INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu

Olga Łaszczyńska  

 
 
Biogram został opublikowany w 1973 r. w XVIII tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Łaszczyńska Olga (1912–1971), historyk i wydawca źródeł, kustosz Państwowych Zbiorów Sztuki na Wawelu. Ur. 9 VIII (wg pewnych informacji rodziny, aczkolwiek w oficjalnych dokumentach figuruje data 11 VIII 1911) w Miedziance pod Kielcami, była jedną z 6 dzieci Bolesława Łaszczyńskiego, geologa i chemika, oraz Marii z Radoszewskich, siostrą Stanisława Romana (zob.), bratanicą Stanisława Ignacego (zob.). Po ukończeniu w r. 1930 gimnazjum humanistycznego w Kielcach, studiowała historię na UJ, głównie pod kierunkiem Władysława Semkowicza, i uzyskała w r. 1936 dyplom magisterski na podstawie pracy Ród von Füllstein na Opawszczyźnie w w. XIII i XIV. Następnie przygotowywała rozprawę doktorską, pracując równocześnie jako urzędniczka w PAU. W okresie okupacji zarabiała na życie kolejno jako robotnica fabryczna, laborantka w instytucie produkcji szczepionek przeciwtyfusowych, urzędniczka w Radzie Głównej Opiekuńczej, wreszcie jako bibliotekarka w Bibliotece Jagiellońskiej. Równocześnie uczestniczyła w tajnym seminarium mediewistycznym, złożonym głównie z doktorantów W. Semkowicza, a działającym od jesieni 1939 do późnej jesieni (listopad) 1940 pod kierunkiem Zofii Budkowej. Ł. użyczała swego mieszkania przy ul. Michałowskiego 17 zarówno dla wspomnianego seminarium, jak i dla prac redakcyjnych podziemnych gazetek „Pobudka” i „Surma” (koniec 1939 i w r. 1940), powiązanych organizacyjnie z Narodową Organizacją Wojskową (NOW). W późniejszym okresie okupacji podjęła współpracę z grupą historyków poznańskich, badających dzieje polskich ziem zachodnich i północnych, oraz wstąpiła do kierowanej przez Zygmunta Wojciechowskiego organizacji podziemnej «Ojczyzna».

W pierwszych latach powojennych Ł. pracowała w UJ jako starszy asystent katedry nauk pomocniczych historii (1 IV 1945 – 31 XII 1949), doktoryzowała się u działającego wówczas w Krakowie Stanisława Kętrzyńskiego (1945) na podstawie pracy Ród Herburtów w wiekach średnich (P. 1948), brała udział w pionierskiej wyprawie naukowej Instytutu Zachodniego na Dolny Śląsk (1946), w związku z czym publikowała artykuły z dziejów tego regionu, m. in. w pracy zbiorowej „Dolny Śląsk” (P. 1948). W r. 1947 została powołana na członka Instytutu Zachodniego w Poznaniu. Ponad dwadzieścia lat przepracowała w Państwowych Zbiorach Sztuki na Wawelu jako adiunkt Muzeum Historii Wawelu (od 1 I 1950), jako kustosz działu historii Wawelu (od 1 I 1952), wreszcie jako docent (od lutego 1955) oraz redaktor serii «Źródła do Dziejów Wawelu». Sama wydała w tej serii wzorowo Rachunki budowy zamku krakowskiego 1535 (Kr. 1952), Rachunki generalne Seweryna Bonera 1545 (Kr. 1955) oraz przygotowała do druku tom VI «Źródeł» obejmujący Cegiełki wawelskie (wykaz ofiarodawców na odbudowę zniszczonego przez austriacką okupację zamku królewskiego na Wawelu); nie zdołała już natomiast ostatecznie przygotować do druku Testamentu Zygmunta Augusta, opracowanego z ogromną dokładnością na podstawie ok. 20 rękopisów krajowych i zagranicznych. Bogatą wiedzę o przeszłości Wawelu zużytkowała przede wszystkim jako współpracownik części historycznej „Katalogu zabytków sztuki w Polsce… Wawel” (W. 1965), a także w kilku większych artykułach, drukowanych w „Studiach Wawelskich” i „Kwartalniku Historii Kultury Materialnej” (1954–61). Współpracowała z „Polskim Słownikiem Biograficznym”, „Rocznikami Historycznymi” i „Przeglądem Zachodnim”. Opiekowała się dwoma braćmi, siostrzeńcami i siostrzenicami. Chorując przez ostatnich kilka lat życia, nie rezygnowała z intensywnej pracy wydawniczej. Należała (od 1957) do Klubu Inteligencji Katolickiej w Krakowie, była członkiem Komisji Nauk Historycznych Oddziału PAN w Krakowie (od 1957). Zmarła 31 I 1971 w Krakowie, pochowana na cmentarzu Rakowickim.

 

Koło Historyków Studentów UJ w l. 1892–1967, Kr. 1968 s. 139; Mitkowski J., O. Ł., „Studia Hist.” R. 14: 1971 z. 3 (54) s. 473–4; tenże, Początki tajnego nauczania w Uniwersytecie Jagiellońskim, „Mpol. Studia Hist.” R. 7: 1964 z. 1/2 s. 97–106; – „Cześć Marii” R. 14: 1936 nr 10 s. 222–7; „Dzien. Pol.” 1971 nr 28 (8382), nr 31 (8385, z błędnym nazwiskiem: Łuszczewska); „Przegl. Zach.” R. 2: 1946 s. 968, R. 3: 1947 s. 364, 370, 376; „Roczniki Hist.” T. 18: 1949 s. 462–83; „Tyg. Powsz.” 1971 nr 7 (1151); – Arch. PAN Oddz. w Kr.: Tymcz. PAU I–172, 674/39; Arch. UJ: W. H. 152, W. F. II 483 (błędnie wpisany J. Dąbrowski jako promotor), księga promocji doktorskich; – Dyplom doktorski z 11 X 1945 i inne dokumenty personalne w posiadaniu rodziny; – Własne wspomnienia autora artykułu.

Józef Mitkowski

 
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 
 
 

Postaci z tego okresu

 

w biogramy.pl

 

Antoni Ferdynand Ossendowski

1878-05-27 - 1945-01-03
pisarz
 
więcej  

Postaci z tego okresu

 

w ipsb

 

Tadeusz Kuchar

1891-04-13 - 1966-04-05
inżynier mechanik
 

Leokadia Pancewicz

1888-11-08 - 1974-12-26
aktorka
 

Józef Narcyz Pogonowski

1874-02-28 - 1949-05-15
farmaceuta
 
więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.