INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu

Świętosław  

 
 
XIV w. - 1390-12-10
Biogram został opublikowany w LI tomie Polskiego Słownika Biograficznego w latach 2016-2017.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Świętosław (zm. 1390), benedyktyn, opat klasztoru w Sieciechowie.

O pochodzeniu Ś-a brak informacji.

Po raz pierwszy w źródłach pojawił się Ś. już jako opat klasztoru benedyktynów w Sieciechowie 23 VI 1365 w dokumencie króla Kazimierza Wielkiego, który rozstrzygnął wówczas na korzyść mnichów spór z Markiem, plebanem ze Stężycy, o źreb we wsi Ciszyca (pow. sandomierski), z przynależnymi polami i zaciągiem niewodu w jeziorze; datacja tego dokumentu jest ze względu na listę świadków wątpliwa, ale mieści się w l. sześćdziesiątych XIV w. Na prośbę Ś-a monarcha 9 IX 1367 transumował i potwierdził przywileje oraz posiadłości nadane opactwu w r. 1252 przez księcia krakowsko-sandomierskiego Bolesława Wstydliwego; treść tego dokumentu, znanego z potwierdzenia króla Aleksandra z r. 1504, została sfałszowana. W r. 1367 lokował Ś. na prawie średzkim należącą do klasztoru miejscowość Święcica (II), zwaną także Podolszany (obecnie Wola Klasztorna, pow. kozienicki), obdarzając jej mieszkańców sześcioletnią wolnizną. Starał się też o uregulowanie granic posiadłości opactwa: w r. 1368 doprowadził do rozgraniczenia klasztornych Szawłowic (obecnie Sadłowice) od Bochotnicy, posiadłości prywatnej (obie w pow. puławskim); w r. 1372 wytyczono granice między królewską wsią Wojszyn i klasztorną wsią Nasiłów (pow. puławski). W r. 1373 sąd ziemski sandomierski zaświadczył, że Ś., pozwany z konwentem przez kapitułę kolegiaty Najśw. Marii Panny w Sandomierzu w sporze o granice między Odechowem i klasztornymi Kobylanami (pow. radomski), udowodnił z pomocą dokumentu podkomorzego prawomocność granic klasztornych posiadłości. W r. 1378 nadał Ś. Wojciechowi i Janowi z Janikowa barć w Janikowie (pow. kozienicki), w zamian za oddawany corocznie do klasztoru garniec miodu. Starał się o powiększanie majątku opactwa i w r. 1385 zakupił położoną nad Wisłą wieś Zalesie. Inwestycja ta zaniepokoiła posiadających prawo patronatu nad klasztorem członków rodu Tarłów h. Topór: Ottona i Jana ze Szczekarzewic, Dziersława z Łupkowa z braćmi, Macieja z Janiszowic, Mikołaja z bratem z Wojnowic i Bernarda z Piotrkowic. Zarzucali oni Ś-owi, że chciał ich oszukać i mimo że posiadał fundusze, nie wypłacił im kwoty wynikającej zapewne z tytułu prawa patronatu; w rezultacie na początku czerwca 1386 dokonali najazdu na klasztor, a Ś-a związali i uwięzili na klasztornym strychu. Ś. po odzyskaniu wolności jeszcze t.r. pozwał porywaczy przed sąd królewski. W wyroku wydanym w obecności Władysława Jagiełły sędzia Drogosz z Chrobrza i podsędek Krzesław z Wywły, uznając krzywdę opata, skazali pozwanych na karę 130 grzywien odszkodowania dla Ś-a oraz pozbawili ich prawa patronatu nad klasztorem i wynikających z niego przywilejów. Ś. zmarł, wg zanotowanej w późniejszych nekrologach tradycji klasztornej, 10 XII 1390. Tradycja ta przypisuje mu również wprowadzenie zwyczaju wywieszania w klasztornej zakrystii tablic z wykazem dat śmierci mnichów, za których należy się modlić; tablice te posłużyły do powstania nekrologu opactwa.

 

Gacki J., Benedyktyński klasztor w Sieciechowie, Radom 1872 s. 35, 46—7, 51, 55—6, 61, 93, 174; Klimecka G., Ród potomków Sieciecha w XII i XIII wieku, „Studia Źródłozn.” T. 28: 1983 s. 55; Kurtyka, Tęczyńscy; Stępień R., Spory o granice posiadłości ziemskich benedyktynów z Sieciechowa, „Słupskie Studia Hist.” T. 8: 2012 s. 61—70, 67—8; Wiśniowski E., Najstarszy dokument benedyktynów sieciechowskich (1252), „Studia Źródłozn.” T. 4: 1959 s. 59—61, 66; tenże, Z dziejów opactwa Benedyktynów w Sieciechowie, „Roczn. Human.” T. 7: 1960 z. 2 s. 38, 46, 51, 57, 62; — Długosz, Liber benef., III 260—2; Kod. Mpol., III; Matricularum summ., III (supl.) nr 44; Zbiór dok. mpol., cz. 1 nr 143.

 

Tomasz Michał Gronowski

 
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 
 
 

Postaci z tego okresu

 

w ipsb

 

Maciej (Maćko) Borkowic

brak danych - między 1358 a 1360
wojewoda poznański
 

Jan Sunigajło h. Lis

2 poł. XIV w. - 1433/1434
kasztelan trocki
 
więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.