Południak Henryk Oskar (1925–1946), młodzieżowy działacz Polskiej Partii Socjalistycznej. Ur. 30 I w Katowicach, był synem Jana i Elżbiety z domu Füllbier. O jego losach do r. 1945 brak informacji. W styczniu t. r. wchodził w skład ekipy, wysłanej przez Centralny Komitet Wykonawczy Polskiej Partii Socjalistycznej (PPS) do Katowic. W końcu stycznia 1945 wybrany został na członka Wojewódzkiego Komitetu Robotniczego (WKR) partii w Katowicach. W marcu t. r. wszedł do nowopowstałego, wspólnego śląsko-dąbrowskiego WKR PPS z siedzibą w Katowicach. Ponownie wybrano go na członka tegoż WKR na I Wojewódzkim Zjeździe PPS w Katowicach (3–4 VI 1945). Jednocześnie od marca t. r. do kwietnia 1946 był przewodniczącym Zarządu Wojewódzkiego Organizacji Młodzieży Uniwersytetu Robotniczego (OMTUR) w Katowicach i z tej racji kierował Wydziałem Młodzieżowym WKR PPS. Jak później oceniono: «stworzył ze Śląska najpotężniejszy ośrodek omturowy w Polsce». Na I Krajowej Konferencji OMTUR (15–17 IV 1945 w Warszawie) wybrany w skład Komitetu Centralnego OMTUR, na XXVI Kongresie PPS (29 VI–1 VII t. r. tamże) wszedł także do Rady Naczelnej PPS. Jednocześnie był członkiem Wojewódzkiej Rady Narodowej w Katowicach i członkiem zarządu Robotniczego Sportowego Komitetu Okręgowego na Śląsku. Zginął w wypadku motocyklowym 9 VI 1946 w Katowicach.

P. rodziny nie założył.

Kantyka J., Burzliwe lata. Z dziejów ruchu socjalistycznego na Śląsku i w Zagłębiu Dąbrowskim w latach 1939–1948, W. 1977; Reiss A., Z problemów odbudowy i rozwoju organizacyjnego PPS (1944–1946), W. 1971 (w indeksie mylnie rozdzielono P-a na dwie osoby: Henryka i Józefa); – „Młodzi Idą” 1945 nr 4 s. 7, 1946 nr 1 Dodatek. Przegląd Sportowy s. 2, nr 20 s. 1 (nekrolog i wspomnienie pośmiertne), nr 21 s. 5; „Robotnik” 1946 nr 161 s. 5 (nekrolog); „Studia i Mater. z Dziejów Śląska” T. 6: 1964 s. 263, 264, 280, 287; – Odpis aktu zgonu wydany przez Urząd Stanu Cywilnego w Kat. (w posiadaniu autora).

Andrzej Krzysztof Kunert