INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu
 Ludomir Benedyktowicz      Frag. "Portretu malarza Ludomira Benedyktowicza" Leona Wyczółkowskiego z 1909 r.

Ludomir Benedyktowicz  

 
 
1844-08-05 - 1926-12-01
Biogram został opublikowany w 1935 r. w I tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Benedyktowicz Ludomir Ludwik Dominik, (1844–1926), artysta malarz. Syn Piotra i Marji z Ruszczewskich, ur. 5 VIII we wsi Świniary, par. Mąkobody na Podlasiu. Szkoły średnie odbył w Warszawie. W r. 1861 poświęcił się studjom leśniczym w Broku, instytucie, prowadzonym przez Wojciecha Jastrzębowskiego, b. prof. Marymontu. 22 I 1863 wstąpił B. wraz z 79 wychowankami w szeregi powstańcze do oddziału Zameczka (gen. Cichorskiego) i brał udział w kilku utarczkach. Dostawszy się pod dowództwo Wilkoszewskiego (Wirioma), wysłany na rekonesans do Ostrowa Łomżyńskiego i Udryńca, w walce z sotnią kozaków został ciężko ranny w obie ręce. W szpitalu musiał się poddać operacji bez usypiania. Stracił pięść ręki prawej i przedramię lewej. Przerwanych studjów leśniczych nie kończył, ale poświęcił się upragnionemu zdawna malarstwu, umożliwiając sobie pracę przyrządem przez siebie wymyślonym, rodzajem obrączki metalowej, zakładanej na kostkę ręki, do której przymocowany był pędzel czy ołówek. Mimo kalectwa przez całe życie zachował pogodę ducha, humor i animusz. Naukę malarstwa pobierał w Warszawie u W. Gersona, a potem w Szkole rysunkowej. Od r. 1868 przez lat 4 studjował w Monachjum w Akademji Sztuk Pięknych pod prof. Strehuberem, Anschützem, Wagnerem i Seitzem. Powróciwszy do kraju, przebył jeszcze rok na studjach w szkole kompozytorskiej Matejki. W r. 1874, przypuszczając, że lata i wieść ustalona o jego śmierci w potyczce zabezpieczały go dostatecznie przed czujnością władz rosyjskich, udał się do Broku. Jednak, gdy wieśniacy, poznawszy go, w kościele poczęli się wokoło niego tłoczyć, zaniepokojone władze zaaresztowały go i pod zarzutem agitacji osadziły w cytadeli, skąd po 6 miesiącach z braku dowodów został wypuszczony. Powróciwszy do Krakowa, otworzył pracownię i ożenił się w r. 1876 z Marją Skalską (zm. 1900). W mieście tem przeżył długie lata walk, trudów a nawet i niedostatku w zacisznej i barwnej swojej pracowni w zabudowaniach franciszkańskich w otoczeniu nietylko własnych prac, ale, co rzadkie u artysty, dzieł i obrazów innych artystów.

Na parę lat przed wojną przeniósł się do Lwowa; osamotnionego odwiedzali wówczas najbliżsi jego przyjaciele, między nimi i prezydent Rutowski, który przygotowywał dotąd nie wydaną monografję artysty. Żył w bardzo skromnych warunkach. Zmarł we Lwowie 1 XII 1926.

B-icz był artystą rozmiłowanym w przyrodzie. Ukochał każdy jej przejaw; o tem mówią jego lasy i drzewa, często podszyte łuną zachodzącego lub wschodzącego słońca. Przyroda w jego obrazach tchnie życiem, działa suggestywnie. Malował w rzetelnej prawdzie i nie bez rozmachu, rysunek miał poprawny, koloryt ciepły o tonacji przyciemniałej. Po wystawie zbiorowej dzieł artysty w Krakowie w r. 1910 pisał o obrazach jego Włodzimierz Tetmajer w »Czasie« w artykule: »Zapomniany«, że »przykuwają oko tem czemś nieuchwytnem, co się zowie czuciem twórcy«.

Z dzieł wymieniamy: Poranek na wsi, Wieczór na wsi, Przejażdżka po stawie, Bielenie płótna, Nad mogiłą (wystawione w Wiedniu 1875), Stary bór, Sielanka, Wyrąb lasu. Malował także obrazy religijne, jak Chrystusa na Krzyżu (w Szczucinie), oraz portrety. Obrazy jego znajdują się przeważnie w rękach prywatnych. Posługiwał się techniką tak olejną jak i akwarelową, guaszą, piórkiem, węglem i kredką. Obok sztuki malarskiej B. wypowiadał się i w poezji. Jego poemat: Zaklęte jezioro, o podkładzie romantycznym, pełny jest ciętych i zręcznych aluzyj do stosunków współczesnych narodowych, społecznych i artystycznych. Odnosząc się z całym entuzjazmem do estetycznych sądów Stanisława Witkiewicza, niemniej podejmował z nim polemikę o wartościowanie treści dzieł sztuki, broniąc prawdy matejkowskiej, kwestjonowanej przez Witkiewicza. Ogłosił drukiem: Być albo nie być (pod pseudonimem Ludwik Nałęcz), Lw. 1896, Stanisław Witkiewicz jako krytyk, Kr. 1902, Zaklęte jezioro, Kr. 1911.

 

Zapiski i tradycje rodzinne. Druk: »Tyg. il.« 1870, 47, 91, 210, 222; »Czas« maj 1910; Tetmajer K., Zapomniany, »Gazeta lwowska«; Janusz B., Człowiek niezłomny, »Gazeta lwowska« 1919, 17 i 18 IV; »Gazeta lwowska« 1926, nr 277; „Wiek Nowy” R. 26: 1926 nr 7635; Antoniewicz B. J., Katalog wystawy Sztuki Polskiej 1764–1886, Lw. 1894; W. enc. il.; Świeykowski E., Pamiętnik Tow. Przyj. Sztuk Pięknych w Kr. 1854–1904, Kr. 1905; Thieme-Becker; Zeitschrift f. Bildende Kunst, XIII 257; »Kunstchronik«, X 823.

Helena d’Abancourt

 
 

Chmura tagów

 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 

Postaci powiązane

   
 

Postaci z tego okresu

 

w biogramy.pl

 

Edward Ropp

1851-12-02 - 1939-07-25
arcybiskup mohylewski
 

Józef Lipski

1894-06-05 - 1958-11-01
dyplomata
 

Stanisław Dębicki

1866-12-04 - 1924-08-12
malarz
 
więcej  

Postaci z tego okresu

 

w ipsb

 

(Jakub) Józef Simmler

1823-03-14 - 1868-03-01
malarz
 

Mathias Rosen (Rozen)

1804-08-15 - 1865-12-30
bankier
 

Franciszek Ksawery Pusłowski

1875-06-16 - 1968-07-08
ziemianin
 

Władysław Czarkowski

1831-09-30 - 1863-07-29
lekarz
 
więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.