INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu

Jan Piontek  

 
 
1881-06-17 - 1946-03-06
Biogram został opublikowany w 1981 r. w XXVI tomie Polskiego Słownika Biograficznego
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Piontek Jan, w zakonie Cyryl (1881–1946), franciszkanin-reformat, kanonista, działacz polonijny w Stanach Zjednoczonych. Ur. 17 VI w miejscowości Rozmierka na Śląsku Opolskim w rodzinie chłopskiej, był synem Jana i Marianny z Hermaszów. Uczył się w miejscowej szkole oraz pod kierunkiem proboszcza. Dn. 19 III 1899 wstąpił do zakonu braci mniejszych – franciszkanów (Ordo Fratrum Minorum – O. F. M.) na Górze św. Anny. Jeszcze w t. r. udał się do Stanów Zjednoczonych Ameryki Północnej, zgłosił się do Polskiego Komisariatu O. F. M., którego dom główny znajdował się w miejscowości Pułaski w stanie Wisconsin. Po kilku miesiącach rozpoczął naukę w zakresie szkoły średniej w kolegium niemieckich franciszkanów w Teutopolis w stanie Illinois. W czerwcu 1902 r. powrócił do Pułaski, aby w nowo otwartej polskiej szkole średniej ukończyć ostatnią klasę. Dn. 24 VII 1903 rozpoczął tamże nowicjat, a następnie prywatnie przerabiał filozofię (1904–6). Studia teologiczne w l. 1906–9 odbywał w galicyjskiej prowincji O. F. M. we Lwowie, gdzie 25 IV 1909 otrzymał święcenia kapłańskie. Miesiące wakacyjne t. r. wykorzystał na odbycie kursu literatury polskiej na UJ w Krakowie. We wrześniu 1909 ponownie wyjechał do Stanów Zjednoczonych i objął obowiązki wicerektora oraz nauczyciela języka greckiego, hebrajskiego, łacińskiego, niemieckiego i polskiego w szkole średniej w Pułaski. Wkrótce potem został tamże wykładowcą nowo założonego studium filozofii (1911–13) oraz magistrem braci i kleryków. Równocześnie był proboszczem parafii Św. Kazimierza w Krakowie w Stanie Wisconsin (1909–14). Gdy zaś w r. 1912 otwarto w Pułaski seminarium wyższe przeniesione potem do Green Bay, P-a mianowano profesorem dogmatyki i prawa kanonicznego. Z obowiązkami wykładowcy, które wykonywał do r. 1928, łączył funkcje proboszcza (1914–23) i gwardiana klasztoru w Green Bay (1914–21, 1925–8), radnego Komisariatu (1914–28) oraz misjonarza ludowego. W r. 1923 P. rozpoczął studia specjalistyczne z zakresu prawa kanonicznego na uniwersytecie katolickim w Waszyngtonie. Ukończył je w r. 1925 ze stopniem doktora prawa kanonicznego, a w r. 1926 uzyskał licencjat teologii. Jego rozprawa doktorska De indulto exclaustrationis necnon saecularizationis (Green Bay, Wis. 1925) weszła do klasycznej kanonistyki i zdobyła autorowi międzynarodowe uznanie. W l. 1928–33 P. był proboszczem parafii Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny w Iron River w stanie Michigan, a od r. 1933–4 pełnił analogiczne obowiązki w parafii św. Stanisława w Hofa Park w stanie Wisconsin.

Jesienią 1934 P. wyjechał do Rzymu, gdzie w Papieskim Ateneum Antonianum objął zrazu obowiązki bibliotekarza, a w r. akad. 1935/6 rozpoczął wykłady z teologii moralnej i prowadził je przez dwa lata. Dn. 13 XII 1937 F. Antonelli, rektor uczelni, nadał mu za długoletnią działalność dydaktyczną tytuł lektora jubilata zakonu. Na gruncie rzymskim dał się też poznać jako gorliwy rzecznik zbliżenia i ścisłej współpracy na forum zakonu narodów słowiańskich, m. in. współuczestniczył w zorganizowaniu II Kongresu Profesorów Franciszkańskich Ziem Słowiańskich, który odbył się w Krakowie w dniach 26–29 VIII 1937.

Po wizytacji generalnej Komisariatu amerykańskiego O. F. M. przez Beniamina Ryzińskiego, prokuratora generalnego zakonu, P. został mianowany w dn. 3 VII 1937 komisarzem prowincjalnym. Wtedy główny nacisk położył na to, by Komisariat podnieść do godności prowincji zakonnej, co faktycznie osiągnął 15 IV 1939. P. wszedł do zarządu nowo erygowanej prowincji jako kustosz, czyli zastępca prowincjała, i pozostawał na tym urzędzie przez 3 lata. Równocześnie uczył w seminarium swojej prowincji dogmatyki, historii Kościoła i prawa kanonicznego. Z jego inicjatywy prowincje i komisariaty O. F. M. w Stanach Zjednoczonych utworzyły w r. 1938 fundusz dla krytycznego wydania pism Jana Dunsa Szkota. Ponadto w r. 1920 P. pełnił obowiązki sekretarza pierwszego synodu diecezji w Green Bay i był redaktorem statutów tego synodu wydanych pt. „Constitutiones Dioeceseos Sinus Viridis” (Green Bay 1920). W t. r. mianowany notariuszem sądu tejże diecezji do spraw małżeńskich, pełnił ten urząd do końca życia, z przerwą w l. 1934–9. W l. 1942–5 był kapelanem zakładu dla starców w Manitowoc (stan Wisconsin). Był też stałym doradcą prawnym wielu zakonów żeńskich, zwłaszcza pochodzenia polskiego. M. in. opracował konstytucje dla sióstr franciszkanek-bernardynek w Stanach Zjednoczonych („Constitutiones sororum Franciscalium de Reading, Pensylwania auctae et correctae ad obtinendum decretum laudis” (Green Bay 1932).

Pochłonięty prawie całkowicie administracją, niewiele publikował. Z zakresu swej specjalności wydrukował m. in. w „Ius Pontificum”: De acephalis in iure canonico (1933–5) oraz De paterna ratione procedendi in remotione parochorum (1935). Z ostatnich lat życia pozostawił też przyczynki do historii O. F. M w Stanach Zjednoczonych, zwłaszcza polonijnej prowincji Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Pułaski oraz do dziejów diecezji w Green Bay. Ponadto ogłosił w języku polskim 38 kazań w czasopiśmie „Kazalnica” (1941–6) i 7 w zbiorowym dziele „Kazania okolicznościowe” (Pittsburgh, Pensylwania 1946). Zmarł 6 III 1946 w Szpitalu Św. Wincentego w Green Bay. Pochowany został na cmentarzu domu centralnego w Pułaski.

 

Bolek, Who’s Who in Polish America; – [Budzik G., Klukowski K.], Necrology of the Assumption of the B.V.M. Province Order of Friars Minor, Pulaski, Wisconsin [1956]; Grajewski M., Literary Activity of the late Very Reverend Cyryl Piontek O.F.M., „The Chronicle of the Assumption of the B.V.M. Province”, (Pulaski, Wisconsin) 1946 nr 3–4; Haiman M., Nauka polska w Stanach Zjednoczonych Ameryki Północnej, „Nauka Pol.” T. 21: 1936 s. 214; Masiak F., Krótka historia Prowincji Wniebowzięcia Najśw. Maryi Panny Zakonu Braci Mniejszych…, Pulaski 1962 s. 31, 35–7, 41–3; Pontificium Atheneum Antonianum ab origine ad praesens, Roma 1970; Suda K., In memoriam: Fr. Cyryl Piontek, „The Chronicle of the Assumption of the B.V.M. Province”, (Pulaski, Wisconsin) 1946 nr 3–4 (fot.); Torosiewicz S., Współcześni pisarze polscy w Ameryce, Wyd. N.L. Cieszyński, „Roczniki Katol.” (P.) T. 12: 1934 s. 79; – „Mies. Franciszkański” (Pulaski, Wisconsin) 1933/4 s. 414–17, 1945/6 s. 318–19; – Informacje ks. H. Podleśki z Wrocławia.

Anzelm J. Szteinke

 

 
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 
 
 

Postaci z tego okresu

 

w biogramy.pl

 

Maria Rodziewiczówna

1864-02-02 - 1944-11-06
pisarka
 

Mieczysław Kalenik

1933-01-01 - 2017-06-16
aktor filmowy
 

Zdzisław Grocholski

1881-01-26 - 1968-11-10
działacz społeczny
 
więcej  

Postaci z tego okresu

 

w ipsb

 

Jerzy Ręczyński

1805-04-23 - 1899-02-24
powstaniec
 

Piotr Kosiba

1855-06-29 - 1939-01-04
kwestarz klasztoru
 

Rajmund Jaworowski

1885-08-31 - 1941-04-24
działacz PPS
 
więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.