INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu
 Edmund Antoni Klemensiewicz      Edmund Klemensiewicz, portret opublikowany na stronie walczyli.miechow.pl.

Edmund Antoni Klemensiewicz  

 
 
1839-09-16 - 1916-07-07
Biogram został opublikowany w latach 1966-1967 w XII tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Klemensiewicz Edmund Antoni Józef (1839–1916), notariusz, poseł na Sejm Krajowy. Ur. 16 IX w Bochni, syn urzędnika salin Wincentego i Teofili Borzęckiej. W r. 1851 rozpoczął naukę gimnazjalną w Bochni, w 1852 przeniósł się do Gimnazjum Św. Anny w Krakowie i tam w r. 1859 złożył egzamin dojrzałości. W l. 1859–63 studiował prawo na UJ. Z początkiem lutego 1863 r. udał się do obozu w Ojcowie i wstąpił do oddziału żuawów Franciszka Rochebrun. K. wziął udział w wyprawie na Miechów (17 II 1863); został ranny i wzięty do niewoli. Przebywał w więzieniach Miechowa, Kielc i Radomia. W początkach lipca 1863 r. został skazany wyrokiem sądu na zesłanie. Po krótkim pobycie w cytadeli warszawskiej wywieziono K-a do Tobolska. Stamtąd wyruszył etapami przez Krasnojarsk do miejscowości Pinczuga nad rzeką Angarą w okręgu jenisejskim, dokąd przybył w grudniu 1863 r. Na zesłaniu w Pinczudze spędził rok, prowadząc m. in. zajazd z wyszynkiem. Swe przygody opisał później (1903) we wspomnieniu pt. Pomiędzy Tunguzami, opublikowanym w pracy zbiorowej „W 40 rocznicę powstania styczniowego 1863–1903” (Lw. 1903 s. 201–4). Na skutek interwencji posłów krakowskich w wiedeńskiej Radzie państwa został ułaskawiony w styczniu 1865 r. Z Syberii powrócił do Krakowa i za zgodą Prezydium Namiestnictwa został przyjęty na uniwersytet. Studia ukończył w II semestrze r. akad. 1864/5. Po odbyciu praktyki (do 1869) jako auskultant Wyższego Sądu Krajowego w Krakowie, był początkowo adiunktem Sądu Obwodowego w Nowym Sączu (1870–2). Dn. 18 VII 1872 r. K. uzyskał w Krakowie nominację na notariusza, a w r. 1873 przeniósł się do Grybowa jako notariusz tamtejszego Sądu Powiatowego oraz Sądu Obwodowego w Nowym Sączu. W r. 1886 został ponadto zastępcą członka, a od r. 1889 członkiem Izby Notarialnej w Krakowie.

W r. 1874 K-a wybrano do Rady Powiatowej w Grybowie z grupy gmin miejskich. W r. 1883 został także członkiem Wydziału Powiatowego, a w l. 1886–95 był zastępcą prezesa Wydziału. Po utworzeniu w r. 1896 Wydziału Okręgowego w Grybowie K. pełnił funkcje zastępcy delegata do r. 1901. W dn. 2 VII 1889 r. został wybrany posłem na Sejm Krajowy z kurii gmin wiejskich okręgu wyborczego grybowskiego. Mandat poselski piastował przez dwie kadencje Sejmu do r. 1901. K. był członkiem komisji prawniczej Sejmu (w l. 1889–93 był drugim, a w l. 1894–1901 jedynym sekretarzem tejże komisji), członkiem komisji petycyjnej (od r. 1889, w l. 1894–1901 był jej przewodniczącym), a także komisji komasacyjnej (od 1897), górniczej (od 1898), gospodarstwa krajowego (od 1899) oraz od r. 1900 zastępcą przewodniczącego komisji reformy agrarnej. W l. 1898–1901 pełnił także obowiązki tzw. rewidenta sejmowego.

Poglądy polityczne K-a zbliżyły go do grupy «lewicy sejmowej», której przewodniczył Tadeusz Romanowicz. K. wielokrotnie zabierał głos w Sejmie w sprawach bieżących związanych z podniesieniem stanu gospodarki powiatu grybowskiego i potrzeb jego mieszkańców (np. poprawy stanu dróg, regulacji rzek, pomocy pogorzelcom czy podniesienia stanu zdrowotności w powiecie). Występował o przyznanie kredytów i subwencji, a także ulg podatkowych. W r. 1897 przeniósł się do Krakowa, gdzie był członkiem Izby Notarialnej dla Okręgu Sądu Krajowego Krakowskiego, a od 6 VI 1908 r. został prezesem Izby. W r. 1900 wszedł w skład Wydziału Wielkiego Kasy Oszczędności M. Krakowa, w r. 1914 był zastępcą dyrektora, a w l. 1915–6 prezesem Dyrekcji Kasy. K. należał do Tow. Demokratycznego w Krakowie, związanego z „Nową Reformą”, a kierowanego przez Jana Rottera. Towarzystwo wysunęło K-a w r. 1903 do Rady Miejskiej, w której był także zastępcą przewodniczącego sekcji prawniczej rady. Mandat w Radzie Miejskiej piastował aż do śmierci. Objął także przewodnictwo po J. Rotterze w Tow. Demokratycznym (1905–7). Otrzymał również godność członka honorowego towarzystwa. Jedną z inicjatyw towarzystwa było założenie w r. 1892 Tow. Szkoły Ludowej (TSL). K. był żywo związany z TSL jako członek założyciel (wraz z Adamem Asnykiem) I Koła Panów TSL w Krakowie oraz jako członek Zarządu Głównego TSL, któremu przez wiele lat służył bezinteresownie radą jako notariusz, a w testamencie zapisał na cele towarzystwa swą kamienicę przy ul. Św. Anny nr 5, gdzie od września 1917 r. miał siedzibę Zarząd Główny TSL. K. był w l. 1897–1916 członkiem Tow. Miłośników Historii i Zabytków Krakowa. Należał również do organizacji «Sokół». W czasie pierwszej wojny światowej K. wyjechał z Izbą Notarialną do Ołomuńca. Powrócił do Krakowa w lutym 1916 r. ciężko chory na serce. Zmarł 7 VII 1916 r. w Krakowie; pochowany na cmentarzu Rakowickim. Został odznaczony Orderem Żelaznej Korony III kl. K. ożenił się 3 IV 1869 r. w Wieliczce z Amalią Loesch (1844–1908), wiceprzewodniczącą zarządu Koła Pań TSL w Krakowie. Jej imię nosiła ochronka dla dzieci TSL na Grzegórzkach w Krakowie. Klemensiewiczowie mieli jedną córkę Olgę (ur. 4 I 1877 w Grybowie), późniejszą żonę lekarza powiatowego w Grybowie Wojciecha Kurzyńca.

 

Fot. z ok. r. 1914 w Zbiorze Ikonograficznym Arch. Państw. w Kr. Dz. A. Nr. I/178; – Kozłowski E., Bibliografia powstania styczniowego, W. 1964; Oesterr. Biogr. Lexikon; – Janik M., Dzieje Polaków na Syberii, Kr. 1928; Japa S., Notarjat Galicyi zachodniej, Tarnów 1909 s. 3–5; Kraków – rozszerzenie granic 1909–1915 (Praca zbiorowa), Wyd. K. Rolle, Kr. 1931 s. 109 (fot.); Tokarz W., Kraków w początkach powstania styczniowego i wyprawa na Miechów, Kr. 1914 II (fot.); – Kalendarz Towarzystwa Szkoły Ludowej na rok 1908–1911, Kr. 1907–1910; Limanowski B., Pamiętniki (1907–1919), Oprac. J. Durko, W. 1961 III; Spraw. stenogr. Sejmu Krajowego Galicyjskiego, Period 6–7, Lw. 1889–1901; Sprawozdanie Towarzystwa Miłośników Historii i Zabytków Krakowa za rok 1916, Kr. 1916 s. 18, 41; Sprawozdanie Zarządu Głównego Towarzystwa Szkoły Ludowej za lata 1914 i 1915, Kr. 1916 s. 11, XXXVIII; toż, za rok 1917, „Przew. Oświat.” R. 18: 1918 nr 3 s. 5, 21; Szematyzmy Król. Galicji; Zamknięcie rachunków Kasy Oszczędności Miasta Krakowa 1908–1915, Kr. 1909–1916; – Nekrologi (K-a i żony Amalii): „Czas” R. 61: 1908 nr 269 s. 4, nr 272 s. 3, R. 69: 1916 nr 338 s. 3, nr 339 s. 1; Kalendarz Krak. J. Czecha, Kr. 1917 LXXXVI 91; „Nowa Ref.” R. 35: 1916 nr 337 s. 1; – Arch. Państw. w Kr.: Spis ludności Krakowa z 31 XII 1900 r. Dzielnica I tom 1 poz. 72–73, rkp. GLN 185 (Spis uczniów, którzy w Gimnazjum św. Anny egzaminy dojrzałości składali 1851–1931), GLN 189 (Matury Gimnazjum Św. Anny 1858–1860); Arch. UJ: rkp. S II 22 (Einrichtungsprotokoll d. Rectors Jagell. Univ. v. J. 1865), S II 96–98 (Katalogi uczniów UJ 1858–1865), S II 450 (Rodowody studentów 1859–1861), S II 634 (Wpisy studentów 1850–1918); Liber bapt. Par. S. Nicolai Eppi in Bochnia, A. 1839 s. 104; Liber copul. Par. S. Clementis in Wieliczka, t. VI s. 377.

Wiesław Bieńkowski

 

 
 

Powiązane zdjęcia

   
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.