Deboli Henryk Zygmunt Mamert (1783–1838). Ur. w majątku rodzinnym Nawóz (pow. zamojski) jako syn Tomasza, chorążego lubaczewskiego, podsędka ziemi lwowskiej, i Antoniny Wisłockiej. Po ukończeniu szkół obrał karierę urzędniczą. Za Księstwa Warszawskiego (1811–3) był poborcą generalnym przy dyrekcji skarbu departamentu siedleckiego, za Królestwa Kongresowego (1816–1826) komisarzem delegowanym na obwód krasnostawski. W r. 1826 (28 II) został po Ignacym Badenim i Stanisławie Piwnickim trzecim z kolei prezesem Komisji Wojewódzkiej Sandomierskiej. W czasie powstania listopadowego (12 II 1831) za »oziębłość i ociąganie się« został z zajmowanego stanowiska przez rząd narodowy usunięty. D. wyjechał natychmiast za granicę, skąd wrócił po upadku powstania 19 XII t. r. Namiestnik przywrócił D-go do urzędu; jako »nie mający żadnego udziału w rewolucji«, otrzymał płacę i za okres powstania. Później dopiero wysunął rząd rosyjski przeciw D-mu zarzuty, iż w czasie powstania współdziałał w rozbrojeniu straży pogranicznej kozaków i ofiarował 300 zł na rzecz organizującego się powstańczego pułku jazdy sandomierskiej. Dzięki stosunkom i gorliwości utrzymał się na stanowisku, a po przekształceniu (7 III 1837) województwa sandomierskiego na gubernię pełnił obowiązki gubernatora cywilnego aż do śmierci 1 III 1838.

Pochowany w Radomiu, ma w kościele pobernardyńskim tablicę ufundowaną przez podwładnych urzędników i pomnik dłuta Karola Ceptowskiego, wystawiony przez żonę Józefę z Drużbackich.

Portret D-go (w kontuszu) w zbiorach p. Józefa Targowskiego w Czyżowie Szlacheckim pod Zawichostem (woj. kieleckie).

Arch. Akt. Dawnych w W. rkp.: nr 249 (1845), Akta Heroldii nr 2370, spis ucz. powst. 1830/1 IV D; Niesiecki; Luboński J., Monografia historyczna miasta Radomia, Radom 1907, 51–3; Wiśniewski J. ks., Dekanat radomski, Radom 1911, 249, 253; »Gazeta Codzienna« 1838, nr 2072, z. 9 III

Aleksander Patkowski