INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu
 Emil Schinagel      Emil Schinagel, wizerunek na podstawie fotografii.
Biogram został opublikowany w 1994 r. w XXXV tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Schinagel (Szinagel) Emil (1899–1943), (czasem podawana mylnie data ur.: 1889), malarz, lekarz. Ur. 10 (lub 6) I w Drohojowie (pow. przemyski), był synem Józefa i Miny z Goldmanów.

S. ukończył III Gimnazjum im. Króla Jana Sobieskiego w Krakowie. W r. 1916 wstąpił do 4. pp Legionów (wg Łozy). W r. 1917 wcielony do armii austriackiej, służył do 1 XI 1918 w 45. pp w Przemyślu (w służbie medycznej, choć nie miał po temu jeszcze wykształcenia). Dn. 2 XI t.r. został ranny w walkach polsko-ukraińskich. Dn. 15 XI wstąpił do WP, w r. 1919 przydzielony został (nadal w służbie sanitarnej), do kompanii uzdrowieńców 20. pp w Bochni. W grudniu t.r. skierowany został do Krakowa na studia medyczne na Wydz. Lekarskim UJ, równocześnie służył (w r. 1920) w 20. pp w Krakowie («na izbie chorych»). W czerwcu 1920 otrzymał przydział do 50. pp, następnie służył w 1. Batalionie p. strzelców podhalańskich. Z wojska został zwolniony (w stopniu podchorążego sanitarnego) dn. 6 II 1921. Był odznaczony Medalem za Wojnę 1918–21. Kontynuował studia na UJ, uzupełniał je w Wiedniu; stopień doktora medycyny uzyskał 28 IV 1926. Równolegle uczył się malarstwa (przypuszczalnie jako wolny słuchacz) pod kierunkiem Teodora Axentowicza (od r. 1919) w krakowskiej ASP.

S. pracował jako lekarz w założonej przez siebie poradni dla dzieci nerwowych. Publikował prace z zakresu medycyny, z dziedziny psychologii i psychoanalizy w czasopismach: „Sztuka i Życie Współczesne”, „Wiadomości Literackie”. Opublikował też podręcznik Pielęgnowanie niemowląt. Przewodnik dla matek i pielęgniarek (Kr. 1935, wyd. 2 przerobił i dopisał siebie jako współautora – Jan Gołąb, Kr. 1945).

Równolegle ze swoją pracą zawodową lekarza S. uprawiał malarstwo. W r. 1928 był współzałożycielem (wraz z Emilem Krchą, Kasprem i Stanisławem Pochwalskimi) Zrzeszenia Artystów Plastyków «Zwornik». Należał też do Związku Zawodowego Polskich Artystów Plastyków (ZZPAP), a także do Zrzeszenia Żydowskich Artystów Malarzy i Rzeźbiarzy w Krakowie. W r. 1930 odbył podróż studyjną po Europie. W t.r. uczył się jeszcze malarstwa w ASP w Brukseli pod kierunkiem Van Haalena. W l. 1930/31 był w Paryżu i tam uczęszczał do Académie de la Grande Chaumière. S. malował obrazy o charakterze rodzajowym, przedstawiając w nich scenki uliczne, podwórka, sklepy (np. Podwórkowi muzykanci, Pensjonat, W dorożce, Sklep, Jatka, Powrót z zabawy), a także pejzaże z miast, w których przebywał: z Antwerpii (Domy z Antwerpii, W portowej uliczce, Kataryniarz antwerpski), Krakowa (Stary Kleparz, Plac Szczepański, Kościół Karmelitów, Ulica Garbarska), i pejzaże wiejskie z pobytu w Jazowsku (Dwór w Jazowsku, Młyn, Wesele w Jazowsku, Kościółek w Jazowsku, Wiejskie chałupy). Malował też studia portretowe: Kobieta i kwiaty, Portret prof. Hamela. Poza malarstwem sztalugowym interesowały go techniki graficzne, np. linoryt Macierzyństwo (własność B. Jag.), czy cykle drzeworytowe. Zrobił też projekt polichromii do synagogi w Krakowie.

S. wystawiał swe obrazy w r. 1927 na wystawie Niezależnych w Krakowie, w r. 1929 w Dziale Sztuki Powszechnej Wystawy Krajowej (PWK) w Poznaniu, jako artysta niestowarzyszony (Powrót z zabawy, Zima). W t.r. wziął udział w Wystawie autoportretów w lokalu ZZPAP w Krakowie. Wystawiał regularnie ze Zrzeszeniem «Zwornik» m.in.: w r. 1930 w Tow. Zachęty Sztuk Pięknych (TZSP) w Warszawie, w r. 1931 w Tow. Przyjaciół Sztuk Pięknych (TPSP) w Krakowie (kwiecień) i w TPSP w Poznaniu (grudzień), w r. 1932 w TPSP w Krakowie i w TZSP w Warszawie, w r. 1933 w Poznaniu w Salonie Sztuki Współczesnej, w TPSP w Krakowie i w Zakopanem, w sali Związku Artystów, w r. 1935 w ZSP w Warszawie i w Instytucie Propagandy Sztuki (IPS) w Warszawie, w r. 1936 w Poznaniu w Salonie 35, w r. 1938 w IPS w Warszawie i ZZPAP we Lwowie. Wielokrotnie pokazywał swe prace w różnych wystawach IPS w Warszawie (i powtórzone w Łodzi): w r. 1932 (wystawa Nowej Generacji, powtórzona w Łodzi), 1932/33 (Salon Zimowy), 1934 (IV Salon Zimowy), 1935 (V Salon Zimowy), 1936 (Salon Plastyków ZZPAP), 1937/38 (IX Salon Malarski), 1938 (X Salon Malarstwo–Rzeźba–Grafika), 1939 (Wystawa ZZPAP); w r. 1934 odbyła się w IPS indywidualna wystawa prac S-a. Ponadto brał udział w różnych wystawach, np: w r. 1932 w wystawie ugrupowania «Nowa Generacja» we Lwowie, w wystawie ZZPAP w Krakowie, w wystawie członków Zrzeszenia Artystów Malarzy Żydowskich w Katowicach, w r. 1933 wraz z Sekcją Plastyków Krakowskiego Związku Legionistów w Wystawie Legionistów Plastyków w Warszawie, w r. 1937 w wystawie «Przed zimą», urządzonej przez Śląskie Tow. Wystaw i Propagandy Gospodarczej w Katowicach, w maju 1939 w wystawie obrazów, rzeźb i grafiki ofiarowanych przez artystów na Fundusz Obrony Narodowej (FON) w Domu Plastyków w Krakowie. W r. 1930 odbyła się w Antwerpii indywidualna wystawa prac S-a, a w r. 1934 w IPS w Warszawie, na której S. pokazał 18 akwarel i gwaszy. Miał też wystawy w Paryżu, Göteborgu, Malmö, Stockholmie, Belgradzie (wiadomość wg Łozy).

S. był neoimpresjonistą o zdecydowanym upodobaniu do koloryzmu. Operował szeroką, barwną plamą i mocnym uderzeniem pędzla. W jego pracach widoczne są elementy ekspresjonizmu, tak w traktowaniu koloru, jak i pewnego rodzaju deformacji kształtów. S. publikował artykuły na tematy plastyczne w „Głosie Plastyków” (Wyspiański a Gauguin, 1932 nr 8/9 s. 114–17, Z Kazimierzem Miterą w Paryżu, 1937 nr 7–12 s. 74) i piśmie „Sztuka i Życie Współczesne” (Krytykom w odpowiedzi, 1934 nr 1 s. 7–9). W Krakowie mieszkał przy ul. św. Teresy 8, później przy ul. św. Filipa 6. Jego losy, po wybuchu drugiej wojny światowej, nie są znane. Dotarł (uciekając przed Niemcami) do Lwowa, tam został zamordowany w r. 1943 (data dzienna nieznana).

S. był ożeniony (od r. 1922) z Anną Schinagel.

Dzieła S-a znajdują się w Muz. Narodowym w Warszawie (Sklep, Na ławce w parku), Muz. Narodowym w Krakowie (Kataryniarz antwerpski 1930, Widok Kalwarii 1930, Kościół Karmelitów na Piasku 1932 – olejne i Szkic portretowy pani w czerwonym kapeluszu, akwarela), w Muz. ŻIH w Warszawie (Pensjonat, W dorożce – olejne), w Muz. Archeologicznym w Warszawie (Podwórkowi muzykanci, olej., 1920).

Po wojnie prace S-a były pokazywane m.in. na Wystawie Pośmiertnej Polskich Artystów Plastyków zamordowanych przez Niemców, w Związku Artystów Plastyków (ZAP) w Krakowie w r. 1945, na Wystawie dzieł żydowskich artystów-plastyków, męczenników niemieckiej okupacji w lokalu ŻIH w Warszawie w r. 1948, a także na wystawie «Żydzi Polscy» w r. 1989 w Muz. Narodowym w Krakowie.

 

Autoportret (pokazany na wystawie autoportretów w Krakowie, 1929; – Łoza, Czy wiesz, kto to jest?; Olszewicz, Lista strat kultury pol.; Thieme–Becker, Lexikon d. Künstler (M. Wallis-Walfisz, pod: Schinnagel); Vollmer, Künstler Lexikon (J. Sandel); Katalog wystawy «Ekspresjonizm w sztuce polskiej», Oprac. P. Łukaszewicz, J. Malinowski, Muz. Narodowe we Wrocławiu, Wr. 1980; Muz. Narodowe w Krakowie. Żydzi polscy, czerwiec 1989 [katalog]; Wystawa dzieł żydowskich artystów-plastyków, męczenników niemieckiej okupacji 1939–1945, Żydowskie Tow. Krzewienia Sztuk Pięknych, Żydowski Instytut Historyczny, kwiecień–maj 1948; Wystawa pośmiertna Polskich Artystów Plastyków zamordowanych przez Niemców 15–28 kwiecień 1945, ZAP w Krakowie; – Dobrowolski, Nowoczesne malarstwo pol., III; Księga Pamiątkowa III Gimnazjum, obecnie II Liceum im. króla Jana Sobieskiego w Krakowie 1883–1958, Kr. 1958; Pollakówna J., Malarstwo polskie między wojnami, W. 1982; Pol. życie artyst. w l. 1918–39; – Biuletyn Związku Polskich Artystów Plastyków, nr specjalny w 25-tą rocznicę zwycięstwa nad faszyzmem, Pod. red. A. Vetulaniego [W. 1970]; Materiały do dziejów Instytutu Propagandy Sztuki (IPS), Oprac. J. Sosnowska, W. 1992; Rocznik lekarski RP na r. 1933/34, W. 1933 s. 291; – Arch. UJ: sygn. WL II 339–347, WL II 516, S II 522 (księga promocji doktorskich); IS PAN: Mater. do Słown. Artystów Pol.; – Informacje Piotra Staweckiego na podstawie akt personalnych w CAW.

Róża Biernacka

 

 

 
 

Chmura tagów

TAGI

Za pomocą tagów oznaczamy powiązania tematyczne postaci. Pozwalają one eksplorować serwis wg wybranych przez redakcję najważniejszych tematów dla danej postaci.

 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 
 
 

Postaci z tego okresu

 

w biogramy.pl

 

Hipolit Jan Gliwic

1878-03-23 - 1943-04-10
dyplomata
 

Edward Wittig

1879-09-22 - 1941-03-03
rzeźbiarz
 

Zdzisław Tobiasz

1926-05-13 - 2022-10-17
aktor teatralny
 
więcej  

Postaci z tego okresu

 

w ipsb

 
 

Maria Suszyńska

1906-11-25 - 1981-09-23
publicystka
 
więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.