poprawki i uzupełnienia.