INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu
 Michał Mosiołek     

Michał Mosiołek  

 
 
1867-08-16 - 1898-04-24
Biogram został opublikowany w 1977 r. w XXII tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Mosiołek Michał, pseud. Czytelnik, Kosieńczyk, Radomczyk, M. Radomczyk, Włościanin (1867–1898), pisarz ludowy, bibliofil. Ur. 16 VIII w Wysokiej koło Szydłowca, był synem biednego chłopa Antoniego i Katarzyny z Szymczaków. Nie uczęszczał do szkoły. Sam nauczył się czytać, a jego samokształceniem pokierował później Antoni Błażewicz, działacz ludowy i dzierżawca folwarku Podzamcze. Pod jego wpływem M. zaczął pisać i ok. r. 1887 zadebiutował jako pierwszy chłopski korespondent tygodnika „Zorza”, gdzie ogłosił artykuł o życiu wsi Wysokie. Później współpracował z „Gazetą Świąteczną”, „Słowem” i „Gazetą Radomską”. M. posiadał znaczną łatwość pisania i w swoich licznych korespondencjach (ogłaszanych anonimowo lub pod pseud.) poruszał różnorodne tematy, jak ubóstwo i rozwarstwienie wsi, zły stan zdrowia ludności wiejskiej, alkoholizm, zacofanie i konflikty społeczne. Propagował m. in. zmianę sposobów uprawy roli i stosowanie lepszych nasion. Pisał także na tematy folklorystyczno-historyczne, a u schyłku życia rozpoczął twórczość literacką. M. był również bibliofilem i z własnych środków oraz darów Błażewicza i Konrada Prószyńskiego (Promyka) zgromadził kilkusettomowy księgozbiór, który udostępniał miejscowej ludności. Pragnąc ochronić książki przed zaczytaniem, sam nauczył się introligatorstwa. Później zajmował się oprawą książek w celach zarobkowych i wykorzystując własne doświadczenia napisał podręcznik introligatorstwa dla samouków, pt. Domowa nauka oprawiania książek (W. 1899 i wyd. następne w l. 1908 i 1922), w którym konsekwentnie, choć bez powodzenia, stosował słownictwo polskie zamiast terminów obcojęzycznych. W swej rodzinnej wsi szerzył M. oświatę i chronił chłopów przed wyzyskiem; przez dłuższy czas był ławnikiem sądu gminnego. Z powodu złych warunków materialnych i konieczności stałego dorabiania w charakterze robotnika rolnego, cieśli i skrzypka M. zachorował na gruźlicę. (Z pobudek moralnych nie przyjął posady pisarza gminnego ani kierownictwa monopolowego sklepu ze sprzedażą wódki). Zmarł 24 IV 1898 w Wysokiej i został pochowany na tamtejszym cmentarzu. Ożeniony od r. 1890 z Apolonią z Ciupów, miał dwu synów: Stanisława i Władysława.

Kilka nowel M-a przypomniał Henryk Syska w r. 1962 (Nowele, W.).

 

Słown. Pracowników Książki Pol.; – Gocel L., Przypadki Jej Królewskiej Mości Książki, Wr. 1963 s. 330, 337–8; Palacz T., M. Mosiołek (1867–1898), działacz i pisarz chłopski z Wysokiej, „Biul. Kwartalny Radomskiego Tow. Nauk.” T. 9: 1972 z. 3–4 s. 85–96; Pigoń S., Zarys nowszej literatury ludowej, Kr. 1946; Syska H., Pierwszy korespondent i pisarz chłopski, w: M. M., Nowele, W. 1962 s. 5–27; – Nekrologi z r. 1898: „Gaz. Świąteczna” nr 904 s. 8, „Kur. Warsz.” nr 115 (M. Malinowski), „Słowo” nr 98 (K. Prószyński), „Tyg. Ilustr.” nr 19 s. 365 (fot.), „Wędrowiec” nr 19 s. 369 (fot.); – List ks. W. Krakowicza, proboszcza w Wysokiej, z 25 IV 1974 (w posiadaniu autora biogramu).

Józef Długosz

 

 
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 
 
 

Postaci z tego okresu

 

w biogramy.pl

 

Leonard Stępiński

1876-10-31 - 1921-08-21
aktor teatralny
 

Jacek Malczewski

1854-07-14 - 1929-10-08
malarz
 

Piotr Choynowski

1885-08-27 - 1935-11-25
pisarz
 
 
więcej  

Postaci z tego okresu

 

w ipsb

 

Tadeusz Michał Powidzki

1880-09-21 - 1960-04-23
dziennikarz
 

Jan Roch Raum

1854-08-16 - 1918-10-22
lekarz
 

Henryk Konic (Konitz)

1860-01-15 - 1934-05-10
prawnik
 
więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.