INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu

Henryk Muszkat  

 
 
1898-11-27 - 1937
Biogram został opublikowany w 1977 r. w XXII tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Muszkat Henryk, pseud. Grabiński, Kazimierz, H. Marabut, Minkowski, Henryk Muszyński, Henryk Schmidt, Wyszkowski, Zawadzki (1898–1937), działacz ruchu robotniczego. Ur. 27 XI w Holszanach w pow. oszmiańskim, był synem Mariana, lekarza, i Julii z Hertzów. Naukę pobierał w domu w Kłecku i Nieświeżu, zaś w l. 1916–17 w Piotrogrodzie, gdzie ukończył gimnazjum Polskiej Macierzy Szkolnej. Następnie rozpoczął studia na Wydziale Prawa Uniw. Warsz., lecz ich nie ukończył. W październiku 1918 wstąpił do Polskiej Partii Socjalistycznej-Lewica (PPS-Lewica), od grudnia t. r. był aktywnym działaczem Komunistycznej Partii Robotniczej Polski (KPRP, od r. 1925 Komunistyczna Partia Polski – KPP). W l. 1918–19 wchodził do Komitetu Dzielnicowego KPRP Powiśle w Warszawie, a następnie działał w Zagłębiu Dąbrowskim. Aresztowany w r. 1919, więziony był w Będzinie, później zaś w Piotrkowie. We wrześniu 1920 zbiegł w drodze do obozu w Dąbiu pod Krakowem. W l. 1920–2 pracował w Centralnej Redakcji KPRP. W styczniu 1922 aresztowano go w Warszawie, zwolniono 12 VI t. r. za kaucją. Należał w l. 1922–3 do Komitetu Okręgowego KPRP Górnego Śląska, zaś w l. 1923–5 do Komitetu Warszawskiego partii. Aresztowany w Warszawie 6 V 1925, wraz z grupą czołowych działaczy KPP, został osadzony na Pawiaku 9 V t. r. i skazany 31 X 1926 na 4 lata więzienia przez Sąd Okręgowy w Warszawie. Sąd Apelacyjny w Warszawie 14 III 1927 wyrok zatwierdził. W marcu 1927 przeniesiony do więzienia Mokotów, został na mocy amnestii zwolniony 14 VII 1928. Po zwolnieniu pracował jako sekretarz Centralnej Redakcji KPP, działał też w r. 1929 w Komitecie Warszawskim KPP. W okresie walk frakcyjnych w KPP wypowiedział się po stronie tzw. mniejszości, która od r. 1929 zajmowała decydujące pozycje w partii.

W r. 1930 M. objął funkcję sekretarza Komitetu Okręgowego KPP Górny Śląsk, następnie sekretarza Obwodu Węglowego. W tym ostatnim charakterze wziął udział w V Zjeździe KPP (Peterhof pod Leningradem 16–29 VIII 1930). Dn. 10 IV 1931 został znów aresztowany w Warszawie, lecz Sąd Okręgowy w Warszawie wyrokiem z 19 VI 1931 uznał jego działalność w KPP za nieudowodnioną: obronie udało się dzięki Henri Barbusse’owi uzyskać zaświadczenie, że w okresie inkryminowanym w akcie oskarżenia przebywał w Paryżu, pracując w jednym z tamtejszych pism. Najprawdopodobniej jesienią 1931 – wg źródeł policyjnych – działał ponownie na Górnym Śląsku. W r. 1932 wyjechał do Związku Radzieckiego, gdzie występując pod nazwiskiem Wyszkowski, w l. 1932–3 był kierownikiem sektora polskiego Międzynarodowej Szkoły Leninowskiej w Moskwie. Ogłosił wówczas ważny artykuł Związki zawodowe w teorii i praktyce luksemburgizmu („Z Pola Walki”, Moskwa, Nr 13: 1932 s. 103–16), włączając się do krytyki Socjaldemokracji Królestwa Polskiego i Litwy oraz PPS-Lewicy, zgodnie z twierdzeniami Stalina z r. 1931. Brał też udział w VI Zjeździe KPP (Mohylów 8–18 X 1932). W r. 1934 powrócił do kraju i stanął na czele Sekretariatu Krajowego Komitetu Centralnego (KC) Komunistycznej Partii Zachodniej Ukrainy (KPZU). Brał też udział w IV Zjeździe KPZU (Worzel koło Kijowa październik 1934). W l. 1934–5 był członkiem KC KPZU. Uczestniczył również jako jeden z reprezentantów KPP w II Zjeździe Komunistycznej Partii Zachodniej Białorusi (Slepianka pod Mińskiem 9–18 V 1935). Jesienią 1935 działał w Sekretariacie Krajowym KC KPP. Wrócił do Moskwy i w l. 1935–6 pracował w redakcji polskiej wydawnictw Instytutu Marksa–Engelsa–Lenina przy KC Wszechzwiązkowej Komunistycznej Partii (bolszewików). Był kierownikiem działającego podczas IV Plenum KCKPP w Moskwie (17–20 II 1936) Sekretariatu Krajowego. W ostatnich latach swej działalności był nieetatowym współpracownikiem Przedstawicielstwa KPP przy Komitecie Wykonawczym Międzynarodówki Komunistycznej. Aresztowany w lipcu 1937, padł ofiarą bezpodstawnych oskarżeń. W r. 1955 został zrehabilitowany.

M. ożeniony był z Janiną Warszawską, córką Adolfa Warszawskiego-Warskiego. Z małżeństwa tego pochodzi syn Krzysztof Wyszkowski, profesor w Instytucie Mechaniki Precyzyjnej w Warszawie. Młodszy brat M-a Zygmunt był działaczem Bundu.

 

Kowalski J., Komunistyczna Partia Polski 1935–1938, W. 1975; Meglicka M., Prasa KPRP 1918–1923, W. 1968; Revoljucionnyj put’ Kompartii Zapadnoj Belorussii (1921–1939 gg), Mińsk 1906; Świetlikowa F., Komunistyczna Partia Robotnicza Polski 1918–1923, W. 1968; Wierni sprawie, Kat. 1968; – Komuniści, W. 1969; Księga wspomnień 1919–1939, W. 1960 s. 207; Ludzie bliscy, W. 1960 s. 10, 19, 33; Muszkatowa J., Marabut. Z pamiętnika matki, „Świat” 1959 nr 5 s. 20–1 (fot. zbiorowa); V Zjazd KPP. Sprawozdanie z obrad, Moskwa 1931 I 69–75, II 158–9; – „Kur. Warsz”. 1925 nr 127 Dodatek poranny s. 6, 1926 nr 299 Dodatek poranny s. 7, nr 300 s. 27; „Poufny Przegl. Inwigilacyjny” 1931 nr 556 s. 11, nr 622 s. 27; – Centr. Arch. KC PZPR: Teczka osobowa 7932 (H. M.), zesp. 424 (XX) 1259 (H. M.), zesp. 158/I–5/1 k. 80–93, 5 k. 117–119, 21 k. 31–32, zesp. 275/II–9 k. 26, AM 1356/3, 1728.

Aleksander Kochański

 
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.
biogramy.pl

Media

 
 
 

Postaci z tego okresu

 

w biogramy.pl

 

Jadwiga Andrzejewska

1915-03-30 - 1977-10-04
aktorka filmowa
 

Wacław Kowalski

1916-05-02 - 1990-10-27
aktor filmowy
 

Gerard Wodarz

1913-08-10 - 1982-11-08
piłkarz
 
więcej  

Postaci z tego okresu

 

w ipsb

 

Helena Radlińska

1879-05-02 - 1954-10-10
działaczka oświatowa
 

Franciszek Próchnicki

1847-11-30 - 1911-10-31
pedagog
 

Maria Stanisława Konopnicka

1842-05-23 - 1910-10-08
poetka
 
więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.