INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu
 Jan Stefan Raszek (pierwotnie Rosenbusch)     

Jan Stefan Raszek (pierwotnie Rosenbusch)  

 
 
Biogram został opublikowany w 1987 r. w XXX tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Raszek (pierwotnie Rosenbusch) Jan Stefan, pseud. Jar (1904–1969), profesor pediatrii Akademii Medycznej w Gdańsku. Ur. 19 XI we Lwowie w rodzinie katolickiej, był synem Adolfa Edmunda Rosenbuscha i Emilii z Raszków.

R. ukończył gimnazjum im. H. Sienkiewicza we Lwowie i Wydział Lekarski Uniw. Lwow., gdzie uzyskał 13 XII 1930 dyplom doktora wszech nauk lekarskich. Następnie pracował tamże w Szpitalu Powszechnym i jednocześnie jako zastępca asystenta w Zakładzie Patologii Ogólnej i Doświadczalnej. Specjalizację z pediatrii rozpoczął w r. 1932 w Klinice Chorób Dzieci Uniw. Lwow. pod kierownictwem Franciszka Groera i jednocześnie pracował jako ordynator w Zakładzie dla Niemowląt im. Dzieciątka Jezus.

Po powrocie z kampanii wrześniowej 1939 był w l. 1940–2 pracownikiem naukowym w Instytucie Ochrony Matki i Dziecka we Lwowie. Po zajęciu Lwowa przez Niemców opuścił go, przez pewien czas praktykował w pow. krośnieńskim, a następnie został lekarzem (pod pseud. Jar) batalionu Armii Krajowej (AK) – wg wspomnienia pośmiertnego – «na terenie Małopolski» (K. Ereciński). Przeniósł się później do Warszawy. Uczestniczył w powstaniu warszawskim 1944 r. jako podporucznik lekarz ugrupowania «Baszty» AK. Po upadku powstania osadzony został w obozie jeńców w rejonie Lubeki. Po wyzwoleniu był lekarzem w obozach jeńców wojennych różnej narodowości w rejonie Hamburga. Na zlecenie Brytyjskiego Czerwonego Krzyża i władz sanitarnych armii sojuszniczych zorganizował szpital dla dzieci polskich wysiedleńców w Lubece.

W r. 1946 R. wrócił do kraju i został kierownikiem sanatorium przeciwgruźliczego w Kamiennej Górze na Dolnym Śląsku. Następnie pracował w Jeleniej Górze jako pediatra w Polskim Czerwonym Krzyżu, Ubezpieczalni Społecznej, Higienie Szkolnej i w Domu Małych Dzieci. W r. 1949 objął stanowisko ordynatora Szpitala Wojewódzkiego we Wrocławiu, w którym zorganizował oddział dziecięcy, potem został dyrektorem Centralnej Wojewódzkiej Przychodni Matki i Dziecka. Po r. 1949 zmienił nazwisko na Raszek. W 1953 r. F. Groer, dyrektor Instytutu Matki i Dziecka w Warszawie, powołał R-a na stanowisko kierownika Kliniki Chorób Wewnętrznych dzieci tegoż instytutu. Dn. 22 X 1954 został docentem na podstawie rozprawy pt. Hematologia odczynu tuberkulinowego z punktu widzenia alergometrii („Pediatria Pol.” 1954), a w r. 1959 został profesorem nadzwycz. Jednocześnie był specjalistą w zakresie pediatrii w woj. rzeszowskim, potem warszawskim oraz wykładowcą pediatrii na oddziale higieniczno-sanitarnym i kursach organizowanych przez Studium Doskonalenia Lekarzy. W r. 1963 został kierownikiem II Katedry i Kliniki Chorób Dzieci Akademii Medycznej Gdańskiej. Jednocześnie był ordynatorem Szpitala Wojewódzkiego w Gdańsku i konsultantem naukowym Zespołu Sanatoriów dla Dzieci w Rymanowie.

R. ogłosił 49 prac dotyczących głównie zaburzeń wchłaniania przewodu pokarmowego, chorób krwi, nerek i układu nerwowego oraz balneologii. Szczególnie interesował się etiopatogenezą i leczeniem białaczek. Pod kierunkiem R-a cały zespół kliniczny brał udział w pracach nad epidemiologią, klasyfikacją i różnicowaniem poszczególnych postaci białaczki. R. jako jeden z pierwszych w Polsce wykonywał przeszczepienie szpiku. Zajmował się zespołem nerczycowym i podjął próby leczenia go lipokaikiem. Zajmował się też stanami drgawkowymi i ich związkiem przyczynowym ze schorzeniami ośrodkowego układu nerwowego. W ośrodku naukowym w Rymanowie zajmował się balneoklimatologią i rehabilitacją ozdrowieńców po różnych chorobach.

R. redagował „Postępy Pediatrii”, był członkiem Komitetu Redakcyjnego „Pediatrii Polskiej”, okresowo przewodniczącym Oddziału Gdańskiego Polskiego Tow. Pediatrycznego. Należał do wielu towarzystw naukowych, uczestniczył w zjazdach, konferencjach i sympozjach w kraju i za granicą. Zmarł 13 II 1969 w Gdańsku. Został pochowany w Warszawie na cmentarzu Powązkowskim, kwatera 111 rząd 6 grób 24, w grobie z rodzicami. Był odznaczony m. in. Złotym Krzyżem Zasługi.

R. pozostawił syna.

 

Rocznik Lekarski RP, W. 1933, 1936, 1938, 1949; Polski almanach medyczny na r. 1956, Oprac. Z. Woźniewski, W. 1957; Spis fachowych pracowników służby zdrowia, W. 1961; – Ereciński K., Prof. dr med. Jan Raszek, „Pediatria Pol.” T. 44: 1969 nr 9 s. 1069–71 (fot); – Nekrologi z r. 1969: „Dzien. Bałtycki” nr 40, 41, „Służba Zdrowia” nr 8, „Życie Warszawy” nr 40, 43; – Gł. B. Lek.: Zbiory specjalne, ankieta do Polskiego almanachu medycznego Z. Woźniewskiego; – Mater. Red. PSB: Wyciąg z metryk rzymskokatol. paraf. p. wezw. św. Marii Magdaleny we Lw. z r. 1911.

Teresa Ostrowska

 

 
 

Chmura tagów

 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.