INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu

Samuel Piaskowski  

 
 
XVI w. - między 10 a 14 lutego 1630
 
Biogram został opublikowany w 1980 r. w XXV tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Piaskowski Samuel (zm. 1630), złotnik krakowski. Był synem Marcjana (nieżyjącego w r. 1593), złotnika krakowskiego, i Elżbiety. Działalność P-ego jako złotnika jest poświadczona źródłowo od r. 1593. W l. 1606–8 i 1614–15 pełnił funkcję starszego cechu złotników. Był protestantem (zapewne kalwinistą) i w l. 1600 i 1609 sprawował urząd seniora zboru krakowskiego, mającego swoją siedzibę w Aleksandrowicach pod Krakowem. W r. 1615 tłum napadł na kamienicę P-ego w Krakowie «na Wendecie» (Mały Rynek), w obronie wystąpił bp krakowski Piotr Tylicki, wysyłając swoją piechotę i «buntowniki one zgromił» (W. Węgierski). Jezuici spowodowali zwrot zrabowanych wówczas P-emu przedmiotów; pozyskany tym P. przeszedł na katolicyzm. W r. 1618 uczynił wielką dotację na rzecz kolegium jezuickiego. W r. 1614 P. ofiarował do zbrojowni cechowej portret złotnika Jana Kulasa. Z t. r. pochodzi, przypisywane P-emu na podstawie sygnatury S V P, brązowe złocone obesłanie cechu złotników w kształcie dużego pierścienia (obecnie przechowywane w Muz. Hist. m. Krakowa). Obesłanie to zdobi srebrna płytka z przedstawieniem patrona cechu złotników – św. Eligiusza – pracującego przy kowadle. Dzieło to, przekonywająco związane z osobą P-ego, pozwala określić autora jako złotnika biegłego w swoim rzemiośle i obdarzonego umiejętnościami rzeźbiarskimi. Należy też dodać, że w przedstawieniu św. Eligiusza P. nawiązał dość ściśle do wyobrażeń świętego na średniowiecznych pieczęciach cechu złotników, w czym wolno dopatrywać się pewnego tradycjonalizmu. P. zmarł w r. 1630, między 10 a 14 II.

Z małżeństwa z Hemzlerówną (imię nieznane) pozostawił P. sześcioro dzieci: Marcjana, złotnika, któremu legował swój «cajg» złotniczy, jeśliby dalej uprawiał to rzemiosło, Samuela, którego wysłał na trzy lata do Norymbergi, Jana, Elżbietę, żonę Jakuba Henca, wójta krakowskiego, Katarzynę i Zuzannę. Wg Waleriana Nekanda Trepki („Liber chamorum”) dwaj synowie P-ego (mylnie nazwanego Marcjanem), sprzedawszy kamienicę ojcowską, «służyć udali się do ślachty w krakowskiej ziemi, za ślachtę czynią się i anno 1634». Bratem P-ego był Marcjan, także złotnik, wzmiankowany w rewizji warsztatów złotników krakowskich w r. 1628. Wykonywał on przedmioty dla starosty (krakowskiego?) ze srebra 13-łutowego. Nie ma żadnej pewności, że – jak twierdzi A. Ciechanowiecki – umieszczony na tablicy z przedstawieniem św. Eligiusza z początku XVII w. w zbiorach Muzeum Historycznego m. Krakowa herb Pomian z literami SMP odnosi się do Samuela i Marcjana Piaskowskich.

 

Ciechanowiecki A., Złotnicy czynni w Krakowie w latach 1600–1700, Mater. do biogr., geneal. i heraldyki pol., VI 98; Katalog wystawy zabytków metalowych w połączeniu z zabytkami cechów krakowskich, Kr. 1904 s. 17; – Kiryk F., Cechowe rzemiosło metalowe. Zarys dziejów do 1939 r., W.–Kr. 1972 s. 426; Klepacka J., Zabytki cechowe w zbiorach Muzeum Historycznego Miasta Krakowa, Kr. 1957 s. 25, ilustr. dolna na tabl. [1]; Kołaczkowski J., Wiadomości tyczące się przemysłu i sztuki w dawnej Polsce, Lw. 1905 s. 701; Lepszy L., Cech złotniczy w Krakowie, „Roczn. Krak.” T. 1: 1898 i odbitka s. 47, 53, 54, 96, 97; tenże, Emalierstwo krakowskie w XVI i XVII wieku, Spraw. Kom. Hist. Sztuki, Kr. 1889 IV 62, tabl. XXI; tenże, Przemysł złotniczy w Polsce, Kr. 1933 s. 14, 158, 183; Samek J., Złocista tablica cechowa z wyobrażeniem św. Eligiusza (pocz. XVII wieku), „Krzysztofory” T. 2: 1975, s. 39, 40; Sobieski W., Nienawiść wyznaniowa tłumów za rządów Zygmunta III, W. 1902 s. 146–7; Tomkowicz S., Przyczynki do historii kultury Krakowa w pierwszej połowie XVII wieku, Lw. 1912 s. 206; – Liber chamorum; Węgierski W., Kronika zboru ewangelickiego krakowskiego, Kr. 1817 s. 49, 54, 68–9; – Arch. Państw. w Kr.: Scabinalia Crac., t. 34 s. 1282–1283 (testament P-ego), Księgi przyjęć do prawa miejskiego, rkp. 1423 s. 450; B. Jag.: rkp. 5353 (Pauli Ż., Notaty); – Uzupełnienia Janiny Bieniarzówny.

Jan Samek

 

 
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 
 
 

Postaci z tego okresu

 

w biogramy.pl

  więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.