Dmuszewska Konstancja (1784–1854), śpiewaczka, współwydawczyni »Kuriera Warszawskiego«, ur. w Warszawie w początku r. 1784 (ochrzczona 19 II) jako córka Jana i Rozalii z Pawłowskich Pięknowskich. Spośród kilku ich córek trzy obrały karierę sceniczną; średnia Anna (1786–1874) po niefortunnym debiucie (25 XI 1809) zaślubiła pedagoga i polsko-francuskiego literata Karola Frankowskiego (Kajetana Niepowie); najmłodsza Ludwika, zamężna Zalewska, (1794–1843) była w teatrze dwukrotnie, od r. 1814 (15 XII) do r. 1818 i od r. 1836 do końca życia, nie zdołała jednak zająć wybitniejszego stanowiska. Istotnym natomiast talentem obdarzona była najstarsza z trzech sióstr, Konstancja. Śpiewu uczyła się u Elsnera. Po odbyciu praktyki scenicznej w chórach zadebiutowała w Krakowie 2 III 1809 w czasie gościny Teatru Warszawskiego. W kilka lat potem objęła pierwsze role w operach i komediach; stale przyjmowana »z zapałem nieopisanym«, stanęła u szczytu powodzenia. Towarzyszyło jej ono do ostatniego występu w dn. 24 VI 1823.
Po śmierci męża, Ludwika Adama Dmuszewskiego, wraz ze znacznym majątkiem spadł na Konstancję D-ą ciężar zajmowania się wydawnictwem »Kuriera Warszawskiego«. Zrazu prowadził je wyznaczony przez D-go w testamencie Ludwik Vidal, całkowicie w sprawy pisma wtajemniczony. Kiedy jednak ten po kilku miesiącach usunął się, wypadło znaleźć nowego męża zaufania. I tym razem fotel redaktorski ominął syna D-ej, Stanisława Bogusławskiego (ur. 28 XII 1804, uznanego przez nią aktem z 31 I 1834). Karol Kucz, na którego padł wybór, jak najlepiej wywiązywał się z obowiązku kierowania »Kurierem« po myśli intencyj mocodawczyni. W jednym z artykułów, drukowanych w każdą rocznicę śmierci D-go pisał on: »Wstępować w ślady pierwotnego Redaktora, to jest: robić swoje z całą sumiennością, nikomu nie szkodzić i w nic się nie mieszać, a pisać dla wszystkich bez jadu i żółci – oto nasze zadanie«. Taki niewątpliwie był »program« i D-ej. Na inny nie umiałaby się zdobyć, mimo bowiem nabytego poloru była to kobieta ograniczona (matka jej do końca życia nie umiała podpisać się). Większe pretensje do rządów w wydawnictwie, zwłaszcza po śmierci D-ej (20 IX 1854), objawiała jej jedynaczka Ludwika (ur. 31 III 1810, † 26 III 1871), zamężna od 14 V 1827 wbrew woli ojca za drem Ludwikiem Sauvanem, następnie, po zmianie wyznania na ewang.-reform, i rozwodzie, za Ludwikiem Zabłockim, za którego wyszła 24 X 1832 i z którym również rozwiodła się. We wspomnieniu pośmiertnym, poświęconym jej matce, »Kurier Warszawski« ani nie wspomniał nic o świetnej karierze teatralnej Konstancji D-ej, ani też – wierny swej tradycji – nie zaznaczył, że była ona jego wydawczynią.
Portret ol. niezn. autora w Muz. Nar. w W. (nr 23348); portret ol. pędzla J. Gładysza w tytuł. roli w op. Kurpińskiego »Jadwiga«; rys. J. Sokołowskiego (w roli »Jadwigi«) w B. w Suchej.
»Kurier Warsz.« 1854, nry 246, 247, 249; Księgi parafii N. M. P. na Nowym Mieście i św. Andrzeja w W.; Księgi hipot. nieruchomości 473c, 1815 oraz dóbr Dobrzyniec Mały w pow. nowomińskim; akta osob. L. A. D-go (B. Nar., Arch. b. Teatrów Rządowych); akta rozwodowe Konsystorza wyznań ewang.; Jasiński J. S., Konstancja Pięknowska (rkp).
Mieczysław Rulikowski