Marquart (Margward, Markwart) Joachim, pseud. Paedagogus Agricola, Schul- und Ackermann (2. poł. XVIII w.), nauczyciel niemieckiego, tłumacz, poeta łaciński. Pochodził z rodziny Marquartów warmińskich, od ok. r. 1774 był «nauczycielem uprzywilejowanym języka niemieckiego», uczącym «po większej części publicznie» („Gaz. Warsz.” 1780). Od r. 1777 wydawał w warszawskiej oficynie P. Dufoura podręczniki do nauki niemieckiego: Anweisung zur leichten und gründlichen Erkenntniss des Geschlechtes und der Abänderung deutscher Hauptwörter … (1777) i Gramatyka niemiecka stosowana do pojętności umiejących swój język a uczących się po niemiecku Polaków (1780). Ten ostatni, wielokrotnie wznawiany w postaci ustawicznie ulepszanej przez autora, zyskał przodującą pozycję wśród polskich podręczników języka niemieckiego. W r. 1781 został wprowadzony do Akademii Lwowskiej w miejsce dotychczas używanego podręcznika ks. J. Skobery; w r. 1788 (i 1812) przedrukowała go bezprawnie w Krakowie, z przeznaczeniem na podręcznik dla szkół sobie podległych, Szkoła Główna, co spotkało się z protestem publicznym Dufoura jako właściciela praw autorskich nabytych od M-a za 75 dukatów, z wniesieniem sprawy na forum sądów sejmowych (20 VI 1789) oraz z żądaniem odszkodowania poniesionych przez drukarza i autora strat.
W r. 1787 był M. w jakiś sposób związany z Biblioteką Załuskich, tam bowiem kierował osoby mogące udzielić mu «uwag logiczno-gramatycznych» o jego podręczniku, o które publicznie prosił, przygotowując czwartą jego edycję (w wykazach pracowników Biblioteki opłacanych przez Komisję Edukacji Narodowej wszelako nie figurował). W r. 1792 procesował się z byłym prezydentem Nowej Warszawy Wacławem Chałuppą o 11 dukatów należnych mu jako «profesorowi szkoły domowej» «za edukację w językach» syna pozwanego – Michała. W tym czasie uczył zapewne i łaciny. W r. 1790 wydał nie znaną bliżej Grammatica Kamiensciana rogatu autoris examinata (W.), od t. r. ogłaszał okolicznościowe wiersze łacińskie, w których poruszał też problematykę patriotyczną (Regis benefici indigetem solenniter ac grate celebrante Polonia VIII Idus Majus 1790..., W. 1791, Ad quosdam Polonos difidentes adhuc rebus patriis 1792, b. m.).
W l. 1795–6 należał do tajnej organizacji politycznej zwanej Centralizacją Warszawską lub Klubem Miejskim, z tego względu po zeznaniach F. Gorzkowskiego w śledztwie austriackim poddany był obserwacji policji pruskiej (od poł. 1797). W r. 1796 wydał dwa wierszowane przekłady „Bajek i przypowieści” I. Krasickiego, niemiecki („Fabeln eines polnischen Fürsten”) i łaciński („Fabulae principis Poloni versu iambico liberiore…”). W r. 1798 jako profesor warszawskich szkół akademickich witał przyjeżdżającego do Warszawy Fryderyka Wilhelma III wierszem łacińskim i niemieckim (Rex Fridericus Wilhelmus III Varsaviae candide salutatus). W r. 1800 odpowiadał ostro (obok E. Murraya) na oszczerczą wobec Polski broszurę L. A. Délicourta „Essai critique sur l’éducation publique que l’on donne dans la Prusse méridionale autrefois Pologne” (W. 1800) w odzie In calumniatorem Polonorum, ogłoszonej razem z odą adresowaną do nowo mianowanego bpa warszawskiego J. Bończy Miaskowskiego w zbiorku Duae odae (W. 1800). Wszystkie swe pisma drukował u Dufoura i jego spadkobierców. Dalsze dzieje życia M-a nie są znane.
W opracowaniach (poza staropolską serią Estreichera) błędnie łączony jest w jedną osobę z Józefem Marquartem.
Estreicher; Enc. Kośc., XIII; Enc. Org.; Oracki, Słownik Warmii; – Cieśla M., Nauczanie języków obcych nowożytnych w Szkole Rycerskiej w Warszawie (1766–1794), „Rozpr. z Dziej. Oświaty” T. 1: 1958 s. 61–3, 64; Kukiel M., Próby powstańcze po trzecim rozbiorze 1795–1797, Kr.–W. 1912; Pachoński J., Legiony polskie, W. 1969 I; Smoleński W., Mieszczaństwo warszawskie w końcu w. XVIII, W. 1917; – [Dmochowski F. K.], Urywek z bicza kręconego w Krakowie…, W. 1789 s. 52; Dufour P., Do Prześwietnych Najjaśniejszej Rzeczypospolitej Skonfederowanych Stanów o urządzeniu drukarni krajowych, W. 1789; – „Gaz. Warsz.” 1780 nr 78 Supl., 1781 nr 73 Supl., 1782 nr 69 i 70 Supl., 1786 nr 31 Supl., 1787 nr 52 Supl., 1789 nr 20 Supl.
Elżbieta Aleksandrowska