Krzykowski Ścibor h. Junosza (ok. 1518–1573), kanonik krakowski, scholastyk kujawski i łęczycki, sekretarz królewski. Brat Wojciecha (zob.). Pochodził z niezbyt zamożnej rodziny szlacheckiej osiadłej w Krzykosach w woj. łęczyckim. Brak informacji o studiach. W l. 1553–5 był sekretarzem Jana Przerembskiego, uważany przez Stanisława Hozjusza za jedynego prawdziwego katolika w otoczeniu podkanclerzego. Dn. 8 II 1554 r. został kanonikiem włocławskim. W r. 1556 był już pisarzem i sekretarzem królewskim, a 17 XII n. r. został za poparciem Zygmunta Augusta równocześnie scholastykiem kujawskim i kanonikiem krakowskim. Ok. r. 1563 przeznaczył król K-ego na koadiutora opata benedyktynów lubińskich, ale, mimo nacisku ze strony władcy, zakonnicy odrzucili proponowaną kandydaturę, motywując, że za życia opata nie wolno im przybierać koadiutora. W lutym 1565 r. był już kanonikiem łęczyckim i plebanem w Brześciu Kujawskim, a otrzymał wtedy także zarząd nad szpitalem w Brześciu. W kancelarii królewskiej specjalizował się K. w sprawach pruskich, o czym świadczyłyby jego kilkakrotne legacje na sejmiki pruskie oraz kontakty ze Stanisławem Hozjuszem i Marcinem Kromerem.
W r. 1565 byl legatem królewskim na sejmik toruński, posłował na sejmik malborski w r. 1566, zaś w r. n. jeździł znów na sejmik do Malborka, gdzie oprócz odprawienia zwyczajnej legacji miał się starać u Stanów Pruskich o pożyczkę dla króla. W r. 1568 z rozkazu Zygmunta Augusta jeździł do biskupa warmińskiego S. Hozjusza. W marcu 1572 r. razem z kanonikiem Stanisławem Krasińskim reprezentował kapitułę krakowską na sejmie w Warszawie. Należał do grona zwolenników naprawy stosunków w Kościele katolickim. W czasie pierwszego bezkrólewia w lipcu (17–24) 1572 r. wraz z innymi członkami kapituły był obecny na krakowskim zjeździe senatorów i rycerstwa województw krakowskiego i sandomierskiego. Po zjeździe w Kaskach w listopadzie t. r., jako delegat kapituły krakowskiej, jeździł do prymasa Jakuba Uchańskiego z postulatami w sprawie przywrócenia Kościołowi autorytetu podkopanego przez reformację. Celem zdobycia poparcia szlachty dla postulatów duchowieństwa był na przedkonwokacyjnym sejmiku łęczyckim. Starał się wtedy usilnie o uzyskanie przychylności niektórych członków komisji powołanej do naprawy praw w czasie zbliżającej się konwokacji, w której także sam uczestniczył, reprezentując kapitułę krakowską.
Dn. 17 V 1572 r., posiadając oprócz wymienionych godności scholasterię łęczycką i dysponując znacznym uposażeniem (należały m. in. do niego wsie Karsk, Kobylnica, Mykanowo, Borek), zrzekł się na rzecz swego brata Wojciecha dziedzicznych części w Krzykosach i Krzewacie. K. zmarł 9 III 1573 r. w Krakowie i został pochowany w katedrze na Wawelu, gdzie brat Wojciech wzniósł mu nagrobek.
Boniecki; Niesiecki; Paprocki; Uruski; Łętowski, Katalog bpów krak., III 211; – Glemma T., Piotr Kostka, biskup chełmiński 1532–1599, „Roczniki Tow. Nauk. w Tor.” R. 61: 1956 s. 62, 68; Gruszecki S., Walka o władzę w Rzeczypospolitej Polskiej po wygaśnięciu dynastii Jagiellonów (1572–1573), W. 1969 s. 193; Lengnich, Gesch. d. preuss. Lande, II 317, 326, 337; Lubowič N., Načalo katoličeskoj reakcji i upadok reformacji v Polše, W. 1890, Dokumenty, s. II; Płaza S., Próby reform ustrojowych w czasie pierwszego bezkrólewia (1572–1574), Kr. 1969 s. 60–2; – Akta poselskie i korespondencje F. Krasińskiego, 1558–1576, Kr. 1872 s. 195, Bibl. Ord. Krasińskich; Akta sejmikowe woj. krak., I 6; Hosii Epistolae, II; Karnkowski S., Epistolae illustrium virorum in tres libros, „Kwart. Teolog.” T. 3 s. 111; Matricularum summ., V nr 3099, 8062, 8120, 8589, 10850; Starowolski, Monumenta Sarmatarum, f. 19; Statuty kapituły włocławskiej, Wyd. J. Fijałek, Kr. 1915 s. LXXV; Uchańsciana, I, II, V; – Arch. Diec. we Włocławku: Chodyński S., Prałaci i kanonicy włocławscy, (rkp.) odpis udostępniony autorce przez doc. A. Tomczaka); Arch. Kapit. w Kr.: Acta capit. Ecclesiae Cracoviensis, t. V s. 288, 320; B. Czart.: nr 2095 s. 233, 250, 258, 284, 344, nr 1615 s. 391, nr 83 (teki Naruszewicza) s. 25; WAP w Gd.: Arch. m. Gd., Recesy Stanów Zachodnio-Pruskich, Dział 300/29 nr 17 s. 67 i n., 181 i n., 230 i n.
Irena Kaniewska