INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu

Jadwiga Strzemska (z domu Czajkowska, 2.v. Buczyńska)  

 
 
Biogram został opublikowany w latach 2007-2008 w XLV tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Strzemska (Czajkowska-Strzemska) z Czajkowskich Jadwiga (1915–1989), mikrobiolog, profesor Akademii Rolniczo-Technicznej w Olsztynie.

Ur. 20 II w Białej Podlaskiej, była córką Stanisława Czajkowskiego (zm. 1918), pracownika Inst. Gospodarstwa Wiejskiego i Leśnictwa w Puławach, oraz Jadwigi z Bobowskich, urzędniczki Narodowego Banku Polskiego w Białej Podlaskiej.

Po ukończeniu w r. 1933 Państw. Żeńskiego Gimnazjum im. Emilii Plater w Białej Podlaskiej podjęła Jadwiga studia na Wydz. Ogrodniczym SGGW. Specjalizowała się w fitopatologii pod kierunkiem Wincentego Siemaszki i na podstawie pracy Spostrzeżenia biologiczne nad grzybami wywołującymi choroby malin uzyskała 16 III 1938 dyplom magistra inżyniera sadownictwa. Jeszcze przed ukończeniem studiów została przyjęta w r. 1937 na praktykę w kierowanym przez Stanisława Minkiewicza Wydz. Chorób i Szkodników Roślin Państw. Inst. Naukowego Gospodarstwa Wiejskiego w Puławach (PINGW). Po uzyskaniu dyplomu została tam asystentką w pracowni Działu Chorób Roślin i prowadziła prace nad grzybami pasożytniczymi. Podczas okupacji niemieckiej nadal pracowała w puławskim instytucie, przekształconym przez Niemców w Landwirtschaftliche Forschungsanstalt des Generalgouvernements in Puławy. W r. 1941 wyszła za mąż za Michała Strzemskiego (zob.).

Po zakończeniu wojny pozostała S. w PINGW i przeszła w r. 1948 do kierowanego przez Jadwigę Ziemięcką Działu Mikrobiologii, gdzie skoncentrowała się na badaniach grzybów symbiotycznych roślin uprawnych tworzących mikoryzę; tematyką tą zajmowała się już do końca życia. W r. 1950 na Wydz. Rolnym UMCS uzyskała stopień doktora nauk rolniczych na podstawie napisanej pod kierunkiem Ziemięckiej rozprawy Zagadnienie mikoryzy u zbóż. Cz. 1: Owies („Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska”, Sectio E, Vol. 4: 1949 nr 9). Po reorganizacji PINGW, w lipcu 1950, przeszła wraz z Działem Mikrobiologii do utworzonego wtedy Inst. Uprawy, Nawożenia i Gleboznawstwa w Puławach. W r. 1951 została wyróżniona indywidualną nagrodą ministra rolnictwa. Kontynuowała badania nad mikoryzą pozostałych trzech podstawowych zbóż w Polsce: ich wyniki opublikowała w trzech pracach pod wspólnym tytułem Zagadnienie mikoryzy u zbóż Cz. II: Żyto („Acta Microbiologica Polonica” Vol. 1: 1952 nr 1), Cz. III: Pszenica (tamże Vol. 2: 1953 nr 4) i Cz. IV: Jęczmień (tamże Vol. 4: 1955 nr 3). W pracach tych uwzględniła zależność występowania mikoryzy od rodzaju gleby i wieku roślin, a także opisała sposób zakażenia przez grzyby mikoryzowe i ich rozwój w korzeniach roślin. Całość tych badań podsumowała w pracy Wyniki badań nad mikoryzą u zbóż (tamże Vol. 4: 1955 nr 3). Opublikowała też Bibliografię prac z zakresu mikoryzy. Lata 1758–1953 (tamże Vol. 3: 1954 nr 2) oraz Bibliografię polskiej mikrobiologii glebowej za lata 1945–1954 (tamże Vol. 3: 1954 nr 1, Vol. 4: 1955 nr 4). Dn. 25 IX 1954 otrzymała stanowisko docenta.

W r. 1955 przeniosła się S. do Katedry Mikrobiologii Wydz. Mleczarskiego w Wyższej Szkole Rolniczej w Olsztynie; w r. 1957 zorganizowała tam Zakł. Mikrobiologii Rolnej i objęła jego kierownictwo. Prowadziła zajęcia z mikrobiologii rolniczej także na Wydz. Rolniczym, a w l. 1956–9 również na Wydz. Zootechnicznym, potem też w punkcie konsultacyjnym w Ełku. W r. 1959 odbyła staże naukowe: w Inst. Pasteura w Paryżu pod kierunkiem J. Pochona oraz w Institut Agronomique de l’Etat w Gembloux (Belgia) pod kierunkiem G. Manila. Po zlikwidowaniu Zakł. Mikrobiologii Rolnej, w r. 1959, przeniosła się na Wydz. Rolniczy, gdzie w r. 1960 zorganizowała od podstaw Katedrę Mikrobiologii Rolnej i objęła jej kierownictwo. Przewodniczyła w l. 1960–3 Komisji Dyscyplinarnej ds. Studentów. W r. 1970, po likwidacji katedr i powołaniu instytutów, katedrę S-iej zredukowano do Zakł. Mikrobiologii Rolniczej, który włączono do Inst. Hodowli Roślin i Nasiennictwa Wyższej Szkoły Rolniczej (od r. 1972 Akad. Rolniczo-Techniczna). Dn. 1 IX 1970 została S. wicedyrektorem ds. dydaktycznych Instytutu i stanowisko to pełniła do 31 VIII 1975. Zorganizowała w Olsztynie badania nad drobnoustrojami symbiotycznymi roślin uprawnych, współpracując na tym polu z Inst. Uprawy, Nawożenia i Gleboznawstwa w Puławach oraz Inst. Ekologii PAN. Sama prowadziła badania nad mikoryzą roślin motylkowych; ich wyniki opublikowała w l. 1969–73 na łamach „Polish Journal of Soil Science” pod wspólnym tytułem Myccorhiza of cultivated plants of the Papilionaceae family w czterech częściach. Była też współautorem pracy Dynamika rozwoju drobnoustrojów glebowych w monokulturze pszenicy i bobiku (W. 1974). Dn. 25 IX 1973 została mianowana profesorem nadzwycz. nauk rolniczych. W r. 1978 otrzymała nagrodę naukową II st. ministra nauki, szkolnictwa wyższego i techniki. Dn. 30 IX 1978 przeszła na emeryturę i przeniosła się do Warszawy. W r. 1979 ukazał się zredagowany przez nią skrypt „Ćwiczenia z mikrobiologii rolniczej” (Olsztyn). W r. 1988 opublikowała obszerną monografię Mikoryza roślin użytkowych (W.), opartą na piśmiennictwie światowym i jej własnych badaniach. Ogółem z zakresu mikrobiologii rolniczej ogłosiła ponad 40 prac. Pod jej opieką wykonano kilkanaście prac magisterskich, była też promotorem czterech przewodów doktorskich. Od r. 1946 należała do PPS, potem w l. 1948–57 była członkiem PZPR. Zmarła 11 X 1989 w Warszawie, została pochowana 17 X na cmentarzu w Białej Podlaskiej. Była odznaczona m.in. Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski, Złotym Krzyżem Zasługi oraz Złotą Odznaką Honorową «Zasłużonym dla Warmii i Mazur».

W małżeństwie z Michałem Strzemskim miała S. syna Leszka. Po rozwodzie w r. 1955 wyszła t.r. za mąż za Stefana Buczyńskiego; po kilku latach (przed r. 1966) także ten związek zakończył się rozwodem.

 

Mącznik H., Pracownicy Instytutu Puławskiego w latach międzywojennych (1917–1939), Puławy 1983; – Dwudziestopięciolecie Akademii Rolniczo-Technicznej w Olsztynie 1950–1975, Olsztyn 1975 I 37, 52, 305, 327, II 209 (częściowa bibliogr.); Dziesięciolecie Wyższej Szkoły Rolniczej w Olsztynie 1950–1960, Olsztyn 1960 (częściowa bibliogr.); Instytut Uprawy, Nawożenia i Gleboznawstwa. Zarys działalności w latach 1950–1965, W. 1965 s. 42, 44; Jubileusz 50-lecia Akademii Rolniczo-Technicznej w Olsztynie, Olsztyn 1999 II 421–2 (fot.); Księga pamiątkowa SGGW (1958), II; Księga pamiątkowa Wyższej Szkoły Rolniczej w Lublinie 1944–1964, W. 1965 s. 122, 189; Puławy 1862–1962, „Pam. Puławski” 1965 z. jubileuszowy; – Nekrologi z r. 1989: „Gaz. Olsztyńska” nr 240, „Tyg. Powsz.” nr 50, 51, „Życie Warszawy” nr 242; – Arch. Uniw. Warmińsko-Mazur. w Olsztynie: Zespół ART, akta osobowe S-iej, sygn. P.13/8.

Stanisław Tadeusz Sroka

 

 
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 

Postaci powiązane

 

Michał Strzemski

1910/1912 - 1992-07-25 gleboznawca
 
 
 

Postaci z tego okresu

 

w biogramy.pl

 

Tadeusz Schmidt

1920-11-14 - 1976-05-10
aktor filmowy
 

Karol Polakiewicz

1893-03-04 - 1962-09-04
prawnik
 
więcej  

Postaci z tego okresu

 

w ipsb

 

Kazimierz Raszewski

1864-02-29 - 1941-01-14
generał broni WP
 

Konstanty Rozwadowski

1875-10-10 - 1964-07-21
dyplomata
 

Stanisław Stączek

1864-04-24 - 1942-06-05
nauczyciel
 
więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.