INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu
 Teodor Gieryk (Goerick, Gerecke?)      ks. Teodor Gieryk, wizerunek na bazie fotografii stworzony przy udziale AI (TŚ)

Teodor Gieryk (Goerick, Gerecke?)  

 
 
Biogram został opublikowany w latach 1948-1958 w VII tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Gieryk (Goerick, Gerecke?) Teodor (1837–1878), ksiądz i działacz Polonii amerykańskiej. Ur. w okolicach Kwidzynia w r. 1837, był kapelanem w armii pruskiej podczas wojny prusko-austriackiej w r. 1866, następnie wyemigrował do Stanów Zjednoczonych i w r. 1874 został proboszczem pierwszej polskiej parafii św. Wojciecha w Detroit, Michigan. Wspólnie z Janem Barzyńskim i ks. Michałem Wincentym Barzyńskim założył Zjednoczenie Polskie Rzymsko-Katolickie w Ameryce, najstarszą z istniejących organizacji polsko-amerykańskich. Miejscowy biskup Casper H. Borgess nie aprobował tej działalności G-a i usunął go wnet z probostwa. G. udał się wówczas do Radomia, Illinois, gdzie świeżo powstała kolonia polskich farmerów. Tylko przez krótki czas spełniał tam obowiązki kapłańskie przy miejscowej parafii, gdyż starając się ochraniać interesy osadników polskich, naraził się Bazylemu J. Turchinowi, Rosjaninowi z pochodzenia, założycielowi kolonii. W Zjednoczeniu G. poróżnił się z Barzyńskimi o kierunek ideowy organizacji; Barzyńscy chcieli ją oprzeć na podstawie wybitnie katolickiej, G. żądał zaś oparcia Zjednoczenia na wszystkich towarzystwach polskich, bez względu na ich stosunek do religii. Przebywał krótko w Berlinie, Wiskonsin, po czym osiadł na swej farmie koło Radomia, nie biorąc już żywszego udziału w życiu Polonii. Tam zmarł 3 X 1878. Ks. Kruszka pisze o nim, że był «nadzwyczaj ludzki, wykształcony». W r. 1937 Zjednoczenie P. R. K. wystawiło i odsłoniło uroczyście piękny pomnik na jego grobie w Radomiu.

 

Barć F. S., Praca Zjednoczenia była szlachetną i godną, «Dziennik Zjednoczenia» 1 VI 1937, s. 1–2; Cześć pionierom polskim w Ameryce, tamże, 2 VI 1937, s. 1–6; Kruszka S., Historia polska w Ameryce, IV 15, X 187, XI 180; Osada S., Historia Związku Narododowego Polskiego, 65; Starzyński M. N., Mowa wygłoszona na akademii ku czci ks. Teodora Gieryka, «Dziennik Chicagowski» 24 II 1936, s. 6; Wachtel K., Z. P. R. K., Dzieje Zjednoczenia P.R.K., 73; Walkowicz K., Miejsce wiecznego spoczynku śp. ks. Teodora Gieryka, «Dziennik Zjednoczenia», 10 XI 1934, s. 1–6; Album pamiątkowe w 50-tą rocznicę założenia par. św. Wojciecha w Detroit, Mich.; Historia parafii św. Michała Arch. i poświęcenie nowego kościoła w Radomiu, III, 1924, 16–7; Nie wolno nam ustąpić z posterunku, «Dziennik Zjednoczenia», 24 II 1936, s. 1–5; Pamiętnik ku czci założyciela Zjednoczenia P. R. K., śp. ks. Teodora Gieryka, Akademia urządzona staraniem Tow. św. Jana Kantego w Chicago, III, 23 II 1936, passim; Radom i jego mieszkańcy, «Dziennik Zjednoczenia», 29 V 1937, s. 10; Sprawozdanie Zarządu Głównego Zjednoczenia Polskiego Rz.-Kat. w Ameryce na Sejm 42, 20–1.

Mieczysław Haiman

 
 

Chmura tagów

TAGI

Za pomocą tagów oznaczamy powiązania tematyczne postaci. Pozwalają one eksplorować serwis wg wybranych przez redakcję najważniejszych tematów dla danej postaci.

 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 
 
 

Postaci z tego okresu

 

w biogramy.pl

 

Aleksander Augustynowicz

1865-02-07 - 1944-08-23
malarz
 
 
więcej  

Postaci z tego okresu

 

w ipsb

  więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.