INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu

Marian Aleksander Nikodemowicz  

 
 
1890-02-02 - 1952-02-08
Biogram został opublikowany w 1978 r. w XXIII tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Nikodemowicz Marian Aleksander (1890–1952), inżynier architekt. Ur. 2 II w Mielnicy koło Tarnopola, był synem Ignacego, urzędnika sądowego, i Lubiny z Lewickich. Po ukończeniu gimnazjum w Brzeżanach studiował w Politechnice Lwowskiej w l. 1908–9 inżynierię lądowo-wodną, w l. 1909–15 architekturę. W l. 1914–16 pracował jako asystent, w l. 1916–21 jako starszy asystent, w l. 1921–8 jako adiunkt katedry budownictwa ogólnego na Wydziale Architektury we Lwowie, w l. 1917–18 jako wykładowca budownictwa ogólnego na Wydziałach Inżynierii i Architektury. W l. 1927–8 i 1930–6 był nauczycielem budownictwa ogólnego i rysunku odręcznego Państwowej Szkoły Przemysłowej we Lwowie, w l. 1944–50 docentem i starszym wykładowcą perspektywy malarskiej oraz geometrii wykreślnej na Wydziale Architektury Politechniki we Lwowie. Równolegle do pracy pedagogicznej rozwinął szeroką działalność architektoniczną. Wyszedłszy ze szkoły Tadeusza Obmińskiego, współpracował z nim w badaniach nad drewnianym budownictwem zabytkowym. W l. 1912–14 pracował w biurze architektonicznym Władysława Derdackiego i Witolda Minkiewicza, poza tym współpracował w l. 1914–15 z Adolfem Szyszko-Bohuszem i Marianem Osińskim. W r. 1915 rekonstruował z ramienia magistratu lwowskiego kamienicę Jana III Sobieskiego w Rynku lwowskim, w l. 1915–19 pracował w Lwowskiej Dyrekcji Kolejowej przy budowie zniszczonych obiektów oraz projektowaniu nowych, od r. 1925 prowadził własne biuro architektoniczne. W l. 1939–44 pracował w biurze technicznym magistratu lwowskiego, uniwersytetu i dyrekcji kolejowej.

N. był wszechstronnym i niezwykle czynnym architektem. Projektował Muzeum Narodowe w Warszawie (I nagroda w r. 1924, niezrealizowana), gmach Województwa i Sejmu Śląskiego w Katowicach (II nagroda na konkursie w r. 1923), katedrę i gmachy Kurii w Katowicach, w Poznaniu Państwową Szkołę Rzemieślniczą oraz Dokształcającą Szkołę Przemysłową, gmach Tow. Lekarskiego we Lwowie, sanatorium lwowskiej Kasy Chorych. Poza tym projektował i budował we Lwowie I (przy ul. Supińskiego) i II (przy ul. Mochnackiego) Domy Profesorów Uniw. Lwow., II Dom Akademicki tegoż Uniwersytetu przy ul. Poniatowskiego, oficerski dom mieszkalny przy ul. Jabłonowskich, Zakład Wychowawczy im. Abrahamowiczów, Klinikę Neurologiczną oraz Collegium Maximum Uniw. Lwow., wiele kamienic czynszowych i will prywatnych, gmachy Gimnazjum Żeńskiego im. Królowej Jadwigi, żeńskiej szkoły zawodowej, zarządu budownictwa wojskowego, rozbudowywał hangary w Skniłowie, poza tym projektował i budował kościoły w Brzuchowicach i Nienadowej, odbudowywał kościół Dominikanów w Podkamieniu, dom zdrowia skarbowców w Worochcie, Kasy Chorych w Dolinie i Mizuniu, Centralny Dom Zdrojowy w Morszynie (1934), Dom Starców w Dolinie, Dom Ludowy w Synowódzku Wyżnym, zespół budynków administracyjnych, gospodarczych i mieszkalnych cukrowni w Chodorowie, koszary wojskowe w Stryju i Brodach, wiele will w Jaremczu, Truskawcu i Worochcie, współpracował też z M. Osińskim przy odbudowie zamku Jana III w Żółkwi i jego adaptacji na starostwo i gimnazjum.

Przy zachowaniu samodzielnej myśli w projektowaniu przeszedł N. w swej twórczości ewolucję od akademickiego klasycyzmu przez modernizm lat dwudziestych do nowoczesnej architektury; w projektach nawiązywał do polskich tradycji architektonicznych. Opracował też kilka skryptów budownictwa ogólnego i perspektywy malarskiej, recenzował wiele prac architektonicznych. Poza architekturą wielką jego pasją były rysunek i malarstwo, szczególnie akwarelowe. Zmarł 8 II 1952 we Lwowie, pochowany został na cmentarzu Janowskim.

Z małżeństwa z Heleną z Dołżańskich miał synów: Eugeniusza, profesora medycyny, Aleksandra, architekta, i Andrzeja, kompozytora.

 

Łoza, Architekci; – Budownictwo wojskowe, 1918–1935, W. 1935 I 536, II 477; Domy mieszkalne Funduszu Kwaterunku Wojskowego 1927–1930, W. 1930 s. 27, 35, 60, 94–100; Minorski J., Polska nowatorska myśl architektoniczna w l. 1918–1939, W. 1970 s. 114, 115, 193, 194, 200, 217, 221, 232; Pol. życie artyst. w l. 1915–39; Politechnika Lwowska, jej stan obecny i potrzeby, Lw. 1932 s. 105; – „Arch. i Budown.” 1925 s. 20, 1929 s. 71–3; „Architekt” 1923 z. 6 s. 49, 52, 55; „Dzien. Lud.” 1923 nr z 19 IX s. 4; „Kur. Warsz.” 1923 nr z 18 IX, 1924 nr z 23 XII; „Słowo Pol.” 1924 nr 352 s. 2, 1925 nr 2, 1927 nr 106 s. 30, 1930 nr 238; „Świat” 1925 nr z 24 I s. 11; „Tyg. Ilustr.” 1925 nr z 31 I; „Tyg. Powsz.” 1952 nr z 9 III s. 8; „Wiek Nowy” 1923 nr z 19 X s. 10, 35, 1925 s. 9, 21, 1927 nr z 24 VI s. 5,1930 nr z 2 IX s. 8; – Informacje i dokumenty rodzinne.

Stanisław M. Brzozowski

 

 
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 
Ten biogram został opublikowany dzięki PGE - Mecenasowi projektu iPSB. pge-logo-pion-size2.png
 
 

Postaci z tego okresu

 

w biogramy.pl

 

Anna Ciepielewska

1936-01-07 - 2006-05-20
aktorka teatralna
 

Wiesław Chrzanowski

1880-12-15 - 1940-12-05
inżynier
 

Henryk Julian Martyna

1907-11-14 - 1984-11-17
olimpijczyk
 
więcej  

Postaci z tego okresu

 

w ipsb

 

Remigiusz Stankiewicz

1886-09-15 - 1960-09-09
lekarz pediatra
 

Stefan Pawlikowski

1896-10-11 - 1943-05-15
pilot
 
 

Kazimierz Alchimowicz

1840-12-20 - 1916-12-31
malarz
 
więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.