INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu
 Victor (właściwie Nicolas) Louis     

Victor (właściwie Nicolas) Louis  

 
 
1731-05-10 - 1800-07-03
Biogram został opublikowany w 1972 r. w XVII tomie Polskiego Słownika Biograficznego
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Louis Victor (właściwie Louis Nicolas; imienia Victor używał po r. 1765), (1731–1800), architekt francuski. Ur. 10 V w Paryżu. W r. 1748 (wg niektórych źródeł w r. 1746) wstąpił do królewskiej szkoły architektury w Paryżu, gdzie rozpoczął studia pod kierunkiem architekta L. A. Loriota. Po otrzymaniu w r. 1755 Grand Prix został stypendystą szkoły i w l. 1756–9 studiował w Akademii Francuskiej w Rzymie. Tu utrzymywał bliskie kontakty z Ch. L. Clérisseau i H. Robertem. W czasie pobytu w Rzymie wykonał liczne rysunki, których tematem była architektura antyczna. Swą działalność architektoniczną rozpoczął L. ok. r. 1760. Początkowo architektura projektowana przez niego zawierała, obok form zaczerpniętych z francuskiej architektury XVII w. i form późnobarokowych, wyraźne elementy inspirowane antykiem rzymskim. Późniejsza twórczość L-a (po r. 1770) reprezentowała dojrzały klasycyzm o symetrycznych układach kompozycyjnych, czystym i prostym rysunku linii i o motywach dekoracyjnych zaczerpniętych z architektury antycznej.

Najwybitniejszym dziełem L-a jest teatr w Bordeaux (1772–80), uważany za najpiękniejszy gmach teatralny w Europie w 2. poł. XVIII w. Zastosowane w nim rozwiązania architektoniczne i techniczne wpłynęły na konstrukcję europejskich gmachów teatralnych w 2. poł. XVIII i w ciągu XIX w. Do ważniejszych budowli L-a we Francji zaliczamy kaplicę Dusz Czyśćcowych przy kościele Św. Małgorzaty na przedmieściu Św. Antoniego w Paryżu (1764), pałac Intendentury (Prefektury) w Besançon (1771–8) oraz wiele pałaców w Bordeaux i okolicy. Nie zrealizowano projektowanego przez L-a wielkiego założenia urbanistycznego obejmującego fragment centrum Bordeaux. Od r. 1780 pracował L. w Paryżu, gdzie wg jego projektów wykonano elewacje ogrodowe Palais Royal oraz wzniesiono budynki teatralne: La Comédie Française (1787–90, spalony 1900, przebudowany) i des Arts (1792–3).

Kontakty L-a z Polską datują się od r. 1764. Wtedy stał się jednym z doradców Kazimierza Czempińskiego, czyniącego we Francji zakupy dla Stanisława Poniatowskiego – przyszłego króla Polski. Po wstąpieniu na tron Stanisław August Poniatowski, za radą pani Geoffrin, wezwał L-a do Warszawy, dokąd przyjechał on w połowie lipca 1765. W czasie swego pobytu w stolicy Polski L. wykonał projekty przebudowy Zamku Królewskiego w Warszawie. Uwaga architekta, poza generalną przebudową bryły, skupiła się na dwóch zespołach wnętrz: sal o charakterze państwowym (sala Poselska, sala Senatu, Kaplica, perystyl, reprezentacyjna klatka schodowa) i sal reprezentacyjno-prywatnych (sala Dostojników, sala Balowa, sala Tronowa, Sypialnia, Gabinet Portretowy i Buduar). Przesłane królowi z Paryża w r. 1766 projekty objęły sale zespołu reprezentacyjno-prywatnego: salę Dostojników, salę Tronową, Gabinet Portretowy, Sypialnię i Buduar. Wg tych projektów w l. 1766–8 wykonano wystrój i wyposażenie sali Tronowej, Gabinetu Portretowego, Sypialni i Buduaru. Sale te zostały przekomponowane w l. 1781–8, a projektowane przez L-a i jego współpracownika J. L. Prieura meble, gerydony, świeczniki, zegary, kandelabry, wazy i apliki weszły w skład wyposażenia innych sal zamkowych. Po zniszczeniu w czasie drugiej wojny światowej Zamku Królewskiego w Warszawie ocalone przedmioty projektowane przez L-a i J. L. Prieura przechowywane są w Muzeum Narodowym w Warszawie. Zbiór 32 szkiców piórkiem, powstałych w r. 1765, oraz 26 plansz akwarelowych, nadesłanych z Paryża w r. 1766, znajduje się w Gabinecie Rycin Biblioteki Uniw. Warsz. Zasadniczy zespół projektów L-a spłonął w r. 1802 w Archiwum miasta Bordeaux.

Swym pobytem w Warszawie i udziałem w projektowaniu wnętrz Zamku Królewskiego w Warszawie L. wpłynął silnie na skrystalizowanie się sztuki klasycyzmu w Polsce. Oddziałał na twórczość architektów króla Stanisława Augusta, głównie na Jakuba Fontanę i Dominika Merliniego. W dużej mierze przyczynił się do wykształcenia charakterystycznych cech wnętrza pałacowego, typowego dla jednej z odmian klasycyzmu polskiego, określanej mianem «stylu Stanisława Augusta». L. zmarł 3 VII 1800 w Paryżu.

 

W. Enc. Powsz., (PWN); Łoza, Architekci; Thieme–Becker, Lexikon, d. Künstler; [Lorentz S.], Victor Louis et Varsovie. [Katalog wystawy], Bordeaux 1958; Sulerzyska T., Sawicka S., Trenklerówna J., Katalog rysunków z Gabinetu Rycin Biblioteki Uniwersyteckiej w Warszawie, W. 1967 cz. I s. 80–99; – Batowski Z., Zbiór graficzny w Uniwersytecie Warszawskim, W. 1928, Rozpr. Uniw. Warsz., 5; Francastel P., Les relations artistiques entre la France et la Pologne au dix-septième at au dix-huitième siècles. La France et la Pologne dans leurs relations artistiques, Paris 1938–9; Hautecoeur L., Histoire de l’architecture classique en France, Paris 1952 IV 260–70; Król A., Zamek Królewski w Warszawie, W. 1969; Lorentz S., Początki sztuki oświecenia w Polsce, w: Klasycyzm, Wr.–W.–Kr. 1968 s. 48–54; tenże, Prace architekta L-a dla Zamku Warszawskiego, „Biul. Hist. Sztuki” R. 13: 1951 nr 4 s. 39–74; Marionneau Ch., Victor Louis, Bordeaux 1881; Pariset F. G., Les decouvertes du professeur S. Lorentz sur Victor Louis à Varsovie, „Revue Hist. de Bordeaux et du Département de la Gironde” T. 5: 1956 nr 4; tenże, Jeszcze o pracach W. L-a dla Zamku Warszawskiego, „Biul. Hist. Sztuki” R. 24: 1962 nr 2 s. 135–55.

Andrzej Rottermund

 
 

Powiązane zdjęcia

   

Chmura tagów

TAGI

Za pomocą tagów oznaczamy powiązania tematyczne postaci. Pozwalają one eksplorować serwis wg wybranych przez redakcję najważniejszych tematów dla danej postaci.

 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 
 
 

Postaci z tego okresu

 

w biogramy.pl

 

Jan Potocki h. Pilawa

1761-03-08 - 1815-12-23
powieściopisarz
 

Kazimierz Wojniakowski

1771 lub 1772 - 20.01 lub 20.12.1812
malarz
 
więcej  

Postaci z tego okresu

 

w ipsb

 

Wojciech Grabowski h. Oksza

2. poł. XVIII w. - 2. poł. XVIII w.
pułkownik konfederacji barskiej
 
więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.