INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu

Jan Pisarzowski h. Starykoń  

 
 
1 poł. XVII - ok. 1697
Biogram został opublikowany w 1981 r. w XXVI tomie Polskiego Słownika Biograficznego
.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Pisarzowski (Pisarzewski) Jan h. Starykoń (zm. ok. r. 1679), sędzia ziemski zatorski, działacz sejmikowy małopolski. Był synem Jana, komornika granicznego zatorskiego, dziedzica na Pisarzowicach w Księstwie Zatorskim. Przed r. 1632 P. został pisarzem ziemskim zatorskim, po elekcji Jana Kazimierza został sekretarzem królewskim (tytułował się tak do 12 VII 1655). W r. 1652 otrzymał sęstwo ziemskie zatorskie. P. posłował z Zatora na sejmy: pacyfikacyjny w r. 1673 oraz elekcyjny w r. 1674; jako poseł był mało aktywny. Za to aż 21 razy marszałkował sejmikom w Zatorze: w l. 1632, 1641, 1642, 1647, 1648, 1649, 1650, 1651, 1652, 1653, 1655, 1660 (dwukrotnie), 1661, 1663 (dwukrotnie), 1667, 1668 (dwukrotnie) i 1672 (dwukrotnie), w tym siedmiokrotnie marszałkował sejmikom przedsejmowym i sześciokrotnie sejmikom relacyjnym. W r. 1658 był posłem królewskim na sejmiki przedsejmowe w Zatorze, gdzie przywiózł legację zawierającą program reform Rzpltej. Z sejmu 1649/50 r. został wyznaczony do komisji między Małopolską a Śląskiem, zaś z sejmu 1661 r. na komisarza do rozgraniczenia Księstw Oświęcimskiego i Zatorskiego od Węgier i Śląska. W r. 1660 pozyskany przez dwór, zobowiązał się w styczniu 1661 poprzeć elekcję «vivente rege». W latach rokoszu Jerzego Lubomirskiego biernie czekał na wynik rozgrywek. Za Michała Korybuta poparł politykę dworu i marszałkował sejmikowi konfederackiemu w Zatorze w r. 1672. W r. 1674 podpisał elekcję Jana Sobieskiego. Sejmik zatorski powierzał P-emu wiele funkcji. W l. 1635–8 na jego zlecenie P. uporządkował, przepisał i przetłumaczył z języka czeskiego na język polski uszkodzone dawne księgi ziemskie zatorskie; jako wynagrodzenie otrzymał 1/2 poboru z księstw. P. był poborcą podatkowym księstw w l. 1632 i 1650, administratorem czopowego w r. 1650 i w l. 1667–76, sędzią kapturowym w bezkrólewiach w l. 1632, 1648 i 1673, deputatem z Zatora do Trybunału Kor. w l. 1649 i 1663, wielokrotnym komisarzem księstw do obrony domowej (1647, 1648, 1649, 1655), deputatem do sądów skarbowych (1652, 1658, 1661–9, 1671), marszałkiem tych sądów (1661, 1668, 1671), a w r. 1676 komisarzem sejmiku do obliczania podymnego. «Dla słabego zdrowia i podeszłych lat» sejmik w l. 1670, 1671 i 1676 zwalniał P-ego od udziału w pospolitym ruszeniu, zaś w lutym 1676, licząc się z wiekiem P-ego, zobowiązał się sejmik wypłacić mu całość dłużnej sumy, którą pożyczył on sejmikowi (w l. 1648 i 1650 4 200 złp., a w r. 1671 9 000 złp.) na podatki i obronę przed zbójnikami.

P. był właścicielem Pisarzowic i Głębowic w Księstwie Zatorskim i części wsi Laskowa w pow. sądeckim. W Głębowicach w r. 1646 wzniósł dwór obronny, bogato uposażył głębowicki kościół, przy którym założył bractwo różańcowe, dobudował murowaną zakrystię, zaś w r. 1652 w zakrystii wmurował sobie tablicę nagrobkową. Odbudował też P., spalony w r. 1656 przez Szwedów, dwór i kościół w Pisarzowicach. Za jego staraniem zlikwidowano zbory kalwińskie w Głębowicach (rekoncyliacja w r. 1659) i w Pisarzowicach (rekoncyliacja w r. 1650). Zmarł P. zapewne w r. 1679, przed 28 II 1680, gdyż tego dnia wojewoda krakowski złożył sejmik elekcyjny dla wyboru następcy na wakujący po P-m urząd.

 

Słown. Geogr., II 602; Niesiecki; Uruski; Elektorów poczet; Katalog zabytków sztuki w Pol., I z. 14 s. 8, 9; Kutrzeba S., Katalog Krajowego Archiwum Aktów Grodzkich i Ziemskich w Krakowie, w: Teka Grona Konserwatorów Galicji Zachodniej, Kr. 1909 III 89; – Bostel F., Sądownictwo ziemskie oświęcimskie i zatorskie, „Przew. Nauk. i Liter.” T. 16: 1888 s. 837; Kornecki M., Zamki i dwory obronne ziemi krakowskiej, Kr. 1966 s. 38; Łepkowski J., Przegląd zabytków przeszłości z okolic Krakowa, W. 1863 s. 89, 90, 91, 97; Przyboś K., Walaszek A., Reprezentacja sejmowa województwa krakowskiego w XVII w., „Studia Hist.” R. 20: 1977 z. 3 s. 398; Stanek J., Z dziejów ziemi oświęcimskiej, Kr. 1959; Sygański J., Z notat heraldyczno-genealogicznych, „Mies. Herald.” R. 3: 1910 s. 142–3; Tatarkiewicz W., Czarny marmur w Krakowie, Prace Kom. Hist. Sztuki, Kr. 1952 X 145; – Akta sejmikowe woj. krak., II–IV; Rejestr poborowy województwa krakowskiego z r. 1680, Oprac. E. Trzyna, S. Żyga, Wr. 1959; Vol. leg., IV 287, 717, V 285; – B. Kórn.: rkp. 356 k. 165.

Kazimierz Przyboś

 
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 
 
 

Postaci z tego okresu

 

w biogramy.pl

 

Zygmunt III (Waza)

1566-06-20 - 1632-04-30
król Polski
 
więcej  

Postaci z tego okresu

 

w ipsb

 

Szymon Starowolski

ok. 1588 - 04.1656
pisarz
 
więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.