INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu

Karol Ernest Schlösser  

 
 
1832-07-05 - 1881-01-29
Biogram został opublikowany w 1994 r. w XXXV tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 
Schlösser Karol Ernest (1832–1881), przemysłowiec. Ur. 5 VII w Ozorkowie, był synem Fryderyka (zob.) i Henrietty z Wernerów, młodszym bratem Henryka (zob.).
 
Po ukończeniu w r. 1848 szkoły realnej w kraju, S. wysłany został przez owdowiałą wówczas matkę do Eupen w Nadrenii, gdzie praktykował w zakładach włókienniczych, ucząc się także prowadzenia operacji handlowych. W l. 1851–2 pomagał w instalowaniu angielskiego parku maszynowego w nowo wznoszonej przędzalni brata Henryka w Ozorkowie. Równocześnie w wyniku działów rodzinnych objął kierownictwo przędzalnią po ojcu, która po śmierci matki w r. 1865 przeszła też na wyłączną własność S-a. W nazwie firmy zachował jednak imię ojca, co sprzyjało utrzymaniu szerokiego kręgu odbiorców znanej z dobrej jakości przędzy schlösserowskiej zarówno w Król. Pol., jak i Rosji. Wzorem brata przeprowadził też w l. 1853–6 gruntowną modernizację swego zakładu połączoną z jego rozbudową, w czym wydatnie pomógł mu starszy kuzyn, Karol Scheibler sen. (zob.), będący faktycznie do r. 1855 dyrektorem technicznym obu przędzalni ozorkowskich. W celu lepszego poznania nowoczesnej techniki przędzalniczej S. w l. 1853–8 kilkakrotnie odbywał dłuższe staże w renomowanych zakładach Anglii i Francji. Jego przędzalnia miała od 16 940 do 20 tys. wrzecion, które poruszane były maszynami parowymi o mocy od 80 do 100 KM, a wartość produkcji dochodziła do 390 tys. rb, przy zatrudnieniu do 300 robotników. Przędza S-a była wielokrotnie wysoko nagradzana na wystawach przemysłowych: w r. 1857 w Warszawie, w r. 1861 w Londynie, w r. 1867 w Paryżu i w r. 1870 w Petersburgu. Organizacja jej produkcji i zbytu pozostawała pod wspólnym zarządem z przędzalnią brata, Henryka.
 
S. wzorował się na bracie w swej działalności. Podobnie jak on był właścicielem kilku majątków ziemskich, w tym wielkich dóbr Opatówek z 5 wsiami w pow. kaliskim, w których uregulował stosunki włościańskie i zaprowadził wzorowe gospodarstwa rolne i hodowlane, wykorzystując poradnictwo swego kuzyna Józefa Wernera, właściciela sąsiednich wielkich majątków ziemskich. S. zajmował się także dobroczynnością. Jako długoletni radny Ozorkowa łożył hojnie na utrzymanie szpitala i walkę z epidemiami oraz na potrzeby szkoły i kościoła ewangelicko-augsburskiego. Licznym w Ozorkowie biednym sukiennikom udzielał niskooprocentowanego kredytu na zakup wełny i wywóz sukna do Rosji; w okresach recesji kredyt ten rozkładał im na raty bezprocentowe. Razem z bratem zorganizował dla pracowników i ich rodzin kasę chorych, bezpłatną opiekę i pomoc medyczną oraz udzielał zwalnianym w latach kryzysów robotnikom bezzwrotnych zapomóg i darmowych obiadów. Zmarł 29 I 1881 w swoim majątku w Opatówku, pochowany został na cmentarzu Ewangelickim w Ozorkowie.
 
S. żonaty był z Natalią z Bucholtzów, córką Adolfa, fabrykanta włókienniczego, z którą miał siedmioro dzieci: Fryderyka Kazimierza, akcjonariusza i urzędnika Tow. Schlösserowskiej Przędzalni, Annę Zofię, zamężną za Władysławem Janaszem, głównym księgowym firmy, Matyldę Natalię, Karola Adolfa, akcjonariusza i urzędnika Tow. Schlösserowskiej Przędzalni, Henryka Wilhelma, Wandę Józefinę i Ernesta Ottona.
 
 
 
Słown. Geogr. (Opatówek); – Heike O., Aufbau und Entwicklung der Lodzer Textilindustrie. Eine Arbeit deutscher Einwanderer in Polen für Europa, Möchengladbach 1971; Łódź. Dzieje miasta, T. 1: do 1918 r., Wyd. 2 W. –Ł. 1988; Łukasiewicz J., Przewrót techniczny w przemyśle Królestwa Polskiego w latach 1852–1886, W. 1963; Missalowa G., Studia nad powstaniem łódzkiego okręgu przemysłowego 1815–1870, Ł. 1975 III; Opis wystawy wyrobów rękodzielniczych i płodów rolniczych odbytej w Warszawie 1857 r., W. 1860 s. 64, 324; Puś W., Pytlas S., Dzieje Łódzkich Zakładów Przemysłu Bawełnianego im. Obrońców Pokoju „Uniontex” w Łodzi (d. Zjednoczonych Zakładów K. Scheiblera i L. Grohmana) w latach 1827–1977, W.–Ł. 1979; Pytlas S., Łódzka burżuazja przemysłowa w latach 1864–1914, Ł. 1994 s. 120, 130, 329 i 349; Rosiak S., Powstanie przemysłu włókienniczego w Ozorkowie, „Roczn. Łódz.” T. 7: 1963 s. 68; – Sprawozdanie Zarządu Schlösserowskiej Przędzalni Bawełny i Tkalni w m. Ozorkowie za 1900, Ł. 1901; Wierzbicki A., Wspomnienia i dokumenty (1877–1920), W. 1957 s. 176; Źródła do historii przemysłu włókienniczego okręgu łódzkiego w XIX w., Oprac. M. Bandurka, M. Kołodziejczak, J. Trela, W. 1966; – „Gaz. Handl.” 1881 nr 24 s. 3, nr 25 s. 3, nr 28 s. 3; „Kłosy” 1885 nr 1028 s. 173 (portret), 174; – AGAD: KRSW 19468 k. 72–77; AP w Ł.: Tow. Schlösserowskiej Przędzalni – wstęp do inwentarza; AP w W.; Hipoteka W. nr 2280; Sąd Rejonowy w Zgierzu: Wydział V Ksiąg Wieczystych, nr hip. 72, 98, 345.
 
                                                                                                                                                                                                                                      Zbigniew Pustuła
 
 
 
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 

Postaci powiązane

   
 

Postaci z tego okresu

 

w biogramy.pl

 

Stanisław Mateusz Wyspiański

1869-01-15 - 1907-11-28
poeta
 

Aleksander Gierymski

1850-01-30 - 1901-03-08
malarz
 

Mariusz Zaruski

1867-01-18 - 1941-04-08
generał brygady WP
 
więcej  

Postaci z tego okresu

 

w ipsb

 

Jakub Madej

1868-06-06 - 1964-03-02
działacz ruchu ludowego
 

Juliusz Falkowski

1815 - 1892-10-01
emigrant
 
więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.