INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu

Feliks Szostakowski  

 
 
ok. 1808 - 1883-06-22
Biogram został opublikowany w XLVIII tomie Polskiego Słownika Biograficznego w latach 2012-2013.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Szostakowski Feliks (ok. 1808–1883), adwokat, marszałek szlachty powiatu taraszczańskiego.

Był synem Ignacego, dziedzica części wsi Berezianka (pow. taraszczański). Miał młodszych braci, Seweryna i Franciszka Salezego, oraz siostrę, zamężną za Albinem Weckerem.

S. uczył się w Gimnazjum Wołyńskim w Krzemieńcu; mieszkał wtedy u stryja, Tadeusza Szostakowskiego (zob.). Prawdopodobnie w r. 1815, po usunięciu stryja z Gimnazjum, został przeniesiony do szkoły pijarów w Międzyrzeczu Koreckim. Po jej ukończeniu przygotowywał się do zawodu adwokata jako praktykant, m.in. w kancelarii Wincentego Szczuki w Kijowie; w l. trzydziestych pracował tamże przy Sądzie Głównym. Po zniesieniu Statutu Lit. w r. 1840, a w konsekwencji skasowaniu polskiej adwokatury, przeniósł się do Petersburga, gdzie został urzędnikiem w Min. Finansów. Udzielał pomocy prawnej Polakom, m.in. przyczynił się do uchylenia konfiskaty części majątku Gotarda Sobańskiego; za honorarium od Sobańskich (100 tys. rb.) kupił w r. 1842 od Franciszka Szydłowskiego dwie wsie w pow. taraszczańskim: Rososzki i Buhajówkę. Wkrótce potem osiedlił się w Buhajówce; założył tam cukrownię, a w celu powiększenia ogrodu i parku wysiedlił chłopów, przenosząc ich na inny teren swego majątku. Był amatorem polowań (utrzymywał liczną psiarnię) i zamiłowanym hodowcą koni.

Od początku l. pięćdziesiątych był S. czynny w życiu polityczno-społecznym szlachty gub. kijowskiej. W r. 1851, na rozkaz kijowskiego gen.-gubernatora D. Bibikowa, został aresztowany i wywieziony do Wołogdy; wg Tadeusza Bobrowskiego była to zemsta za wysłanie przez S-ego listu bezpośrednio do cara Mikołaja I w sprawie wyboru marszałka gub. kijowskiej. W wyniku interwencji żony w Petersburgu został zwolniony po pięciu miesiącach i wrócił do Buhajówki. Wraz z żoną wychowywał osierocone dzieci, m.in. siostrzeńca, Aleksandra Weckera, oraz syna swych krewnych, Makarego Drohomireckiego. W r. 1857 wybrano go na marszałka szlachty pow. taraszczańskiego. W maju 1858, obok Piotra Lipkowskiego, został przedstawicielem powiatu do Komitetu Włościańskiego gub. kijowskiej; należał w nim do zwolenników oczynszowania chłopów. Po zakończeniu obrad Komitetu został obrany w kwietniu 1859, razem z Bobrowskim, przedstawicielem gub. kijowskiej do Komisji Trzech Guberni; w jej pracach uczestniczył do lipca t.r. W lutym 1860, reprezentując z Karolem Mikuliczem i Feliksem Sobańskim gub. kijowską, udał się do Petersburga, by wziąć udział w dalszych pracach nad reformą uwłaszczeniową. T.r. został ponownie wybrany na marszałka szlachty pow. taraszczańskiego. Razem z innymi ziemianami z Kijowszczyzny próbował bezskutecznie na początku r. 1861 utworzyć Tow. Rolnicze i Kredytowe Ziemskie, na wzór Tow. Rolniczego w Warszawie.

S. był zdecydowanym przeciwnikiem powstania styczniowego; wbrew jego woli wzięli w nim udział jego wychowankowie, Wecker oraz Drohomirecki. Władze rosyjskie, podejrzewając jednak S-ego o sprzyjanie powstaniu, pozbawiły go w r. 1863 urzędu marszałka taraszczańskiego. W r. 1864 musiał zwrócić ziemię wysiedlonym przez siebie chłopom. Po ataku apopleksji w 2. poł. l. sześćdziesiątych wycofał się z życia publicznego; Buhajówkę z cukrownią oddał w dzierżawę, a sam zajmował się tylko stadniną. Od l. siedemdziesiątych przenosił się w okresie zimowym do Warszawy. Współfinansował ukazujące się od r. 1876 „Źródła Dziejowe”, wydawane przez Adolfa Pawińskiego i Aleksandra Jabłonowskiego; uczestniczył w działalności filantropijnej, m.in. w r. 1881 przekazał pieniądze dla ofiar pogromu żydowskiego w Warszawie. Jego osobistym lekarzem był od r. 1880 Władysław Matlakowski. Chory na gruźlicę kości, S. zmarł 22 VI 1883 w Marienbadzie (wg Matlakowskiego w Berlinie).

S. ożenił się, prawdopodobnie w czasie pobytu w Petersburgu, z Katarzyną Rusco (zm. po 1888), Włoszką; małżeństwo było bezdzietne.

Postać S-ego utrwalił Matlakowski we „Wspomnieniach z życia przeszłego i teraźniejszego (1850–1895)” (Wr. 1991).

 

PSB (Drohomirecki Makary); Słown. adwokatów; Słown. Geogr. (Buhajówka, Rososzki, Taraszcza); – Beauvois D., Walka o ziemię. Szlachta polska na Ukrainie prawobrzeżnej pomiędzy caratem a ludem ukraińskim 1863–1914, Sejny 1996; Gawroński F., Rok 1863 na Rusi, Lw. 1903 II (ryc. S-ego); Przyrembel Z., Fragmenty z dziejów cukrownictwa na Rusi (1825–1850), W. 1937; Samborska-Kukuć D., Kartka z dziejów Krzemieńca, „Prace Polon.” T. 62: 2007; Szpoper D., Pomiędzy caratem a snem o Rzeczypospolitej. Myśl polityczna i działalność konserwatystów polskich w guberniach zachodnich Cesarstwa Rosyjskiego w latach 1855–1862, Gd. 2003; Tabiś J., Polacy na uniwersytecie kijowskim 1834–1863, Kr. 1974; – Bobrowski T., Pamiętnik mojego życia, Oprac. S. Kieniewicz, W. 1979 I–II; Kotiużyński Z., Pamiętniki 1826–1904, Kr. 1911; Pochilevič Ł., Skazanija o naselennych mestnostiach kijevskoj gubernii, Bila Cerkva 2005; Rolle M., In illo tempore… Szkice historyczno-literackie, Lw. 1914 s. 115, 118–19; Spisok dvorjan kievskoj gubernii, Kiev 1906; Starorypiński Z., Borowski K., Między Kamieńcem i Archangielskiem, Oprac. S. Kieniewicz, W. 1986; – „Kur. Warsz.” 1883 nr 162 (nekrolog); „Wiadomości” [Londyn] 1954 nr 23 (Matlakowski W., „Marszałek Szostakowski”), nr 29 (tenże, „Marszałek Szostakowski a powstanie w roku 1863”).

Anna Barbara Obrębska i Elżbieta Orman

 
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.